III SA/Łd 743/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-08-03

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub częściowo w sprawie o uznanie protokołu zajęcia zabezpieczającego za nieważny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego, uznając, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Odmówił natomiast zwolnienia od innych kosztów sądowych, uznając, że ich ewentualne poniesienie nie spowoduje uszczerbku utrzymania.
Stan faktyczny
D. K. złożyła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącą uznania protokołu zajęcia zabezpieczającego za nieważny. Wniosła o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną, w tym zajęcie części emerytury przez urząd skarbowy, brak oszczędności oraz miesięczne wydatki na mieszkanie i inne koszty utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano D. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. K. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi D. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie uznania protokołu zajęcia zabezpieczającego za nieważny postanawia 1) przyznać D. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie R.A. III SA/Łd 743/11 Uzasadnienie Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. D. K. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie uznania protokołu zajęcia zabezpieczającego za nieważny. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, załączając następnie, na żądanie Sądu, wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". W uzasadnieniu wniosku wskazała na swoją trudną sytuację materialną w związku z dokonanymi przez urząd skarbowy zajęciem części jej świadczenia emerytalnego, posiadanych oszczędności oraz majątku ruchomego i nieruchomości (mieszkanie). Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Jej jedynym źródłem utrzymania jest dochód z emerytury w wysokości 2.691 zł brutto miesięcznie, jednakże w związku z zajęciem przez urząd skarbowy otrzymuje ok. 1.500 złotych. Jednocześnie skarżąca oświadczyła, że jest właścicielką mieszkania o powierzchni 48 m2, w którym zamieszkuje nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymanie mieszkania to kwota rzędu 466 zł (czynsz, gaz, energia elektryczna). Wskazała przy tym, że ponosi co miesiąc wydatki związane z ubezpieczeniem w wysokości 35 zł, opłatą za telewizję 50 zł, wydatki na telefon 90 zł oraz parking 90 zł. Około 160 zł miesięcznie stanowią jej wydatki na leki, 250 zł miesięcznie pochłania spłata pożyczki, pozostała kwota stanowi koszty bieżącego utrzymania. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że poniesienie kosztów sądowych wiązać się będzie z uszczerbkiem koniecznego utrzymania dla niej i jej rodziny. Zauważyć przy tym należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Utrzymuje się jedynie z emerytury w wysokości 2.691 zł brutto miesięcznie, jednakże w związku z zajęciem przez urząd skarbowy otrzymuje ok. 1.500 złotych. W skład majątku skarżącej wchodzą mieszkanie o powierzchni 48 m2. Wnioskodawczyni nie posiada innego majątku ani oszczędności. Miesięczne koszty utrzymanie mieszkania to kwota rzędu 466 zł (czynsz, gaz, energia elektryczna). Ponadto skarżąca ponosi co miesiąc wydatki związane z ubezpieczeniem w kwocie 35 zł, opłatą za telewizję w wysokości 50 zł, wydatki na telefon w kwocie 90 zł oraz parking w wysokości 90 zł. Około 160 zł miesięcznie stanowią jej wydatki na leki, 250 zł miesięcznie pochłania spłata pożyczki, pozostała kwota stanowi koszty bieżącego utrzymania. Mając na uwadze powyższe okoliczności, referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącej zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi (w kwocie 100 zł). Skarżąca wykazała dostatecznie jedynie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, w tym zwłaszcza wpisu od wniesionej skargi, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z kolei w ocenie referendarza wniosek skarżącej w części dotyczącej zwolnienia od ewentualnych innych kosztów sądowych nie zasługuje na tym etapie postępowania na uwzględnienie. Fakt zwolnienie skarżącej z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w zestawieniu z faktem, iż ewentualne inne i przyszłe koszty niewątpliwie rozłożone byłyby w czasie, pozwalają na przyjęcie, że ewentualna konieczność poniesienia tych kosztów w przyszłości nie doprowadzi do uszczerbku utrzymania koniecznego skarżącej i jej rodziny. Wyjaśnić jednakże należy, że powyższe rozstrzygniecie nie wyłącza możliwości ubiegania się przez skarżącą o przyznanie prawa pomocy odnośnie innych dalszych kosztów na etapie dalszego postępowania, w przypadku zmiany sytuacji majątkowej skarżącej, pogorszenia się jej statusu materialnego. Zgodnie z art. 245 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i § 4 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło