III SA/Łd 822/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-08-26

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ubezpieczeń społecznych, może jednocześnie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Skarżący, który z mocy ustawy jest zwolniony z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, może jednocześnie ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w takim przypadku podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowy.
Stan faktyczny
Skarżący R. R. złożył skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Wraz ze skargą złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżący utrzymuje się z renty inwalidzkiej w kwocie ok. 1.017 zł, posiada mieszkanie i samochód, ale nie posiada oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie sądowe w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącemu R. R. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 822/11 Uzasadnienie Pismem z dnia 5 lipca 2011 r. R. R. (dalej skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy, załączając następnie – po wezwaniu Sądu – wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". Z treści wniosku wynikało, że skarżący wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku odniósł się jedynie do kwestii merytorycznych związanych z zakwestionowaną decyzją. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną J. R. Zgodnie z oświadczeniem, jedyny dochód skarżącego stanowi dochód z tytułu renty inwalidzkiej z dodatkiem opiekuńczym w kwocie ok. 1.017 zł. Skarżący jest właścicielem mieszkania o powierzchni 78 m2 oraz samochodu osobowego marki A. (rok prod. 2008). Zgodnie z oświadczeniem, nie posiada żadnych oszczędności. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. e) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta ona już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 postanowienia). Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Rozpoznając wniosek skarżącego referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym fakt, iż utrzymuje się on jedynie z renty inwalidzkiej w wysokości 1.017 zł. Skarżący nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych. Niewątpliwie natomiast z osiąganego dochodu ponosi koszty bieżącego utrzymania swojego i żony. W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. W szczególności należy mieć na uwadze miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżącego, jego sytuację materialną. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło