III SA/Łd 80/21
WyrokWSA w Łodzi2021-03-16
Skład orzekający: Janusz Nowacki, Monika Krzyżaniak, Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ właściwy do oceny wniosku o dofinansowanie projektu w ramach programu operacyjnego prawidłowo ocenił kryteria merytoryczne dotyczące kwalifikowalności kosztów oraz zgodności wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu, a także czy wezwanie do uzupełnienia wniosku było wystarczająco precyzyjne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił kryteria merytoryczne nr 4 (kwalifikowalność kosztów) i nr 5 (zgodność kwoty dofinansowania). Metoda szacowania kosztów przedstawiona przez wnioskodawcę była zbyt ogólnikowa i nie pozwalała na weryfikację racjonalności i adekwatności wydatków. Wezwanie do uzupełnienia wniosku było wystarczająco precyzyjne, a brak należytej staranności w jego wykonaniu leżał po stronie wnioskodawcy. W związku z tym, organ prawidłowo nie uwzględnił protestu, a skarga została oddalona.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Wniosek został negatywnie oceniony pod względem kryteriów merytorycznych dotyczących kwalifikowalności kosztów oraz zgodności wnioskowanej kwoty dofinansowania. Po wniesieniu protestu, organ nie uwzględnił go, podtrzymując negatywną ocenę. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów ustawy wdrożeniowej, w tym nieprzejrzystość i nierzetelność oceny oraz nieprecyzyjne wezwanie do uzupełnienia wniosku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 marca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 marca 2021 roku sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na informację Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od etapu oceny merytorycznej projektu oddala skargę.
Informacją z dnia [...] Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. poinformowało A Sp. z o. o. o nieuwzględnieniu protestu wniesionego od etapu oceny merytorycznej projektu o nazwie "Zmiana profilu działalności firmy A Sp. z o.o. drogą do jej rozwoju", oznaczonego numerem wniosku o dofinansowanie: RPLD.02.03.01-10-1145/20, wniesionego w dniu 26 listopada 2020r. w ramach: Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 – 2020, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka, Działania II.3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP, Poddziałania 11.3.1: Innowacje w MŚP, Konkursu numer: RPLD.02.03.01-IP.02-10-070/20.
W uzasadnieniu organ administracji podniósł, że w ramach konkursu nr RPLD.02.03.01 -IP.02-10-070/20 skarżąca złożyła w dniu 13 lipca 2020 r. wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie "Zmiana profilu działalności firmy A
Sp. z o.o. drogą do jej rozwoju", oznaczony nr RPLD.02.03.01-10-1154/20".
Projekt został pozytywnie oceniony pod względem spełnienia kryteriów oceny formalnej i został przekazany do oceny merytorycznej.
W trakcie oceny merytorycznej wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie "Zmiana profilu działalności firmy A Sp. z o.o. drogą do jej rozwoju", w dniu 6 października 2020 r. został skierowany do poprawy/uzupełnienia w zakresie nw. kryteriów:
- kryterium nr 3: "Wykonalność finansowa projektu";
- kryterium nr 4: "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność";
- kryterium nr 5: "Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu",
- kryterium nr 6: "Realność wskaźników".
Wnioskodawca przedłożył skorygowaną/uzupełnioną dokumentację aplikacyjną w dniu 13 października 2020 r. W wyniku weryfikacji uzupełnionego wniosku o dofinansowanie, projekt o nazwie: "Zmiana profilu działalności firmy A Sp. z o.o. został negatywnie oceniony pod względem zgodności z nw. kryteriami merytorycznymi dostępu:
- kryterium nr 4: "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność";
- kryterium nr 5: "Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu";
- kryterium nr 6: "Realność wskaźników".
W związku z powyższym, projekt nie podlegał dalszej ocenie.
Instytucja Pośrednicząca pismem z dnia 9 listopada 2020 r. o sygn.
[...] poinformowała wnioskodawcę o negatywnym wyniku oceny projektu.
W odpowiedzi na powyższe, w dniu 26 listopada 2020 r., do Centrum Obsługi Przedsiębiorcy wpłynął protest wnioskodawcy od negatywnego wyniku oceny merytorycznej. Protest został złożony w terminie oraz spełniał wymogi określone w art. 54 ust. 2 ustawy wdrożeniowej.
W złożonym proteście wnioskodawca w sposób szczegółowy odniósł się do wyniku przeprowadzonej oceny, jak również podniósł zarzuty o charakterze proceduralnym, wnosząc o ponowną ocenę projektu i uznanie protestu za zasadny.
Rozpatrując protest organ odwoławczy wskazał, iż w niniejszej sprawie należało zbadać, czy słuszna jest argumentacja wnioskodawcy dotycząca spełnienia zakwestionowanych w proteście kryteriów merytorycznych dostępu nr: 4, 5 oraz 6 oraz rozstrzygnąć, czy objęcie wnioskowanego projektu dofinansowaniem nie naruszy warunków uczestnictwa w konkursie i zasad naboru oraz oceny wniosków o dofinansowanie.
Organ wskazał, iż ocena projektów dokonywana jest na podstawie kryteriów wyboru projektów dla Poddziałania 11.3.1 Innowacje w MŚP, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, stanowiących Załącznik nr 3 do Regulaminu konkursu.
Rozpatrzenie przedmiotowego protestu sprowadzało się do weryfikacji prawidłowości oceny projektu w zakresie spełnienia kryteriów wyboru projektów oraz zbadania słuszności zarzutów, podniesionych przez wnioskodawcę w proteście. W trakcie badania zasadności protestu, w celu potwierdzenia prawidłowości dokonanej oceny, powołany został ekspert, będący w wykazie kandydatów na ekspertów regionalnych, zatwierdzonym uchwałą Zarządu Województwa [...]
Dokonując weryfikacji poprawności przeprowadzonej oceny w ramach zakwestionowanych kryteriów, organ wskazał co następuje:
Weryfikując prawidłowość przeprowadzonej oceny w ramach kryterium merytorycznego nr 4: "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność", należy przypomnieć, że ramach przedmiotowego kryterium ocenie podlega: "czy planowane przez wnioskodawcę w ramach projektu wydatki są zgodne z Wytycznymi w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020, Szczegółowym opisem osi priorytetowych RPO WŁ na lata 2014-2020 oraz z przepisami o pomocy publicznej lub pomocy de minimis lub pomocy w formie dotacji lub pomocy zwrotnej w ramach programów operacyjnych na lata 2014-2020 w celu wspierania polskiej gospodarki w związku z wystąpieniem pandemii COVID-19, - czy wszystkie planowane wydatki kwalifikowalne w ramach projektu są uzasadnione i zaplanowane w odpowiedniej wysokości (...)". W tym wypadku analizie podlegają zapisy zawarte w pliku "Budżet projektu", na podstawie których dokonuje się oceny wysokości wydatków, metody ich szacowania, zasadności wydatków oraz ich adekwatności do założonych celów projektu.
W trakcie pierwotnej oceny dokumentacji aplikacyjnej, mając uzasadnione wątpliwości, oceniający poprosili wnioskodawcę o uzupełnienie opisu w pliku "Budżet projektu" w zakresie metody szacowania kosztów w kontekście wszystkich zaplanowanych wydatków, zgodnie z zapisami Instrukcji wypełniania wniosku.
Wnioskodawca w złożonym proteście wyjaśnił, iż zastosował się do przedstawionych rekomendacji i przedstawił krótki i zwięzły opis uzyskanych ofert. Autor protestu zaznaczył, że oferty te zostały pozyskane także na podstawie przeprowadzonych rozmów telefonicznych i na tej podstawie zostały przytoczone informacje o nazwie oferenta, siedzibie, dacie oferty oraz oferowanej kwocie.
Analizując zapisy wniosku organ stwierdził, iż uzasadnienie o treści: Wykazana kwota została oszacowana na podstawie wstępnego rozeznania rynku, podczas którego zweryfikowano ogólnie dostępne źródła informacji takie jak: strona internetowa, rozmowy telefoniczne, gdzie zadano pytania przedstawicielowi firmy, a także otrzymanej wstępnej oferty/ofert, pamiętając o konieczności dochowania obowiązujących procedur", jest zdecydowanie niewystarczające do uznania przyjętych przez wnioskodawcę wartości wydatków za adekwatne. Organ zauważył, że określony przez wnioskodawcę sposób pozyskania ofert jest niemożliwy do weryfikacji i nie pozwala na przeprowadzenie rzetelnej oceny w wymaganym zakresie. Autor protestu zadeklarował, że w metodzie szacowania wydatków opierał się "o ogólnie dostępne źródła informacji, takie jak: strona internetowa", jednakże w dokumentacji aplikacyjnej nie podał żadnych adresów stron internetowych, które można byłoby obiektywnie zweryfikować w trakcie oceny merytorycznej. Co więcej, powołany przez wnioskodawcę sposób pozyskania ofert, jakim była przeprowadzona przez niego rozmowa telefoniczna, również powoduje wiele wątpliwości. Taka forma pozyskania ofert jest także niemożliwa do weryfikacji i nie pozwala na przeprowadzenie żadnego rzetelnego audytu dotyczącego sposobu szacowania przedstawionych ofert. Rozmowa telefoniczna nie pozostawia żadnych obiektywnie weryfikowalnych śladów, iż została przeprowadzona i jakie konkretne informacje w jej rezultacie zostały uzyskane.
W ramach obszernych uwag przekazano wnioskodawcy zarówno dane na temat popełnionych błędów przy wypełnieniu formularza, jak i informacje pomocnicze, naprowadzające wnioskodawcę na ustalenie prawidłowego sposobu wypełnienia wniosku aplikacyjnego. Wnioskodawca nie może zasadnie oczekiwać, iż w ramach uzupełnień na jakimkolwiek etapie oceny otrzyma od IP szczegółowe instrukcje, co do sposobu wypełnienia wniosku o dofinansowanie tak, aby uzyskał on pozytywną ocenę. Wnioskodawca dofinansowania nie może zostać instruowany w sposób szczegółowy, jak wniosek o dofinansowanie winien zostać skorygowany, aby spełnić kryteria oceny projektów. Tym bardziej nie może on również zasadnie oczekiwać na gruncie obowiązujących regulacji konkursowych, iż IP wielokrotnie uruchomi procedurę wezwania do uzupełnienia wniosku, celem uzyskania doprecyzowujących wyjaśnień w zakresie błędów wynikających z niestaranności wnioskodawcy. Organ podkreślił, iż projekt tworzy spójną koncepcję oraz przemyślaną całość i poddawany jest ocenie w takiej formie, w jakiej został złożony. Przypomniał również, iż etapem właściwym dla konstruowania zakresu projektu oraz wyboru rozwiązań koniecznych do jego realizacji, jest etap złożenia dokumentacji aplikacyjnej, ewentualnie uzupełnienie na konkretne wezwanie, kiedy to istnieje możliwość wyboru optymalnego rozwiązania, umożliwiającego realizację celu projektu.
Organ odwoławczy podkreślił, że to na wnioskodawcy ubiegającym się o dofinansowanie w ramach danego konkursu, spoczywa obowiązek rzetelnego i wyczerpującego przygotowania wniosku. Wnioskodawca przystępując do konkursu, winien zatem znać w pełni jego zasady, gdyż są one publikowane i dostępne dla wszystkich w jednakowy sposób. Każdy uczestnik konkursu wyraża akceptację dla zasad konkursu i w dalszych swych działaniach w postępowaniu konkursowym, chcąc uzyskać pomoc, musi się do tych zasad precyzyjnie stosować. Obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej, zgodnie z wymogami konkursu, ciąży zawsze na wnioskodawcy. Braki w złożonej dokumentacji, czy jej niespójność, skutkujące zakwestionowaniem spełnienia przez wniosek poszczególnych kryteriów dopuszczających, zasadniczo obciążają stronę wnioskującą.
Dalej organ podkreślił, że argumentacja wnioskodawcy nie znajduje także uzasadnienia w świetle zapisów Instrukcji wypełniania wniosku, pkt. 1.2, które wprost wskazywały, iż określając metodę oszacowania kosztu - wnioskodawca winien przedstawić przyjęty sposób wyceny, umożliwiający zweryfikowanie, czy wydatek zaplanowany został w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów; metoda powinna zostać opisana krótko i zwięźle, bez prezentowania obliczeń matematycznych.
Biorąc pod uwagę powyższe, organ jeszcze raz zaznaczył, iż wymóg "zwięzłości", na który powołuje się wnioskodawca dotyczy "metody oszacowania", a nie opisu oferty. Uzupełniony przez autora protestu opis metody oszacowania, zawarty w pliku Budżet, pomimo jednoznacznych rekomendacji, nie daje możliwości weryfikacji, w jaki sposób dokonano ostatecznego wyliczenia szacowanych kwot (np. wg najtańszej czy najdroższej oferty, itp.), a samo wskazanie nazw oferentów i oferowanej ceny jest bezsprzecznie niewystarczające do uznania racjonalności danego wydatku.
Podsumowując, organ stwierdził, iż wnioskodawca pomimo wezwania do uzupełnień, nie przedstawił prawidłowo metody szacowania kosztów, która pozwoliłaby na pozytywną weryfikację racjonalności wydatków zaplanowanych w projekcie. Z uwagi na powyższe oceniający słusznie uznali kryterium nr 4 za niespełnione. Protest w tym zakresie uznano za niezasadny.
Nawiązując z kolei do negatywnej oceny kryterium nr 5 "Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu", organ odwoławczy podkreślił, iż w ramach niniejszego kryterium ocenie podlega: "czy wnioskodawca prawidłowo określił wnioskowaną kwotę i poziom dofinansowania. Weryfikacji podlega prawidłowość obliczeń, w szczególności związanych z zastosowaniem:
a) limitów dotyczących całkowitej wartości kosztów kwalifikowanych lub kwoty dofinansowania projektu określonych w regulaminie konkursu. Spełnienie warunku będzie weryfikowane w odniesieniu do wartości kosztów kwalifikowanych projektu (...)
b) intensywności wsparcia wynoszącej:
- do 85% wydatków kwalifikowanych w przypadku pomocy de minimis,
- do 85% wydatków kwalifikowanych w przypadku pomocy w celu wspierania polskiej gospodarki w związku z wystąpieniem pandemii C0VID-19,
c) limitów na poszczególne kategorie kosztów lub rodzaje pomocy".
Organ wskazał, iż w świetle powyższych zapisów, abstrahując od rozstrzygnięcia w ramach kryterium nr 4, można by było stwierdzić, iż zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z Regulaminem konkursu została zachowana. Ponadto zauważył, iż limit dotyczący całkowitej wartości kosztów kwalifikowanych i kwoty dofinansowania projektu, określony w Regulaminie konkursu nie został przekroczony. Również intensywność wsparcia z limitem do 85% wydatków kwalifikowanych (w przypadku pomocy w celu wspierania polskiej gospodarki w związku z wystąpieniem pandemii CCA/ID-19) została zachowana. Maksymalna kwota wsparcia także nie została przekroczona. Niemniej jednak organ zaznaczył, że pomimo, iż niespełnienie jednego kryterium nie przesądza automatycznie o niespełnieniu innego kryterium, gdyż nie wynika to z wytycznych określonych w dokumentacji konkursowej, to jednak kryterium nr 5 jest kryterium szczególnym, a jego ocena jest ściśle skorelowana z kryterium nr 4. Pomimo odmiennego sposobu oceny poszczególnych kryteriów, które pozwalają rozpatrzeć projekt z różnych punktów widzenia jego wykonalności, organ wyjaśnił, iż informacje przedstawiane w dokumentacji aplikacyjnej mogą być brane pod uwagę podczas oceny w ramach różnych kryteriów (tutaj wartość wydatków uznanych za niezasadne i niecelowe), co może również powodować, iż wynik oceny danego kryterium rzutuje na ocenę innego kryterium. Powyższe postępowanie jest zasadne z punktu widzenia metodyki oceny. Nie można tutaj mówić o niekonsekwencji w ocenie, a jedynie o jednolitym podejściu do konkretnych kwestii, jakie mogą być weryfikowane w ramach różnych kryteriów. W ramach kryterium nr 5 projekt mógłby być skorygowany, tylko w przypadku, gdy łączna wartość kosztów uznanych za niecelowe nie przekraczałaby 20% i zostałyby spełnione pozostałe wymogi określone w kryterium, jak również inne kryteria. Z uwagi jednak na fakt, iż w ramach kryterium nr 4, nie było możliwości zweryfikowania czy wskazane we wniosku wydatki zostały zaplanowane w odpowiedniej wysokości, uznano wszystkie wydatki za niekwalifikowalne, a tym samym kryterium nr 5 również należało uznać za niespełnione.
Weryfikując z kolei prawidłowość przeprowadzonej oceny w ramach kryterium nr 6: "Realność wskaźników" organ przypomniał, iż zgodnie z rekomendacjami autor protestu został poproszony o poprawę wartości wskaźników zgodnie z definicjami zawartymi w dokumentacji konkursowej (Instrukcja wypełniania wniosku o dofinansowanie). Powtórna analiza dokumentacji aplikacyjnej wykazała, że protestujący zastosował się do rekomendacji w sposób prawidłowy.
Ponieważ wnioskodawca dokonał stosownej poprawy wniosku w ww. zakresie, a wykazane przez niego wskaźniki można uznać za adekwatne do zakresu rzeczowego projektu i celów, jakie projekt ma osiągnąć i mogą zostać osiągnięte przy danych nakładach i założonym sposobie realizacji projektu, tym samym, kryterium nr 6 należało uznać za spełnione, a protest w tym zakresie - za zasadny.
Dokonując podsumowania weryfikacji prawidłowości przeprowadzonej oceny pod kątem zakwestionowanych w proteście kryteriów, uwzględniając jednocześnie wynik pierwotnej oceny projektu, jak również argumentację wnioskodawcy zawartą w proteście, a także stanowisko eksperta powołanego w trakcie procedury odwoławczej, organ podzielił stanowisko autora protestu w zakresie wyniku oceny kryterium nr 6: "Realność wskaźników" i uznał to kryterium za spełnione, natomiast w zakresie nr 4: "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność" oraz kryterium nr 5: "Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu" organ podtrzymał negatywny wynik pierwotnej oceny.
Następnie organ podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie protestujący nie przedstawił argumentacji, która świadczyłaby o błędach proceduralnych na etapie weryfikacji zapisów projektu pod kątem wyznaczonych kryteriów oceny, jaką przeprowadzili eksperci. Na podstawie zaprezentowanych powyżej ustaleń dotyczących poprawności przeprowadzonej oceny, organ uznał zasadność argumentów zawartych w zakwestionowanym przez autora protestu - wyniku oceny ekspertów w zakresie kryteriów nr: 4 oraz 5. Wskazuje on niewątpliwie, iż ocena nie została przeprowadzona pobieżnie, a niespełnienie kryteriów merytorycznych, skutkujące negatywną oceną wniosku o dofinansowanie, wynika z treści dokumentacji aplikacyjnej.
Organ odwoławczy wyjaśnił również, iż spełnienie kryteriów oceniane jest na podstawie treści złożonego wniosku aplikacyjnego, która w przypadku prawidłowego uwzględnienia między innymi opisów zawartych w Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie, pozwala na właściwe odniesienie się do kryteriów oceny merytorycznej, określonych w dokumentacji konkursowej. Zarówno kryteria oceny, jak i sposób ich weryfikacji, znane są uczestnikom konkursu w momencie ogłoszenia konkursu. Obowiązkiem wnioskodawcy jest takie przedstawienie informacji w ramach dokumentacji aplikacyjnej, aby oceniający nie mieli wątpliwości, co do spełnienia poszczególnych kryteriów. Organ wskazał, iż w ramach przedmiotowej oceny dokonano wszechstronnej i wnikliwej analizy dokumentacji aplikacyjnej oraz wyczerpującego uzasadnienia podejmowanych rozstrzygnięć, a także zastosowano określoną procedurę ustaloną w szczególności w Regulaminie konkursu oraz ustawie wdrożeniowej.
Organ wskazał, iż na wnioskodawcy zgłaszającym do konkursu projekt, ciąży obowiązek uważnego zapoznania się z priorytetami konkretnego programu operacyjnego, z przyjętym Regulaminem konkursu, a następnie z pozostałą dokumentacją konkursową jak również starannego i odpowiadającego założeniom konkursu, przygotowania dokumentacji aplikacyjnej. Możliwość dofinansowania projektu, jaką daje Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2014 - 2020, jest uprawnieniem wnioskodawcy, a nie obowiązkiem instytucji ogłaszającej konkurs, czy instytucji zarządzającej. Wnioskodawca korzystając z tego uprawnienia, musi spełnić określone wymagania, aby skorzystać z dofinansowania środkami unijnymi swojego przedsięwzięcia. Szczególne znaczenie ma przygotowanie wniosku i załączników do niego z uwzględnieniem ustalonych kryteriów wyboru (oceny) projektów zgłoszonych do konkursu. Kryteria te wiążą w równym stopniu wszystkich wnioskodawców.
Opierając się zatem na przeprowadzonej analizie zasadności złożonego protestu, z uwagi na fakt, iż projekt nie spełniał kryteriów merytorycznych dostępu: nr: 4 i 6, zgodnie z zapisami § 15 ust 15 Regulaminu konkursu uzyskał ocenę negatywną. Tym samym na podstawie art. 53 ust. 2 pkt. 1 ustawy wdrożeniowej nie mógł zostać skierowany do kolejnego etapu oceny.
Z przedstawionych wyżej względów, Centrum Obsługi Przedsiębiorcy podjęło decyzję o nieuwzględnieniu protestu wnioskodawcy.
Na powyższą informację skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła A Sp. z o. o. zarzucając zaskarżonej informacji naruszenie:
1) art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności realizowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r. poz. 818 ze zm., dalej jako "ustawa wdrożeniowa") poprzez przeprowadzenie wyboru projektu w sposób nieprzejrzysty i nierzetelny, a także brak rzetelnej i obiektywnej oceny wniosku polegający na wystosowaniu do skarżącej nieprecyzyjnego wezwania do uzupełnienia wniosku o dofinansowanie wskutek czego wniosek o dofinansowanie skarżącej otrzymał negatywną ocenę;
2) art. 45 ust. 3 ustawy wdrożeniowej poprzez wystosowanie do skarżącej nieprecyzyjnego wezwania do uzupełnienia wniosku o dofinansowanie, co w konsekwencji doprowadziło do nierównego potraktowania skarżącej względem pozostałych wnioskodawców w naborze;
3) art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej poprzez ocenę wniosku o dofinansowanie projektu skarżącej w zakresie kryterium merytorycznego 5 niezgodnie z opisem tego kryterium.
W zakresie negatywnej oceny kryterium nr 4 skarżący wskazał, że iż KOP w rekomendacji uzupełnienia dokumentacji aplikacyjnej przesłanej e-mailem w dniu 6 października 2020 r. wskazała jednoznacznie w ramach kryterium nr 4: "należy poprawić opisy w kolumnie "metoda szacowania kosztu" w kontekście wszystkich wydatków zgodnie z wymaganiami zawartymi w instrukcji wypełniania wniosku, a mianowicie: należy przedstawić przyjęty sposób wyceny, umożliwiający zweryfikowanie czy wydatek zaplanowany został w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów; metoda powinna zostać opisana krótko i zwięźle. Wnioskodawca powinien przedstawić informacje na temat otrzymanych ofert (wskazanie poszczególnych ofert: cenniki, oferta otrzymana, strony internetowe) i sposobu wyliczenia szacowanego kosztu." Skarżący wskazał, iż w ramach uzupełnień dopisała w pliku Budżet projektu nazwę firmy jaka złożyła ofertę, datę oferty oraz jej wartość. W podsumowaniu zawarta też została informacja dotycząca przyjętego kursu przyjętego do przeliczenia ofert w walucie obcej jak również sposób określenia wartości zakupu na potrzeby projektu. Skarżący wskazał, iż wymóg Centrum Obsługi Przedsiębiorcy wskazany w Regulaminie konkursu w §15 pkt. 5, jednoznacznie narzuca obowiązek wniesienia uzupełnień tylko w zakresie wskazanym przez KOP. Tym samym wnioskodawca nie miał możliwości załączenia w ramach wnoszonych uzupełnień ofert, jednakże opisał dokładnie wymagane informacje. W ocenie skarżącej w przypadku gdyby oczekiwaniem COP, było załączenie w ramach składanych uzupełnień, ofert pozyskanych od potencjalnych oferentów - żądanie to winno zostać wyartykułowane w wezwaniu do uzupełnień wprost wraz z podaniem jego zakresu. Niemniej jednak wezwanie skarżącego nie zawierało takich elementów, a jednocześnie z uwagi na rzekome braki w przesłanych uzupełnieniach, wniosek otrzymał negatywną ocenę. Powyższe w ocenie skarżącego potwierdza nieprzejrzyste i nierzetelne prowadzenie naboru w rozumieniu art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.
Skarżący wskazał, że w opisie kryterium merytorycznego nr 4 wskazano, że ocenie podlega "uzasadnienie i zaplanowanie wydatków w odpowiedniej wysokości". W opisie tego kryterium nie wskazano, iż szacowane wydatki mają być obligatoryjnie poparte materiałem w postaci zewnętrznych ofert. Po raz kolejny skarżący wskazał, iż gdyby autor kryterium założył istnienie takiego wymogu w stosunku do wnioskodawców - winien być on wyraźnie wskazany w opisie kryterium.
Analogicznie skarżący ocenił postanowienia pkt I.2 instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Nawiązują one do treści kryterium, lecz również tam brak jest wprost obowiązku poparcia przedstawionych szacowań oczekiwanymi przez COP dokumentami.
W ocenie skarżącej odwoływanie się przez COP do obowiązku przedłożenia konkretnych ofert od podmiotów zewnętrznych, a jednocześnie kwestionowanie materiałów przekazanych przez skarżącą, nie ma umocowania ani w treści kryterium, a nie w treści instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Tym samym również i w tym zakresie skarżąca uznał przeprowadzoną ocenę za nierzetelną.
Skarżący podkreślił nadto, że w uzasadnieniu oceny wniosku, oceniający błędnie wskazali, iż wnioskodawca powinien zastosować procedurę rozeznania rynku, która dotyczy wyboru dostawcy i została opisana w Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 - w sytuacji gdy procedura ta dotyczy etapu szacowania rynku na etapie udzielania zamówień w ramach projekt, dotyczy wyłącznie beneficjentów, a nie wnioskodawców w naborach i nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. COP w rozstrzygnięciu protestu nie odniósł się wprost do tego zarzutu, ograniczając się do wymijającego nawiązania do wymogu "zwięzłości" szacowania. W zakresie negatywnej oceny w ramach kryterium nr 5 oceniający odwołują się wyłącznie do negatywnej oceny w ramach kryterium nr 4. Powyższe, w ocenie skarżącej, również potwierdza prowadzenie naboru w sposób nierzetelny.
Skarżący wskazał także, iż od instytucji organizującej nabór w zakresie uzupełnienia wniosku należy oczekiwać szczegółowych i precyzyjnych instrukcji, to właśnie determinuje bowiem poprawność uzupełnień, a w konsekwencji późniejszą ocenę. Wymóg ten wynika z art. 37 ust. 1 i art. 45 ust. 3 ustawy wdrożeniowej. Gdyby skarżąca został prawidłowo wezwana do uzupełnień co do ich zakresu, uzupełniłaby wniosek o dofinansowanie zgodnie z żądaniem COP.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej skarżący wskazał, iż COP w piśmie z informacją o rozstrzygnięciu protestu samo wskazało, iż nie dokonało oceny kryterium merytorycznego nr 5 zgodnie z jego opisem, ale zostały również zastosowane zostały elementy spoza kryterium. W ocenie skarżącego tylko jednoznaczne wskazanie w opisie kryterium merytorycznego nr 5, iż jego niespełnienie jest warunkowane również niespełnieniem kryterium merytorycznego nr 4, uprawniało by COP do negatywnej oceny tego kryterium.
Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uwzględnienie skargi stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. wniosło jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej informacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stosownie do treści art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem.
W myśl art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Do takich przepisów zalicza się ustawę z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 818 z późn. zm.)- dalej: ustawa wdrożeniowa, która określa m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego.
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że ustawa ta reguluje postępowanie sądowoadministracyjne pod wieloma względami odmiennie od trybu określonego w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która znajduje odpowiednie zastosowanie jedynie w zakresie nieuregulowanym przez ustawę wdrożeniową, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 p.p.s.a. (art. 64 ustawy wdrożeniowej). Wprowadza także pewne modyfikacje w stosunku do rozwiązań przewidzianych w p.p.s.a. poprzez skrócenie terminu do wniesienia skargi, wprowadzenie terminu do jej rozpoznania, czy też wprowadzenie trybu bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Powyższe rozwiązania, zgodnie z intencją ustawodawcy, zmierzały do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów p.p.s.a.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 ustawy p.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust. 8 ustawy wdrożeniowej: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).
Z powyższego wynika, że kontroli sądów administracyjnych poddana jest ocena projektów, zgłaszanych przez wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie w ramach systemu realizacji regionalnych programów operacyjnych, dokonywana przez właściwą instytucję zarządzającą programami operacyjnymi w realizacji takich programów, po wyczerpaniu środków odwoławczych.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy sąd stwierdził, że procedura odwoławcza została wyczerpana. W dniu 11 listopada 2020r. strona skarżąca otrzymała informację Centrum Obsługi Przedsiębiorcy z dnia [...] o negatywnym wyniku oceny projektu gdyż został on negatywnie oceniony pod względem zgodności z trzema kryteriami merytorycznymi dostępu a mianowicie: kryterium nr 4 ("Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz och zasadność i adekwatność"), kryterium nr 5 ("Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu") i kryterium nr 6 ("Realność wskaźników"). Spółka A w wymaganym terminie złożyła protest, który pismem z dnia 11 stycznia 2021r. nie została uwzględniony. W ustawowym terminie 14 dni strona skarżąca złożyła skargę do WSA w Łodzi. Oznacza to, że możliwe jest dokonanie merytorycznej oceny wniesionej skargi.
W rozpoznawanej sprawie kontroli sądowoadministracyjnej poddana została informacja Centrum Obsługi Przedsiębiorcy z dnia [...] o nieuwzględnieniu protestu od etapu merytorycznej oceny projektu o nazwie " Zmiana profilu działalności firmy A spółki z o.o. drogą do jej rozwoju". Wniosek o dofinasowanie został złożony przez stronę skarżącą w ramach konkursu na dofinansowanie projektu w ramach Poddziałania II.3.1 Działania II 3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP: Innowacje w MŚP Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa[...] na lata 2014-2020.
W myśl art.37 ust.1 ustawy z 11 lipca 2014r., właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinasowania.
W wymienionym przepisie określono ogólne zasady dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinasowania. Wymienione w tym przepisie zasady przejrzystości , rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te dotyczą także uzasadnienia stanowiska czy to na etapie oceny formalnej czy merytorycznej projektu jak też na etapie oceny słuszności zarzutów protestu. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. Komentarz do art. 37 zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, Jacek Jaśkiewicz, publ. LEX).
Zgodnie z treścią § 13 ust.1 i 3 Regulaminu konkursu, złożony projekt podlega ocenie przeprowadzonej przez KOP (Komisję Oceny Projektu) na podstawie kryteriów wyboru projektu, stanowiących załącznik nr 3 do regulaminu. Ocena projektu składa się z etapu oceny formalnej i oceny merytorycznej oraz oceny.
W myśl § 15 ust.1 Regulaminu konkursu, ocena merytoryczna projektu ma na celu jego weryfikację pod względem spełnienia kryteriów merytorycznych wskazanych w załączniku nr 3 do regulaminu. Ocena merytoryczna jest dokonywana pod względem spełnienia kryteriów merytorycznych dostępu (z przypisanymi wartościami logicznymi Tak/Nie/Nie dotyczy) i punktowych.
Zgodnie z treścią § 15 ust.4 Regulaminu konkursu, w ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 1,3,4,5,6 i 7 istnieje możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP, sformułowanych w procesie oceny. W takim przypadku IP informuje wnioskodawcę o konieczności dokonania poprawy wniosku oraz wyznacza termin 7 dni na jej dokonanie, licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania.
W myśl § 15 ust.5 Regulaminu konkursu wnioskodawca uzupełnia lub poprawia wniosek o dofinasowanie wyłącznie w zakresie wskazanym w wezwaniu IP. Niedopuszczalnym jest dokonanie przez wnioskodawcę innych zmian we wniosku o dofinansowanie ni ż wskazane w wezwaniu.
Zgodnie z treścią § 15 ust.10 Regulaminu konkursu poprawa kryterium merytorycznego dostępu nr 4 Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność jest możliwa w następującym zakresie:
a.) zgodność wydatków z katalogiem wydatków kwalifikowalnych (czy wydatki przypisano do odpowiedniej kategorii wydatków, czy w projekcie nie przewidziano wydatków niekwalifikowalnych);
b.) adekwatność zakresu wydatków do celu projektu;
c.) adekwatność wartości wytyków do zakresu projektu i cen rynkowych;
d.) opis i uzasadnienie poszczególnych wydatków.
W myśl § 15 ust.11 Regulaminu konkursu, kryterium merytoryczne nr 4 zostanie uznane za niespełnione, jeżeli niezgodnie z zasadami kwalifikowalności, niecelowe lub zawyżone wydatki przekroczą 20% łącznych kosztów kwalifikowalnych (decydująca jest różnica pomiędzy wartością kosztów kwalifikowalnych deklarowanych przez wnioskodawcę a wartością kosztów kwalifikowalnych po modyfikacjach sugerowanych przez członków KOP). Jeżeli wydatki wskazane przez wnioskodawcę jako kwalifkowalne a niezgodne z zasadami kwalifikowalności, niecelowe lub zawyżone , nie przekroczą 20% łącznych kosztów kwalifikowalnych, możliwa jest poprawa wniosku o dofinansowanie w trybie określonym w ust.4 i 6.
Zgodnie z treścią art.53 ust.2 pkt 1 ustawy z 11 lipca 2014r. negatywną oceną jest ocena w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów, w ramach której projekt nie uzyskał wymaganej liczby punktów lub nie spełnił kryteriów wyboru projektów, na skutej czego nie może być wybrany doi dofinansowania albo skierowany do kolejnego etapu oceny.
W rozpoznawanej sprawie projekt strony skarżącej został negatywnie oceniony pod względem zgodności z dwoma kryteriami merytorycznymi dostępu a mianowicie z kryterium nr 4 i nr 5. Ocena w zakresie pozostałych kryteriów nie była kwestionowana i dotyczy to także kryterium nr 6, które po złożonym proteście zostało pozytywnie ocenione w zaskarżonej informacji. W związku z czym rozważania sądu dotyczą jedynie dwóch spornych kryteriów. Są to następujące kryteria:
1.) kryterium nr 4 "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność";
2.) kryterium nr 5 "Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu".
Ad 1.)
Zgodnie z treścią załącznika nr 3 do Regulaminu konkursu, w ramach kryterium nr 4 (Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność) ocenie podlegać będzie:
- czy planowane przez wnioskodawcę w ramach projektu wydatki są zgodne z Wytycznymi w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020, Szczegółowym opisem osi priorytetowych RPO WŁ na lata 2014-2020 oraz z przepisami o pomocy publicznej lub pomocy de minimis lub pomocy w formie dotacji lub pomocy zwrotnej w ramach programów operacyjnych na lata 2014-2020 w celu wspierania polskiej gospodarki w związku z wystąpieniem pandemii COVID – 19;
- czy wszystkie planowane wydatki kwalifikowalne w ramach projektu są uzasadnione i zaplanowane w odpowiedniej wysokości.
Badaniu podlega niezbędność wydatków do realizacji projektu i osiągania jego celów.
Zgodnie z treścią punktu I.2 (Budżet projektu) w sekcji I (Zakres rzeczowo-finansowy projektu) Instrukcji wypełniania wniosku o dofinasowanie projekt z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, w budżecie należy podać metodę oszacowania kosztu – należy przedstawić przyjęty sposób wyceny umożliwiający zweryfikowanie czy wydatek zaplanowany został w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów; metoda powinna zostać opisana krótko i zwięźle bez prezentowania obliczeń matematycznych.
W myśl punktu 6.2 (Ocena kwalifikowalności wydatku) ppkt 3 g.) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020, Szczegółowym opisem osi priorytetowych RPO WŁ na lata 2014-2020, wydatkiem kwalifikowalnym jest wydatek spełniający następujący warunek: został dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny z zachowaniem zasad uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, z uwzględnieniem pkt 4 5.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że wniosek o dofinansowanie strony skarżącej obejmował między innymi zakup dwóch maszyn dziewiarskich w tym jedną dwunastoigłową i jedną siedmioigłową. Wartość każdej z tych maszyn to kwota 415 125 zł Jako metodę oszacowania kosztów spółka wskazała, że "wymieniona kwota (tzn. 415 125 zł) została oszacowana na podstawie wstępnego rozeznania rynku podczas którego zweryfikowano ogólnie dostępne źródła informacji takie jak: strona internetowa, rozmowy telefoniczne, gdzie zadano pytanie przedstawicielowi firmy a także otrzymanej wstępnej oferty/ofert pamiętając o konieczności dochowania obowiązujących procedur".
Instytucja pośrednicząca trafnie uznała, że metoda oszacowania kosztów przedstawiona przez stronę skarżącą nie pozwala na weryfikację wydatków gdyż jest ona ogólnikowa i lakoniczna. Nie pozwala ona ustalić czy wydatek na zakup maszyn jest racjonalny, celowy i oszczędny. Nie wiadomo bowiem z jakich stron internetowych spółka korzystała, z jakimi firmami przeprowadzono rozmowy i nie przedstawiono na to żadnych dokumentów. Dodać także należy, że przebieg rozmowy telefonicznej w ogóle nie da się zweryfikować bo nie wiadomo jaka była treść rozmowy.
Punkt I.2 Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie stanowi wprost, że metoda oszacowania kosztów przedstawiona przez wnioskodawcę musi umożliwiać zweryfikowanie czy wydatek zaplanowano w sposób racjonalny, celowy i oszczędny zaś punkt 6.2 ppkt 3 g.) Wytycznych określa, że wydatek kwalifikowalny musi być dokonany w sposób przejrzysty, racjonalny i efektywny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów. Metoda oszacowania kosztów przedstawiona przez stronę skarżącą nie spełnia żadnych z wymienionych wymogów.
Należy zaznaczyć, że wartość maszyny dziewiarskiej przedstawionej przez spółkę jest wysoka bo wynosi 415 125 zł zaś wartość dwóch maszyn to kwota 830 250 zł. Jest to duża suma i wydatkowanie tak dużej kwoty ze środków publicznych musi poprzedzać weryfikacja takiego wydatku. Jest rzeczą zrozumiałą, że wartość maszyny dziewiarskiej zależy od wielu czynników takich jak stopień zaawansowania technologicznego, stopień zautomatyzowania procesów technicznych, ilości posiadanych funkcji, wielkości poboru energii elektrycznej, wpływu na środowisko, rodzaju producenta i.t.p. W związku z czym, w zależności od tych czynników, wartość takiej maszyny może być różna. Strona skarżąca nie przedstawiła natomiast żadnych konkretnych informacji dotyczących ceny maszyny dziewiarskiej. Nie wiadomo jakie były oferty na te maszyny i od jakich producentów, czy przedstawione wartości maszyn to ceny maszyn najtańszych czy najdroższych. W związku z czym nie można ocenić czy wydatek na maszyny jest wydatkiem racjonalnym a więc czy nie jest zawyżony lub zaniżony. Nie można także ocenić adekwatności wydatków czyli ustalić czy jest on odpowiedni ilościowo i rodzajowo oraz co do wysokości w stosunku do działań objętych projektem wnioskodawcy. Innymi słowy przedstawione przez stronę skarżącą informacje dotyczące wydatków są niewystarczające do oceny racjonalności i adekwatności wydatku. Wspomnieć tylko należy, co trafnie podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej informacji, że wątpliwości co do kwoty wydatków wywołuje już fakt, że ceny obu maszyn są takie same mimo, że jedna maszyna jest dwunastoigłowa a druga siedmioigłowa. Tożsamość cen obu maszyn, mimo występujących między nimi różnic, może rodzić wątpliwości co do tego czy wartość jednej z nich nie jest zawyżona.
Zaznaczyć należy, że strona skarżąca była wzywana do poprawy i uzupełnienia wniosku w zakresie metody oszacowania kosztów. W wezwaniu podano, że "należy poprawić opisy w kolumnie "metoda szacowania kosztów" w kontekście wszystkich wydatków (bez wynagrodzenia) zgodnie z wymaganiami zwartymi w instrukcji wypełniania wniosku a mianowicie.....Należy przedstawić przyjęty sposób wyceny umożliwiający zweryfikowanie czy wydatek zaplanowany został w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania efektów z danych nakładów; metoda powinna zostać opisana krótko i zwięźle.....Wnioskodawca powinien przedstawić informacje na temat otrzymanych ofert (wskazanie poszczególnych ofert, cenniki, oferta otrzymana, strony internetowe) i sposobu wyliczenia szacowanego kosztu". Mimo takiego wezwania strona skarżąca nie podała wystarczających informacji pozwalających na weryfikację wydatków pod kątem oceny ich adekwatności i racjonalności. Nie przedstawiono bowiem danych, które umożliwiłyby ocenę czy wydatek zaplanowany jest w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów tak jak wymaga tego Instrukcja wypełniania wniosków o dofinansowanie.
Podkreślić należy, że wniosek o dofinansowanie został oceniony merytorycznie przez trzech ekspertów z mianowicie przez dwóch ekspertów w ocenie z dnia 20 października 2020r. ( po uzupełnieniu wniosku przez stronę skarżącą) oraz przez eksperta dodatkowego w ocenie z dnia 27 grudnia 2020r. Obie opinie ekspertów są zgodne co do tego, że metoda szacowania kosztów przedstawiona przez stronę skarżącą nie pozwala na weryfikację wydatków pod kątem ich racjonalności i adekwatności a tym samym kryterium merytoryczne nr 4 nie zostało spełnione. W uzasadnieniu obu opinii eksperci w sposób przekonujący uzasadniali swoje stanowisko w tym zakresie. Sąd w obecnym składzie podzielił pogląd ekspertów w tek kwestii.
Nie ulega wątpliwości, że wystąpiła przesłanka niespełnienia kryterium merytorycznego nr 4 określona w § 15 ust.11 Regulaminu konkursu. Wielkość wydatków na dwie maszyny dziewiarskie (830250 zł) stanowi bowiem ponad 81% ogólnej wartości projektu (1014750 zł) a więc znacznie przekracza 20% łącznej wartości projektu.
Nieuzasadniony jest zarzut skargi, że wniosek o dofinasowanie został uzupełniony zgodnie z żądaniem instytucji pośredniczącej zaś w wezwaniu nie wskazano, że należy złożyć zewnętrzne oferty oraz że szacowane wydatki muszą być obligatoryjnie poparte dokumentami. W ocenie strony skarżącej wezwanie COP nie było szczegółowe i precyzyjne zaś strona nie może ponosić konsekwencji nieprawidłowości wezwania dokonanego przez instytucję pośredniczącą.
Wbrew temu zarzutowi wezwanie do uzupełnienia i poprawienia wniosku o dofinansowanie było prawidłowe i dokładnie określało w jaki sposób wniosek winien zostać uzupełniony. Treść tego wezwania była cytowana we wcześniejszych rozważaniach. Przypomnieć zatem jedynie należy, że spółka została wezwana do takiego przedstawienia "metody szacowania kosztów" aby można było zweryfikować czy wydatek został zaplanowany w sposób racjonalny, celowy i oszczędny z zachowaniem zasady uzyskania najlepszych efektów z danych nakładów. W dalszej części wezwania poinformowano spółkę, że powinna przedstawić informację na temat otrzymanych ofert (wskazanie poszczególnych ofert, cenniki, oferta otrzymana, strony internetowe) i sposobu wyliczenia szacowanego kosztu. Treść wezwania była zatem jasna i klarowna. Nie budziła ona wątpliwości co do tego jakich informacji winna udzielić strona skarżąca. Generalnie chodziło o to aby informacje te umożliwiły zweryfikowanie adekwatności i racjonalności wydatków. Nie można się zatem zgodzić z zarzutem skargi, że wezwanie nie było prawidłowe bo nie było ani szczegółowe ani precyzyjne i nie wezwano spółki do złożenia dokumentów (ofert) popierających zasadność planowanych wydatków. W sytuacji gdyby strona skarżąca uważnie przeczytała wezwanie i starannie je wykonała to brak byłoby podstaw do uznania, że przedstawione informacje nie pozwalają na weryfikację racjonalności i adekwatności planowanych wydatków.
W ocenie sądu to nie wezwanie COP do uzupełnienia i poprawienia wniosku było nieprawidłowe lecz to spółka w sposób niestaranny i bez należytej dbałości je wykonała. Podnieść należy, że w postępowaniu o przyznanie dofinansowania ze środków unijnych w zasadzie nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego z wyjątkiem określonym w art.50 ustawy wdrożeniowej nieistotnym w niniejszej sprawie. W postępowaniu tym nie stosuje się zatem zasady dążenia do ustalenia prawdy materialnej, zasady dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zasady pogłębienia zaufania do organów państwa i innych zasad określonych w art.7,8,9,10, 77 § 1 K.p.a. W postępowaniu tym określona pula pieniędzy jest przeznaczona na dofinasowanie projektów i o środki te ubiega się wiele podmiotów a jedynie części najlepszych projektów przyznawane jest dofinansowanie. W związku z czym każdy uczestnik konkursu winien dołożyć maksymalnej staranności aby przekonać komisję konkursową, że jego projekt spełnia wszystkie wymagania i jest najlepszy. W niniejszej sprawie takiej należytej staranności zabrakło po stronie skarżącej. Spółka A bez zachowania należytej staranności i dbałości o własne interesy wykonała wezwanie do uzupełnienia i poprawy wniosku a obecnie próbuje odpowiedzialność za to przerzucić na instytucję pośredniczącą. Jeszcze raz należy podkreślić, że wezwanie COP było na tyle precyzyjne i dokładne, że nie było wątpliwości w jaki sposób winno zostać wykonane. Wbrew zarzutowi skargi nie było ono wadliwe lecz nieprawidłowo zostało wykonane przez stronę. Zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.
Ad 2.)
Zgodnie z treścią załącznika nr 3 do Regulaminu konkursu, w ramach kryterium nr 5 ("Zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z regulaminem konkursu") ocenie podlegać będzie czy wnioskodawca prawidłowo określił wnioskowaną kwotę i poziom dofinasowania ?
Weryfikacji podlega prawidłowość obliczeń, w szczególności związanych z zastosowaniem:
a.) limitów dotyczących całkowitej wartości kosztów kwalifikowalnych lub kwoty dofinansowania projektu określonych w regulaminie konkursu. Spełnienie warunku będzie weryfikowane w odniesieniu do wartości kosztów kwalifikowalnych projektu szacowanych na etapie aplikowania o wsparcie-zmiany tej wartości w trakcie realizacji projektu np. wynikające ze zmian sytuacji rynkowej, nie wpływają na spełnienie kryterium;
b.) intensywności wsparcia wynoszącej:
- do 85% wydatków kwalifikowalnych w przypadku pomocy de minimis,
- do 80% wydatków kwalifikowalnych w przypadku pomocy w celu wspierania polskiej gospodarki w związku z wystąpieniem pandemii COVID-19
c.) limitów na poszczególne kategorie kosztów lub rodzaje pomocy (...)
W świetle wymienionych przepisów, bez względu na ocenę kryterium nr 4 , można uznać, że zachowano zgodność poziomu i wnioskowanej kwoty dofinansowania z zapisami Regulaminu konkursu. We wniosku o dofinansowanie wartość kosztów kwalifikowalnych wskazanych przez stronę to kwota 825000 zł zaś wnioskowana kwota wsparcia to suma 701250 zł co stanowi 85% tych kosztów. Także zachowano intensywność wsparcia z limitem do 85% wydatków kwalifikowalnych. Nie przekroczono również maksymalnej kwoty wsparcia.
Faktem jest, że niespełnienie jednego kryterium nie może przesądzać o niespełnieniu innego kryterium bo nie wynika to z przepisów określających reguły konkursowe. W zaskarżonej informacji słusznie jednak podniesiono, że kryterium nr 5 jest kryterium szczególnym a jego ocena jest ściśle związana z kryterium nr 4. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach dotyczących kryterium nr 4, nie zostało wykazane aby planowane wydatki były celowe. Kryterium nr 5 jest natomiast analizowane w odniesieniu do wysokości kosztów kwalifikowalnych. W sytuacji gdy koszty uznano za niekwalifikowalne to nie była możliwa pozytywna ocena spełnienia kryterium nr 5. Negatywna ocena kryterium nr 5 jest bowiem konsekwencją uznania wydatków za niekwalifikowalne. Sąd w tym zakresie podzielił argumenty organu przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej informacji. W ocenie sądu instytucja pośrednicząca słusznie uznała, że kryterium nr 5 nie zostało spełnione.
Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że nie zostały spełnione kryteria merytoryczne nr 4 i nr 5. Uzasadniało to negatywną ocenę projektu i instytucja pośrednicząca trafnie nie uwzględniła protestu. W ocenie sądu ocena projektu przez instytucję pośredniczącą nie narusza prawa. Mając to na uwadze, na podstawie art. 61 ust.8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej, sąd oddalił skargę spółki A
Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 poz. 374 ze zm.). Zgodne z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W niniejszej sprawie przeprowadzenie rozprawy, z uwagi na istniejącą pandemię, mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla stron. Nadto należy podnieść, że w WSA w Łodzi nie ma możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W związku z czym sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
a.l.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło