III SA/Łd 844/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2017 r. sprzeciwu A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] od postanowienia referendarza sądowego z dnia [...], sygn. akt III SA/Łd 844/16 w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry postanawia: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. R.T. A. spółka z o.o. w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzenia gier na automacie poza kasynem gry. W skardze Spółka zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych w całości. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki wynosi 5.000,00 zł. Wartość jej środków trwałych (według bilansu za ostatni rok) wyniosła 431.638,91 zł, a strata za ostatni rok obrotowy wyniosła 3.116.315,44 zł. Spółka oświadczyła, że posiada wymagalne zobowiązania z tytułu kar pieniężnych w wysokości ponad 3.000.000,00 zł. Ponadto dla spółki określono zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług w kwocie 4.049.842,00 zł, które zostało zabezpieczone na jej majątku. Spółka oświadczyła, że z uwagi na jej obecną kondycję finansową nie posiada żadnych środków na rachunku bankowym, ani innych dostatecznych środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Jedynym środkiem trwałym spółki są automaty do gier, które w przeważającej mierze zostały zatrzymane przez urzędy celne w toku prowadzonych postępowań. Spółka została w ten sposób pozbawiona możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, a w efekcie dalszego zarobkowania. Obecnie nie posiada ona również środków trwałych, które mogłaby spieniężyć. Spółka nie posiada także zdolności kredytowej, zaś jedyny wspólnik spółki wykluczył możliwość jej dokapitalizowania. Według niej opisane trudności finansowe mają charakter trwały, który utrzymuje się od dłuższego czasu, co też uniemożliwiło poczynienie jakichkolwiek oszczędności na poczet zabezpieczenia ewentualnych kosztów związanych z prowadzeniem sporów sądowych. Z końcem lutego 2016 roku Bank [...] rozwiązał ze spółką umowę rachunku bankowego z uwagi na brak płatności (wszystkie środki na rachunku zostały zajęte przez urzędy celne). Spółka nie zawarła nowej umowy rachunku bankowego. Z porównania sprawozdań finansowych spółki za rok 2014 i 2015 wynika, że sytuacja finansowa spółki uległa dalszemu trwałemu pogorszeniu. W celu wyjaśnienia rzeczywistej sytuacji spółki wnioskującej o przyznanie prawa pomocy została ona wezwana do uzupełnienia złożonego wniosku, w terminie 10 dni od daty doręczenia, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Wezwanie zostało doręczone osobie upoważnionej do reprezentacji spółki w dniu 23 listopada 2016 roku. Spółka nie uzupełniła wniosku o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2016 r. starszy referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy. W sprzeciwie od powyższego postanowienia wskazano, że w sprawie istniały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Za 2013 r. strata strony wynosiła 149.368,31 zł zaś w 2014 r. – 167.360,10 zł. W 2015 starta wynosiła natomiast 3.116.315,44 zł. Spółka ma majątek ruchomy jednak są to przede wszystkim urządzenia do gry, trudno zbywalne. Część z nich została zatrzymana przez urzędy celne lub jest zajęta w ramach prowadzonych postępowań egzekucyjnych. W ramach egzekucji zajęto jedyny rachunek bankowy spółki. Łączna kwota wpisów od skarg na decyzje w przedmiocie kary pieniężnej wymierzonej stronie wynosi ponad 100.000 zł, zaś sama kwota wymagalnych kar pieniężnych ponad 3.000.000 zł. Organ podatkowy decyzją z dnia 28 lipca 2016 r. określił dla strony kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami w łącznej kwocie 4.049.842 zł i orzekł o zabezpieczeniu tej kwoty na majątku skarżącej spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), dalej jako P.p.s.a., osobie prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Okoliczności przytoczone we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również przedstawione dokumenty na ich poparcie, powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oceny zdolności majątkowych strony wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest przedstawienie dokładnych i wiarygodnych danych o jej sytuacji majątkowej. Nieudokumentowane zapewnienia o trudnej sytuacji majątkowej są bezużyteczne z punktu widzenia możliwości dokonania oceny sytuacji majątkowej, albowiem nie pozwalają wnioskować o zdolnościach płatniczych strony postępowania. Przedłożony w sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy nie pozwalał na ocenę rzeczywistej sytuacji majątkowej spółki. Z tego względu została ona wezwana do uzupełnienia informacji dotyczących jej sytuacji. Przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został jednak uzupełniony. W szczególności Spółka nie przedstawiła odpisów zeznań podatkowych w podatku od osób prawnych, deklaracji podatkowych VAT-7; zestawienia przychodów ze sprzedaży za okres od stycznia do października 2016 r., nie przedłożyła żądanych wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych, nie udzieliła informacji o tytule prawnym do nieruchomości stanowiącej siedzibę spółki oraz kosztów związanych z jej obsługą. Brak powyższych dokumentów uniemożliwił dokonanie pełnej, prawidłowej oceny sytuacji finansowej Spółki, przede wszystkim jej kondycji finansowej. W szczególności dokonanie oceny operacji finansowych dokonywanych przez Spółkę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, a także ustalenie czy w skali ostatniego roku Spółka z rachunków bankowych regulowała opłaty, jest istotne dla oceny jej realnej sytuacji finansowej. Istotna byłą także informacja o tytule prawnym do nieruchomości stanowiącej siedzibę spółki oraz kosztów związanych z jej obsługą. Spółka nie wskazała również, czy w związku z trudną sytuacją finansową ustalony został obowiązek dokonania dopłat przez jej wspólników i przedstawienia uchwały wzywającej do ich dokonania, zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. nr 94 poz. 1037 ze zm.). Fakt nieprzekazania żądanych informacji o stanie majątkowym czyni niewiarygodnym powoływanie się przez Spółkę na okoliczność braku możliwości płatniczych i poniesienia kosztów postępowania w sprawie. Zauważyć również należy, że w sprzeciwie strona skarżąca powołała sią na okoliczności dotyczącej jej sytuacji finansowej, ale również nie dołączyła jakiejkolwiek dokumentacji w tym przedmiocie. Skarżąca spółka nie uzupełniła informacji dotyczących jej rzeczywistej, bieżącej sytuacji. Uchylenie się od tego obowiązku nie pozwala na ocenę zdolności płatniczych strony postępowania. Taka sytuacja uniemożliwia ocenę zasadności przyznania prawa pomocy stronie ubiegającej się o prawo pomocy. Nie można zatem przyjąć, że sytuacja spółki powinna zostać zakwalifikowana jako przypadek wymagający przyznania prawa pomocy ze strony państwa. Nie można bowiem jednoznacznie przyjąć, że nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym nie można uznać, że zasadny pozostaje jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych w całości. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 260 § 1 oraz art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia. R.T.