III SA/Łd 855/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lipca 2013 r. wniosku Rady Gminy D. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia oraz o wstrzymanie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 855/11 w sprawie ze skarg Z. W. i Rady Gminy D. na zarządzenie zastępcze Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu wójta postanawia: 1. odmówić przywrócenia terminu; 2. odrzucić wniosek o wstrzymanie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 855/11. k.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 855/11 oddalił skargi Z. W. i Rady Gminy D. na rozstrzygnięcie zastępcze Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] wydaną w przedmiocie wygaśnięcia mandatu wójta. W dniu 14 czerwca 2013 r. Rada Gminy D. złożyła w Biurze Podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wskazano, iż uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia nie nastąpiło z winy skarżącej. Z uwagi na brak czasu do przygotowania się do rozprawy, jak również z uwagi na brak profesjonalnego pełnomocnika Rada w dniu 23 maja 2013 r. złożyła w Biurze Podawczym wniosek o odroczenie terminu rozprawy. Wierząc, że Sąd wniosek uwzględni strona nie uczestniczyła w rozprawie w dniu 24 maja 2013 r. O fakcie nieuwzględnienia wniosku i rozpoznaniu skargi Rada Gminy w D. dowiedziała się w dniu 11 czerwca 2013 r. Strona wniosła o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 24 maja 2013 r. oraz o wstrzymanie wykonania zapadłego orzeczenia. Podniosła, iż ewentualne wykonanie wyroku przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r. poz. 270) –dalej p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. (art. 87 § 4 p.p.s.a.) W niniejszej sprawie Rada Gminy D. składając przedmiotowy wniosek dochowała siedmiodniowego terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. oraz dokonał czynności, tj. złożył wniosek o uzasadnienie wyroku. Nie uprawdopodobniła natomiast braku winy w uchybieniu terminu. Uzasadniając strona powołała się powołała się na brak wiedzy prawniczej oraz nieuwzględnienie przez Sąd wniosku o odroczenie terminu rozprawy, wyznaczonej na dzień 24 maja 2013 r. W ocenie Sądu powyższa argumentacja nie wskazuje na brak winy skarżącej w uchybieniu terminu. Wskazać należy, iż przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2013 r., sygn. akt I OZ 555/13; postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OZ 712/08 – www.cbois.nsa.gov.pl). Podkreślenia wymaga fakt, iż Sąd wywiązał się z wynikającego z art. 6 p.p.s.a. obowiązku udzielania stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach ich zaniedbań. Doręczone skarżącej zawiadomienie o wyznaczeniu terminu rozprawy na dzień 24 maja 2013 r. zawierało pouczenie, iż obecność skarżącej nie jest obowiązkowa, a także, że w przypadku oddalenia skargi, uzasadnienie wyroku zostanie sporządzone wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Dodatkowo na zawiadomieniu umieszczono numer telefonu do sądu. Skarżąca miała zatem możliwość, choćby telefonicznie dowiedzieć się, czy złożony w dniu 23 maja 2013 r. wniosek o odroczenie rozprawy został przez Sąd uwzględniony i na podstawie uzyskanych wiadomości podjąć decyzję co do dalszych czynności procesowych. Powyższe zaniechanie skarżącej uznać należy za nie wykazanie należytej staranności w dbałości o swoje interesy. Na wynik rozstrzygnięcia bez wpływu pozostaje także argumentacja nieuwzględnienia przez Sąd wniosku o odroczenie terminu rozprawy wyznaczonej na dzień 24 maja 2013 r. Wniosek o odroczenie terminu rozprawy nie stanowi bowiem okoliczności faktycznej uprawdopodobniającej przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Na marginesie wskazać należy, iż zgodnie z art. 7 p.p.s.a. sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy i dążyć do jej rozstrzygnięcia na pierwszym posiedzeniu. Natomiast przepis art. 109 p.p.s.a. stanowi, iż rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. Zatem w świetle powołanych przepisów odroczenie rozprawy jest sytuacją wyjątkową i nadzwyczajną, a ocena czy w sprawie zachodzą uzasadnione podstawy odroczenia należy każdorazowo do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lipca 2010 r., sygn. akt I FSK 550/08stwierdził, że odmowa uwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy może być uzasadniona, jeżeli w sprawie występowały takie okoliczności jak wielokrotne odraczanie terminu rozprawy, czy też wnioskowanie przez stronę o udzielenie prawa pomocy (www.cbois.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie skarga na przedmiotowe rozstrzygnięcia zastępcze wpłynęła do sądu 18 sierpnia 2011 r. Po nadaniu skardze biegu, w sprawie na wniosek skarżącego dwukrotnie odraczano termin rozprawy oraz raz odwoływano wyznaczony termin rozprawy, z powodu choroby skarżącego. W sprawie toczyło się nadto pięć postępowań w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Natomiast co do wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania wyroku z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Łd 855/11 Sąd wskazał, że wniosek jest niedopuszczalny. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje instytucji orzeczenia o niewykonalności wyroku sądu I instancji oddalającego skargę. Zawarte w art. 152 p.p.s.a. rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności orzeczenia odnosi się jedynie do wyroku uwzględniającego skargę. Natomiast przepis art. 63 § 3 p.p.s.a. dopuszcza jedynie możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności objętych zakresem kontroli sądowoadministracyjnej. Nie obejmuje on w tym zakresie możliwości wstrzymania wykonani nieprawomocnego wyroku sądu I instancji (por. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt II FSK 3231/12 www.cbois.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż Rada Gminy D. nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu i na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu. k.p.