III SA/Łd 850/14
PostanowienieWSA w Łodzi2014-12-22
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który już uzyskał prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym również ustanowienie adwokata) w związku z jego trudną sytuacją materialną i faktem bycia osobą głuchoniemą?Ratio decidendi
Skarżący, który już korzysta z prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym przypadku, biorąc pod uwagę niskie dochody gospodarstwa domowego, konieczność ponoszenia bieżących wydatków oraz fakt, że skarżący jest osobą głuchoniemą, uzasadnione jest przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Następnie pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący wskazał na niskie dochody gospodarstwa domowego (renta chorobowa skarżącego i emerytura matki), potrącenia z tytułu alimentów, fakt bycia osobą głuchoniemą oraz ponoszenie bieżących kosztów utrzymania.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych U.K.
III SA/Łd 850/14
Uzasadnienie
J.R. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy. W treści skargi sformułował wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, załączając następnie – po wezwaniu sądu - wniosek o przyznanie prawa pomocy na druku "PPF". Postanowieniem z dnia 30 października 2014 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Następnie, w dniu 11 grudnia 2014 r., pełnomocnik skarżącego wystąpił z wnioskiem o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z matką. Zajmuje wraz z matką mieszkanie komunalne. Na dochody gospodarstwa domowego składają się: renta chorobowa skarżącego w kwocie 709,34 zł oraz emerytura jego matki w kwocie 1.212,33 zł. W związku z potrąceniami z tytułu alimentów skarżący faktycznie otrzymuje rentę w wysokości 422 zł. Skarżący nie posiada żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro, ani żadnych oszczędności. Dodatkowo wyjaśnił, że jest osobą głuchoniemą. Wskazał także na fakt ponoszenia kosztów związanych z bieżącym utrzymaniem – w łącznej kwocie ok. 420 zł.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżącemu, postanowieniem Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi z dnia 30 października 2014 r., przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji wobec stwierdzenia, że skarżący korzysta już z przyznanego mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, to ewentualne przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika skutkować będzie przyznaniem prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozstrzygając niniejszy wniosek należy więc zbadać spełnienie przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając w związku z tym wniosek skarżącego referendarz sądowy miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ze złożonego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że dochody gospodarstwa domowego skarżącego zamykają się kwotą ok. 1.635 zł, co daje średniomiesięcznie na jednego członka rodziny ok. 800 zł. Należało mieć w tym względzie także na uwadze, że ze wskazanego dochodu skarżący ponosi wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, w tym przede wszystkim kosztami opłat związanych z utrzymaniem domu, kosztami podstawowych świadczeń zdrowotnych. Co istotne sam skarżący jest osobą głuchoniemą.
W tej sytuacji, w ocenie referendarza sądowego, ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego może w istotnym stopniu wpłynąć na sytuację materialną skarżącego. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności stwierdza się, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
U.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło