III SA/Łd 743/24

WyrokWSA w Łodzi2025-05-28

Skład orzekający: Małgorzata Kowalska, Ewa Alberciak, Agnieszka Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna zameldowania na pobyt stały może zostać uchylona, gdy osoba nie zamieszkuje pod wskazanym adresem z zamiarem stałego pobytu?
Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna zameldowania na pobyt stały jest czynnością potwierdzającą faktyczne zamieszkiwanie osoby pod wskazanym adresem z zamiarem stałego pobytu. Jeśli w dacie dokonania zameldowania osoba nie zamieszkiwała pod tym adresem z takim zamiarem, czynność ta jest wadliwa i może zostać uchylona decyzją administracyjną. Zameldowanie jest czynnością wtórną wobec faktycznego zamieszkiwania i nie ma cech ostateczności ani prawomocności, co umożliwia korektę błędnych wpisów w każdym czasie.
Stan faktyczny
H.R. został zameldowany na pobyt stały w nieruchomości położonej pod adresem O. w gminie S. w 2017 roku na podstawie zgłoszenia potwierdzonego przez właściciela nieruchomości M.R. W toku postępowań administracyjnych organ I instancji uchylił czynność zameldowania, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję. H.R. kwestionował uchylenie, wskazując na wieloletni pobyt i prowadzenie działalności rolniczej na nieruchomości. Organy ustaliły, że H.R. przebywał pod tym adresem jedynie okazjonalnie, a jego centrum życiowe znajdowało się w innym miejscu.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę H.R. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 6 sierpnia 2024 roku nr SO-II.621.57.2024 w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 maja 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Kowalska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk (spr.), , Protokolant asystent sędziego Krystyna Adamczewska-Reguła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2025 roku sprawy ze skargi H. R. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 6 sierpnia 2024 roku nr SO-II.621.57.2024 w przedmiocie uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały oddala skargę. Decyzją z 6 sierpnia 2024 r. Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 5 ust. 1, art. 25 ust. 1 i art. 31 ust. 1 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2016 r. poz. 722 ze zm., dalej: u.e.l.), po rozpatrzeniu odwołania H.R., utrzymał w mocy decyzję Wójta Gminy S. z 29 kwietnia 2024 r. o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania uczestnika na pobyt stały w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny. W dniu 2 czerwca 2022 r. do Urzędu Gminy S. wpłynął wniosek M.R. o wymeldowanie H.R. z pobytu stałego z nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S. W związku z powyższym Wójt Gminy S., po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z 19 sierpnia 2022 r. orzekł o wymeldowaniu H.R. z pobytu stałego pod ww. adresem. Od ww. decyzji H.R. złożył odwołanie. Decyzją z 17 listopada 2022 r. Wojewoda Łódzki uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy Wójt Gminy S., decyzją z 6 kwietnia 2023 r., orzekł o wymeldowaniu H.R. z pobytu stałego pod ww. adresem. H.R. odwołał się od decyzji organu I instancji, a Wojewoda Łódzki, decyzją z 29 czerwca 2023 r., uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Na decyzję Wojewody Łódzkiego H.R. wniósł sprzeciw do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z 27 września 2023 r., III SA/Łd 500/23, oddalił sprzeciw. Pismem z 4 sierpnia 2023 r. M.R. zmodyfikował wcześniej złożony wniosek o wymeldowanie H.R., wnosząc o uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania H.R. na pobyt stały w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S. Pismem nadzorczym z 31 stycznia 2024 r. Wojewoda Łódzki zobowiązał Wójta Gminy S. do niezwłocznego rozpatrzenia sprawy z wniosku M.R. Decyzją z 29 kwietnia 2024 r. Wójt Gminy S. orzekł o uchyleniu czynności materialno- technicznej zameldowania H.R. na pobyt stały pod ww. adresem. H.R. złożył odwołanie od ww. decyzji do Wojewody Łódzkiego. Wskazaną na wstępie decyzją z 6 sierpnia 2024 r. organ odwoławczy uznał, że odwołanie nie może zostać uwzględnione. Organ II instancji wskazał, że zgodnie z art. 24 ust. 1 u.e.l. obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy określony w ustawie. Obowiązek ten polega m.in. na zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego, który zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy należy wykonać najpóźniej w trzydziestym dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca. Z art. 25 ustawy wynika, że pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Za "miejsce stałego pobytu" uznaje się miejsce, w którym zainteresowana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, przyjmuje i nadaje korespondencję. W świetle art. 28 ust. 4 powyższej ustawy - zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Na podstawie art. 31 ustawy organ prowadzący ewidencję jest upoważniony rozstrzygnąć o dokonaniu zameldowania w sytuacji, gdy dane zawarte w zgłoszeniu budzą wątpliwości. Organ w drodze decyzji administracyjnej rozstrzyga co do stałego charakteru pobytu osoby pod deklarowanym adresem zamieszkania. Na tej podstawie organ ewidencyjny rozstrzyga również o prawidłowości dokonania czynności zameldowania, tj. ustala, czy wdacie jej dokonania osoba, której obowiązek meldunkowy dotyczy, spełniła warunki określone w ustawie, m. in. w art. 24, art. 25 oraz art. 30. Zameldowanie ma bowiem potwierdzić stan aktualny, a nie przeszły lub przyszły. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że przesłanką zameldowania na pobyt stały jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem. Jeśli przesłanka powyższa nie jest spełniona, to czynność materialno-techniczna zameldowania może zostać uchylona w drodze decyzji. Nadto uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania jest możliwe, gdy okaże się, że w dacie tej czynności osoba nie przebywała z zamiarem stałego pobytu w lokalu. Zameldowanie jest czynnością wtórną wobec faktu zamieszkiwania w danym lokalu. Czynność ta nie ma cech ostateczności ani prawomocności, co oznacza, że w każdym czasie możliwe jest skorygowanie błędnego wpisu . Organ II instancji podkreślił, że zameldowanie w lokalu jest czynnością materialno-techniczną i może być dokonane jedynie wówczas, gdy spełnione zostaną wymagania określone w ustawie. Dokonanie zameldowania pomimo niespełnienia tej przesłanki czyni czynność wadliwą od samego początku. Organ odwoławczy wskazał, że H.R. został zameldowany pod spornym adresem 24 kwietnia 2017 r. w drodze czynności materialno-technicznej po złożeniu w Urzędzie Gminy S. druku zgłoszenia pobytu stałego. Jak wynika z formularza druku meldunkowego, osobą potwierdzającą pobyt stały H.R. pod spornym adresem był M.R., właściciel nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S. Kwestią do ustalenia przez organ meldunkowy było rozstrzygnięcie, czy sporna nieruchomość stanowiła miejsce pobytu stałego odwołującego, czy też jedynie pozorował on zamieszkiwanie pod spornym adresem, a jego zameldowanie nosiło znamiona fikcji meldunkowej. W toku trzech postępowań prowadzonych przez Wójta Gminy S. w celu ustalenia stanu faktycznego przeprowadzono szereg czynności dowodowych, z których część podlegała odrzuceniu ze względu na uchybienia proceduralne. Wojewoda Łódzki, dwukrotnie uchylając do ponownego rozpatrzenia rozstrzygnięcia wydane przez organ I instancji, zalecał ponowne przeprowadzenie odrzuconych dowodów zgodnie z obowiązującymi przepisami, ze szczególnym uwzględnieniem spoczywającego na organie obowiązku zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania, do czego zobowiązuje art. 10 k.p.a. Wojewoda Łódzki, rozpatrując odwołanie H.R. od decyzji Wójta Gminy S. z 29 kwietnia 2024 r., oparł się na następujących dowodach zgromadzonych w toku postępowań prowadzonych przez organ pierwszej instancji: zeznaniach H.R. z 3 sierpnia 2022 r., zeznaniach M.R. z 31 stycznia 2023 r. i z 7 marca 2024 r., zeznaniach świadków przesłuchanych 20 grudnia 2022 r. (J.K. i Z.D.) oraz świadków przesłuchanych 7 marca 2024 r. (Z.D., J.K. i R.M.), ustaleniach oględzin spornej nieruchomości przeprowadzonych 21 grudnia 2022 r., piśmie z Komisariatu Policji w W. z 27 stycznia 2023 r. Organ odwoławczy przeanalizował również pisma składane do organu pierwszej instancji w toku postępowań prowadzonych przez Wójta Gminy S. przez wnioskodawcę i odwołującego. Organ odwoławczy dodał, nie kwestionował istnienia konfliktu pomiędzy stronami postępowania, jednak kwestie niezwiązane z zameldowaniem H.R. w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S., jak sprawa zasiedzenia nieruchomości położonej pod spornym adresem, dodatku węglowego, czy kradzieży drewna, nie były przedmiotem postępowania. W toku postępowań prowadzonych przez organ I instancji wnioskodawca wielokrotnie podkreślał, że H.R. po opuszczeniu domu rodzinnego w latach 70-tych XX wieku nigdy nie zamieszkiwał pod spornym adresem, a jedynie przyjeżdżał do przedmiotowej nieruchomości w celu wykonywania prac pielęgnacyjnych w sadzie i przy zbiorze owoców, a miejscem zamieszkania H.R. pozostawał Sx. Jak wskazał M.R. w piśmie z 6 lutego 2023 r.: "brat od początku lat 70- tych do chwili obecnej nie przebywa na stałe w O., lecz w Sx. Tam jest skoncentrowane jego życie osobiste i zawodowe. W Sx brat posiada dom, w którym mieszka wraz z rodziną. Brat przyznał tę okoliczność podając konsekwentnie jako swój adres do doręczeń nieruchomość w Sx przy ulicy M. nr 8. Również od momentu zameldowania w O. - tj. od 2017 roku H.R. nie zamieszkiwał w O. Jedynie przyjeżdżał tu nieregularnie na krótkie okresy czasu celem zbioru owoców z drzew, które za moją zgodą posadził na mojej nieruchomości. Wówczas to zdarzało mu się nocować na terenie nieruchomości, przy czym miało to charakter incydentalny". Powyższe M.R. powtórzył w piśmie z 4 sierpnia 2023 r. wskazując: "wyprowadzka brata z domu rodzinnego w O., jeszcze w latach 60-tych miała charakter dobrowolny i trwały. Mimo zameldowania w 2017 r. w mojej nieruchomości w O., brat od lat 70-tych aż do chwili obecnej nigdy w O. nie mieszkał na stałe". Z kolei sam odwołujący w jedynej czynności dowodowej, w której uczestniczył w toku postępowania, która została przeprowadzona zgodnie z obowiązującymi procedurami k.p.a., tj. w przesłuchaniu przeprowadzonym 3 sierpnia 2022 r., zeznał, że jego centrum życiowym są dwa miejsca w zależności od okresu: "Czasami mieszkam na wsi [...] O. [...], a czasami w mieście [...] Sx ul. M. 8. Związane jest to z tym, iż czasem trzeba dokonywać zbiorów drzew owocowych i wtedy tam zamieszkiwałem. W tym czasie mieszkałem tam wraz z pracownikami, którzy pomagali mi przy zbiorach". W odwołaniu od decyzji Wójta Gminy S. z 19 sierpnia 2022 r. H.R. wskazał: "Moje centrum życiowe jest tam, gdzie w danym czasie znajduję się". Z kolei w odwołaniu od decyzji Wójta Gminy S. z 29 kwietnia 2024 r. H.R. podał: "od 52 lat (1970 rok) zajmuje się nieruchomością O. [...], prowadząc jednocześnie uprawy połowę i sadownicze (...) Ponad 40 lat mieszkałem na wsi bez zameldowania, będąc w ciągłym ruchu pomiędzy wsią a Sx., bo była taka sytuacja i taka potrzeba". Wojewoda Łódzki stwierdził, że bezsporne jest, że od 2022 r. odwołujący nie pojawia się w spornej nieruchomości, co ma związek m.in. z leczeniem, jakiemu poddawany jest w Sx. Kwestią do rozstrzygnięcia pozostaje, czy w momencie dokonania zameldowania na pobyt stały przez H.R. (tj. w 2017 r.) jego wpis meldunkowy odpowiadał stanowi faktycznemu. Podczas przesłuchania przeprowadzonego 31 stycznia 2023 r. M.R. zeznał: "w 2017 r. H.R. prosił mnie o zameldowanie w O. [...] motywując to tym, że przeniesie tym sposobem sprawę o podział majątku z była żoną do sądu w Sieradzu, co rzekomo miało mu ułatwić wygranie tej sprawy (...) H. nigdy nie przebywał i nie zamieszkiwał w O. [...] wraz z rodziną (...) Centrum życiowe H. jest w Sx. na ul. M. 8, gdzie mieszka wraz z żoną i synem, ma tam dom i tam mieszka". Wyjaśnienia wnioskodawcy wskazują, że zameldowanie Pana H.R. w O. [...], gm. S., było czynnością pozorną, której nie towarzyszyło faktyczne przeniesienie centrum życiowego strony ze Sx. (gdzie w domu mieszkała jego żona i syn) do O. H.R. jedynie sezonowo (w okresie letnim) przebywał w O. w związku z uprawą roślin, pracami porządkowymi na polu i zbieraniem plonów z ziemi (m.in. czereśni i truskawek). Podczas przesłuchania 7 marca 2024 r. M.R. zeznał: "ze względu na problemy rodzinne zgodziłem się zameldować brata w nieruchomości O. [...]. Chciałem pomóc bratu, uważam, że wprowadził mnie w błąd, ponieważ problemy rodzinne okazały się według mnie nieprawdziwe. Uważam, że P. H.R. miał chęć zameldowania fikcyjną, to znaczy chciał mieć zameldowanie pod kątem przyszłej sprawy o zasiedzenie w/w nieruchomości". W celu weryfikacji sprzecznych twierdzeń stron postępowania odnośnie do zamieszkiwania H.R. pod spornym adresem, organ meldunkowy 7 marca 2024 r. przesłuchał świadków: Z.D., J.K. i R.M. Z zeznań ww. osób wynika, że H.R. nie zamieszkiwał w przedmiotowej nieruchomości na pobyt stały, a jedynie przebywał w niej okazjonalnie w okresie prowadzonych prac w sadzie, ogrodzie, związanych ze sprzedażą owoców, itp. Świadkowie zeznali, że pobyty odwołującego pod spornym adresem miały charakter sezonowy, odwołujący przyjeżdżał ze Sx. ze swoimi pracownikami, a po zakończeniu prac wyjeżdżał. Oględziny spornej nieruchomości, dokonane 21 grudnia 2022 r., wykazały, że dom jest niezamieszkany i nieogrzewany, nie ma podłączonego prądu, sprzęty gospodarstwa domowego były niepodłączone, łazienka bez dostępu do bieżącej wody. Nie był również podłączony zbiornik nieczystości. W odwołaniu od decyzji Wójta Gminy S. z 29 kwietnia 2024 r. H.R. zakwestionował ustalenia faktyczne i czynności dowodowe przeprowadzone przez organ I instancji, podważył również wiarygodność przesłuchanych świadków. Do złożonego odwołania załączono kserokopie dokumentów składanych przez H.R. w różnych sprawach do różnych instytucji w sprawie zabezpieczenia ruchomości znajdujących się na terenie spornej nieruchomości, kradzieży drewna przez M.R., w sprawie o zasiedzenie spornej nieruchomości. Wojewoda Łódzki stwierdził, że w sprawie kwestią zasadniczą było ustalenie, czy odwołujący w dacie dokonania czynności materialno-technicznej zameldowania faktycznie zamieszkiwał pod spornym adresem. W ocenie organu odwoławczego wyjaśnienia składane pisemnie przez H.R. w kontekście całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego nie są wiarygodne. Organ odwoławczy zwrócił uwagę na niekonsekwencję odwołującego w kwestii zamieszkiwania w spornej nieruchomości. O ile w postępowaniu meldunkowym utrzymuje on, że zamieszkiwał w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S., ponad 40 lat bez zameldowania (vide odwołanie od decyzji Wójta Gminy S. z 29 kwietnia 2024 r.), to w załączonych do odwołania kserokopii dokumentach w sprawie karnej dotyczącej kradzieży drewna oraz w sprawie o zasiedzenie przedmiotowej nieruchomości powyższe nie znajduje potwierdzenia. We wniosku o wznowienie postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Łasku z 18 maja 2023 r., II K [...] (pismo adw. E.A. z dnia 2 kwietnia 2024 r.) znajduje się następujący opis stanu faktycznego i relacji między odwołującym a wnioskodawcą: "aczkolwiek ich (M.R. i H. R.) rodzice przekazali formalnie własność ich gospodarstwa rolnego położonego w O. w roku 1984 na rzecz syna M.R., to tym niemniej H.R. chociaż zamieszkiwał w Sx., a więc w znacznej odległości do tego gospodarstwa, był za zgodą brata M. w jego posiadaniu, czynił nakłady na budynki znajdujące się na działce siedliskowej, prowadził uprawy ogrodnicze, zaś w roku 2017 ponownie zameldował się w tym gospodarstwie (...) Skazany H.R. będąc w posiadaniu gospodarstwa czuł się jego właścicielem". Podobnie w apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego z 1 marca 2024 r. w sprawie zasiedzenia gospodarstwa rolnego (pismo H.R. z 15 kwietnia 2024 r.) odwołujący wskazał: "Jestem urodzony w 1948 roku. Po maturze i studiach w 1968 roku rozpocząłem pracę zawodową, a w 1970 roku rozpocząłem działalność biznesową na własny rachunek, tj. w 22 roku życia. Od 1970-2022 roku, tj. 52 lata. To właśnie od 1970 roku rozpocząłem działalność na gospodarstwie rodziców i od tego czasu przejmowałem zasoby ziemi pod własne uprawy i to już od tego momentu stawałem się samoistnym posiadaczem a zajmowane grunty traktowałem jak własne wiedząc, że kiedyś w całości przejmę je w posiadanie". Jak wynika z ww. pism odwołujący, pomimo braku tytułu prawnego, uważał się za samoistnego posiadacza spornej nieruchomości, prowadząc na niej działalność rolniczą. Powyższe podważa wiarygodność odwołującego i poddaje w wątpliwość prawdziwość składanych przez niego oświadczeń o faktycznym zamieszkiwaniu pod spornym adresem. Zameldowanie ma charakter ewidencyjny i jest wtórne wobec zamieszkiwania pod oznaczonym adresem. Posiadanie tytułu prawnego, czy prowadzenie działalności gospodarczej, rolniczej, itp., nie stanowi przesłanki do zameldowania w danym miejscu. W ocenie organu odwoławczego całokształt materiału dowodowego zgormadzonego w toku postępowań prowadzonych przez Wójta Gminy S. potwierdza, że faktycznie odwołujący pojawiał się pod spornym adresem, jednak pobyt ten nie miał cech pobytu stałego w myśl przepisów ustawy. Organ odwoławczy podkreślił, że nawet pozostawienie na terenie przedmiotowej nieruchomości rzeczy należących do odwołującego nie świadczyłoby o skoncentrowaniu przez H.R. pod spornym adresem podstawowych funkcji życiowych. Odwołujący nie przedstawił żadnych obiektywnych dowodów potwierdzających jego pobyt pod spornym adresem, co potwierdza, że w istocie sporna nieruchomość nigdy nie stanowiła jego centrum życiowego. Zatem czynność materialno-techniczna zameldowania H.R. na pobyt stały w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S., została dokonana wadliwie i niezgodnie z przepisami meldunkowymi i należało ją uchylić wobec braku spełnienia warunku wynikającego z art. 25 pkt. 1 ustawy, a mianowicie zamieszkania pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę na uchybienia proceduralne w postępowaniu prowadzonym przez Wójta Gminy S., które pozostawały jednak, w jego ocenie, bez wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie. Organ meldunkowy w żaden sposób nie odniósł się do wniosku M.R. o przesłuchanie w charakterze świadka D.D. zawartego w piśmie z 4 sierpnia 2023 r. Jednocześnie organ I instancji przeprowadził dowód z przesłuchania świadków, w tym ponownie wezwał na przesłuchanie osoby, które składały już w sprawie zeznania. Ponadto dowód z przesłuchania C.M. nie został uwzględniony przez organ odwoławczy z uwagi na naruszenie art. 79 § 1 k.p.a., który stanowi, że strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem, wobec czego przesłuchanie zostało pozbawione mocy dowodowej. Wezwanie na przesłuchanie świadka wyznaczone na 18 kwietnia 2024 r. M.R. odebrał 12 kwietnia 2024 r., a H.R. 15 kwietnia 2024 r. Dodatkowo organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem przepisu art. 10 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W piśmie z 18 kwietnia 2024 r. organ zawiadomił strony postępowania o zakończeniu postępowania i przysługującym stronom prawie zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji "w ciągu 7 dni od otrzymania niniejszego pisma". Ww. zawiadomienie M.R. odebrał w 22 kwietnia 2024 r., natomiast H.R. w 24 kwietnia 2024 r. Tymczasem Wójt Gminy S. już 29 kwietnia 2024 r. wydał decyzję o uchyleniu czynności materialno-technicznej zameldowania H.R. na pobyt stały. Zatem choć organ meldunkowy wydał decyzję przedwcześnie, uchybienie to nie miało wpływu na wynik rozstrzygnięcia i nie mogło prowadzić do uchylenia decyzji. Pismem z 4 lipca 2024 r. Wojewoda Łódzki poinformował strony o prawie do zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. M.R. odebrał ww. zawiadomienie 9 lipca 2024 r. i nie skorzystał z możliwości zapoznania z aktami sprawy. Natomiast H.R. odebrał ww. pismo 11 lipca 2024 r. W dniu 25 lipca 2024 r. do Łódzkiego Urzędu Wojewódzkiego w Łodzi wpłynęło pismo odwołującego, w którym podtrzymał on dotychczasowe stanowisko w sprawie. Ponadto 28 czerwca 2024 r. do Wojewody Łódzkiego wpłynęło pismo H.R. "Skarga na nienależyte wykonywanie zadań obywatela przez Urząd Gminy i urzędników w S.". Strony postępowania. pismem z 4 lipca 2024 r., zostały poinformowane, że ww. pismo zostało włączone do akt niniejszego postępowania i będzie podlegało rozpatrzeniu w toku postępowania. Zgodnie bowiem z art. 234 pkt 1 k.p.a. w sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne, skarga złożona przez stronę podlega rozpatrzeniu w toku postępowania, zgodnie z przepisami kodeksu. Pismo H.R. zawierało w istocie powtórzenie dotychczasowych zarzutów kierowanych w toku postępowań prowadzonych przez Wójta Gminy S. Odnosząc się do zarzutów odwołującego w kwestii wiarygodności ustaleń materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji, organ odwoławczy stwierdził, że H.R. w toku postępowań przed organem I instancji był informowany o treści art. 32 k.p.a., tj. możliwości ustanowienia pełnomocnika w sprawie (np. pismo z 3 stycznia 2023 r.), jednak odwołujący nie skorzystał z tej możliwości. Z kolei powtarzany wielokrotnie postulat dotyczący konieczności zawieszenia postępowania administracyjnego z powodu toczącego się postępowania o zasiedzenie spornej nieruchomości również nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach k.p.a. Ewentualne potwierdzenie zasiedzenia, a więc uzyskanie tytułu prawnego do nieruchomości, nie ma bowiem wpływu na ustalenie stanu faktycznego w sprawie meldunkowej i nie stanowiło w zagadnienia wstępnego uzasadniającego zawieszenie postępowania w myśl art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Na decyzję ostateczną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł H.R. W jego ocenie spełnia zdecydowaną większość wymagań określonych w ustawie o ewidencji ludności, mieszkając w miejscowości O. [...] i przebywając tam w określonym czasie przez ponad 52 lata i w ich ciągu, prowadząc uprawy sadownicze, warzywne i rolne. Skarżący obszernie przytoczył okoliczności swojego pobytu na spornej nieruchomości, związanych głównie z uprawami sadowniczymi i zbiorem owoców. Wskazał również na okoliczności związane ze sprawą o zasiedzenie przez niego tej nieruchomości. Dowody przyjęte przez organ do motywów rozstrzygnięcia uznał za niewiarygodne i stronnicze. Zakwestionował prawidłowość ustaleń organów obu instancji, podnosząc, że jego pobyt w O. miał charakter stały w rozumieniu ustawy. Wskazywał, że przez wiele lat prowadził uprawy sadownicze na nieruchomości w O., zajmując się pielęgnacją drzew owocowych, zbiorami i sprzedażą owoców, a w okresach intensywnych prac sezonowych przebywał tam wraz z pracownikami, nocując w domu pod adresem O. [...]. Skarżący argumentował, że jego życie było podzielone pomiędzy Sx. a O., a pobyt w O. był niezbędny do prowadzenia działalności rolniczej. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 25 ustawy, poprzez błędną wykładnię pojęcia "pobytu stałego" oraz art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., wskazując na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz pominięcie istotnych dowodów, w tym dokumentów potwierdzających prowadzenie upraw sadowniczych i sprzedaż owoców. Skarżący przedstawił m.in. faktury za sprzedaż owoców, umowy z pracownikami sezonowymi oraz zdjęcia dokumentujące prace w sadzie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły w niniejszej sprawie przepisy ustawy o ewidencji ludności. Zgodnie z art. 28 ust. 4 u.e.l., zameldowanie w danym lokalu na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu i nie jest zależne od prawa do lokalu. Celem ewidencji ludności jest jedynie odzwierciedlenie przez właściwe organy w stosownym rejestrze danych faktycznych o rzeczywistym miejscu zamieszkania i przebywaniu pod danym adresem. Podstawę do zameldowania powinno stanowić ustalenie, czy dana osoba przebywa pod wskazanym adresem. Dla dokonania zaś czynności materialno-technicznej zameldowania na pobyt stały niezbędny jest nie tylko zamiar przebywania w danym lokalu jako miejscu stałego pobytu, ale faktyczne zamieszkiwanie w nim. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 6 października 2011 r., II OSK 1478/10, miejsce stałego pobytu to miejsce, w którym osoba realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy, przyjmuje wizyty. Zameldowanie jest więc czynnością mającą potwierdzać fakt zamieszkiwania w danym miejscu, które stanowi centrum życiowe danej osoby. Zgodnie zaś z art. 31 ust. 1 ustawy jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą wątpliwości o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. Powyższe oznacza, że w sytuacji, gdy wątpliwości te ujawnią się po dokonaniu zameldowania, organ ewidencyjny przeprowadzi w oparciu o komentowany przepis, z urzędu lub na wniosek podmiotu mającego w tym interes prawny, postępowanie w przedmiocie legalności dokonanej czynności zameldowania, a w razie stwierdzenia, że czynność ta dotknięta jest wadą, zostanie wydana decyzja o uchyleniu (anulowaniu) skutków tej czynności. Czynność materialno-techniczna zameldowania jest stwierdzeniem pewnej okoliczności faktycznej, niezależnie od przysługujących osobie uprawnień do lokalu. Właściwy organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest zobowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca pobytu oraz innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Jeśli przesłanka powyższa nie jest spełniona, to czynność materialno-techniczna zameldowania może zostać uchylona w drodze decyzji (por. wyrok WSA w Gliwicach z 9 października 2017 r., II SA/GI 345/17). Nadto uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania jest możliwe, gdy okaże się, że w dacie tej czynności osoba nie przebywała z zamiarem stałego pobytu w lokalu. Zameldowanie jest czynnością wtórną wobec faktu zamieszkiwania w danym lokalu. Czynność ta nie ma cech ostateczności ani prawomocności, co oznacza, że w każdym czasie możliwe jest skorygowanie błędnego wpisu (por. wyrok WSA w Poznaniu z 3 grudnia 2015 r., IV SA/Po 483/15; wyrok NSA z 14 października 2021 r., II OSK 386/21). W tej sytuacji, wobec wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych, w kontrolowanym postępowaniu musiało dojść do anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania. W ocenie Sądu, ze zgromadzonego przez organy materiału dowodowego wynika bez wątpliwości, że skarżący ani w dacie zameldowania (24 kwietnia 2017 r.), ani później, pod adresem O. [...], gm. S. nie zamieszkiwał z zamiarem stałego pobytu. Przebywał tam okazjonalnie (nawet jeśli dość często, bo kilka razy w roku) - przyjeżdżał do przedmiotowej nieruchomości w celu wykonywania prac pielęgnacyjnych w sadzie i przy zbiorze i sprzedaży owoców, a jego miejscem zamieszkania pozostawał Sx. W ramach toczącego się postępowania administracyjnego przesłuchano skarżącego, uczestnika postępowania oraz świadków (zeznania skarżącego z 3 sierpnia 2022 r., zeznania M.R. z 31 stycznia 2023 r. i z 7 marca 2024 r., zeznania świadków z 20 grudnia 2022 r.: J.K. i Z.D. oraz z 7 marca 2024 r.: Z.D., J.K. i R.M.). Dokonano również oględzin nieruchomości 21 grudnia 2022 r., wzięto pod uwagę pismo z Komisariatu Policji w W. z 27 stycznia 2023 r., jak również pisma składane do organu pierwszej instancji w toku postępowań prowadzonych przez Wójta Gminy S. przez wnioskodawcę (uczestnika postępowania sądowego) i odwołującego (skarżącego). W zaskarżonej decyzji organ odwoławczy obszernie przedstawił okoliczności faktyczne sprawy, treść ww. dowodów przyjętych do podstawy rozstrzygnięcia, a Sąd przytoczył te okoliczności we wcześniejszej części uzasadnienia, dlatego nie ma potrzeby przywoływać ich ponownie. Zebrane w sprawie dowody prowadzą do jednoznacznego wniosku, że nieruchomość pod adresem O. [...], gm. S. nie stanowiła w przeszłości i nie stanowi obecnie centrum życiowego skarżącego. Konstatacji tej nie zmienia fakt, że skarżący przebywał tam w celu pielęgnacji sadu i w trakcie zbiorów owoców i ich sprzedaży. Powyższe okoliczności nie świadczą w żaden sposób o tym, że przebywał on tam z zamiarem stałego pobytu. Dlatego tez organy prawidłowo uznały, że należało w sprawie zastosować przepis art. 31 ust. 1 ustawy. Prawidłowo również organy uznały, że istniejący między skarżącym i uczestnikiem postępowania konflikt nie ma żadnego wpływu na kwestię związane z oceną prawidłowości zameldowania skarżącego. Kwestie niezwiązane z zameldowaniem H.R. w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S., jak szeroko poruszana w skardze sprawa zasiedzenia nieruchomości, nie mogły być przedmiotem postępowania administracyjnego, a zatem i nie mogły zostać ocenione przez sąd administracyjny. W ocenie Sądu okoliczności wynikające z obszernie zgromadzonego materiału dowodowego dawały podstawę do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania skarżącego w nieruchomości położonej pod adresem O. [...], gm. S., ponieważ ani w dacie tej czynności, tj. w 2017 r., ani w późniejszym okresie nie zamieszkiwał on z zamiarem stałego pobytu pod wskazanym adresem. Uczestnik postępowania M.R., posiadający tytuł prawny do ww. nieruchomości, zwrócił się z wnioskiem o anulowanie czynności zameldowania skarżącego, organ meldunkowy zebrał obszerny materiał dowodowy w sprawie i prawidłowo uznał, że nigdy nie zamieszkiwał on w spornej nieruchomości z zamiarem stałego pobytu. Tym samym organy wypełniły normy wynikające z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu dokonana przez organy ocena materiału dowodowego jest spójna i logiczna, a postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone w sposób pozwalający uznać, że zaistniały podstawy do uchylenia czynności materialno-technicznej zameldowania skarżącego na pobyt stały. Ogólnikowo sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które nie zostały w zasadzie szerzej omówione w uzasadnieniu skargi, nie mogły skutecznie podważyć prawidłowości zaskarżonej decyzji. Organy zapewniły również skarżącemu czynny udział w postępowaniu – choć organ odwoławczy prawidłowo wskazał, że na etapie postępowania przed wydaniem decyzji przez organ I instancji czas na wypowiedzenie się przez skarżącego co do zebranego materiału dowodowego był zbyt krótki (co jednak nie miało rzeczywiście wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia – na etapie postępowania odwoławczego wadliwość ta została naprawiona). Uchybienie to samo w sobie nie mogło zatem skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), orzekł jak w sentencji. bg

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło