III SA/Łd 890/11
WyrokWSA w Łodzi2011-12-14
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) oraz nakładająca sankcje, która nie zawiera jasnego rozstrzygnięcia w osnowie decyzji dotyczącego nałożenia sankcji i ich wysokości, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Decyzja organu pierwszej instancji, która odmawia przyznania pomocy finansowej, ale nie zawiera jasnego rozstrzygnięcia w swojej osnowie dotyczącego nałożenia sankcji i ich wysokości, narusza art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wadliwość ta, przeniesiona na decyzję organu odwoławczego, który utrzymał ją w mocy, skutkuje koniecznością uchylenia obu decyzji.Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności, stwierdzając znaczną różnicę między zadeklarowaną a stwierdzoną powierzchnią, co skutkowało nałożeniem sankcji finansowej. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący kwestionował ustalenia kontroli dotyczące powierzchni działek. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje z powodu wad formalnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant: Asystent sędziego Paweł Pijewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2011 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatu [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w R. z dnia [...] Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A. K. kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
III SA/Łd 890/11
UZASADNIENIE
Decyzją Nr [...] z dnia [...] roku Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R., działając na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) w związku z § 3 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 40 poz. 329 ze zm.) oraz art. 16 ust. 2 akapit trzeci i ust. 6, art. 24 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 368, z 23.12.2006, str. 74 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) odmówił A. K. przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW na rok 2010.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w związku ze złożeniem w dniu 14 maja 2010 roku przez A. K. wniosku o przyznanie płatności ONW, odmówiono przyznania tych płatności na obszarze strefa Nizinna I (z sankcjami w okresie trzech lat). Organ podniósł, iż stawka płatności do 1 ha na obszarze ONW strefa Nizinna I została określona w rozporządzeniu w sprawie pomocy finansowej ONW i wynosi 179,00 zł. Powierzchnia deklarowana na obszarze ONW strefa nizinna I i kwalifikowana do płatności wynosi 22,54 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona na obszarze ONW strefa nizinna I wynosi 11,06 ha.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. zaznaczył, iż powierzchnia stwierdzona została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zamieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009 r., str. 16). Przy ustalaniu tej powierzchni uwzględniono wyniki przeprowadzonej w dniu 6 września 2010 roku kontroli na miejscu. Organ wskazał, iż po uwzględnieniu wszystkich zmniejszeń wynikających z kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu, łączna powierzchnia wykluczona z płatności ONW wynosi 11,48 ha. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek położonych na obszarze ONW strefa nizinna I zadeklarowanych we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w kontroli administracyjnej kontroli na miejscu wynosi zatem 100,00%.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. podniósł, iż zgodnie z art. 16 ust. 2 akapit trzeci oraz ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50% rolnik jest wykluczany z otrzymania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym. Kwota ta jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryło tę różnicę. W związku z powyższym, w roku 2010 odmówiono A. K. przyznania płatności do obszaru ONW strefa nizinna I, a ponadto wymierzono sankcję w wysokości 2 054,92 zł. Kwota ta, zgodnie z art. 16 ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006, będzie odliczana od wszystkich płatności związanych z powierzchnią, które są obsługiwane przez ARiMR, do których rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryło tę różnicę. Jeżeli odliczenie tej kwoty w ciągu trzech lat kalendarzowych nie będzie możliwe, wówczas pozostałe do spłaty saldo zostanie anulowane.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. K. podniósł, iż nie zgadza się z ustaleniami kontroli dotyczącymi działek zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności ONW. Zaznaczył, że kontrola była przeprowadzona miesiąc po żniwach, a o kontroli dowiedział się po fakcie dokonanym. Podniósł, iż nie był wcześniej poinformowany o kontroli i nie brał udziału w czynnościach kontrolnych, dlatego odmówił podpisania protokołu. Wnoszący odwołanie poprosił o ponowne rozpatrzenie sprawy i wzięcie również pod uwagę załączonych do odwołania faktur na zakup nawozów i środków do oprysku.
Decyzją Nr [...] z dnia [...] roku Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ zaznaczył, iż przedmiotem zaskarżenia jest decyzja o odmowie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) oraz nałożeniu sankcji trzyletnich w wysokości 2054,92zł. Wskazał, iż warunki przyznania płatności pomocy ONW reguluje Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Organ podniósł, iż stosownie do treści art. 28 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 w zw. z art. 30 ust. 1 Ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ARiMR przeprowadza kontrole na miejscu obejmujące wszystkie zobowiązania i obowiązki beneficjenta, które mogą być sprawdzone podczas wizytacji. Celem kontroli jest sprawdzenie zgodności danych zawartych we wniosku oraz korekcie wniosku z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc - stosownie do brzmienia art. 26 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 (w zw. z art. 7 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 oraz art. 86 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.
W dniu 6 września 2011 r. w gospodarstwie A. K. zostały przeprowadzone przez Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu Ł. OR ARiMR, kontrole w zakresie wzajemnej zgodności oraz w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Organ zaznaczył, że producent nie został powiadomiony o kontroli, gdyż art. 27 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, wprowadza jako zasadę przeprowadzanie kontroli bez udziału producenta. Wyjątkowo kontrole na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Wskazał, iż wyniki kontroli zawarto w raporcie spełniającym wymogi art. 32 ust. 1-2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Stwierdzone w raportach nieprawidłowości znajdują potwierdzenie w dokumentacji fotograficznej, a kierunki wykonania fotografii wraz z numeracją zostały zaznaczone na szkicach pomiaru działek rolnych. Weryfikacji powierzchni dokonano odpowiednim urządzeniem pomiarowym (GPS) z uwzględnieniem tolerancji pomiaru. Raporty z kontroli zostały doręczone A. K. w dniu 6 grudnia 2010 r. i strona nie wniosła uwag do protokołu w ustawowo określonym terminie 14 dni od daty przekazania protokołu.
Mając na uwadze powyższe przepisy oraz ustalenia faktyczne organ odwoławczy stwierdził, że kontrole na miejscu zostały przeprowadzone prawidłowo pod względem formalnym. W związku z powyższym dokumentacja zdjęciowa wraz z protokołami pokontrolnymi, stanowi dowód podlegający takiej samej weryfikacji, jak każdy inny dokument. W toku prowadzonego postępowania producent nie przedstawił również dowodu, który podważałby prawidłowość przeprowadzonej kontroli. Organ wyjaśnił, że nie mają takiego charakteru faktury dołączone do odwołania, potwierdzające zakup saletry, siarczanu magnezu, mocznika i saletrzaka oraz rejestr działalności rolnośrodowiskowej, w którym zamieszczone zostały wpisy dotyczące uprawy gleby w systemie bezorkowym. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR zwrócił także uwagę, że w związku z zastrzeżeniami strony co do prawidłowości czynności kontrolnych Kierownik Sekcji Odwołań Biura Działań Społecznych i Środowiskowych oraz Płatności Bezpośrednich Ł. OR ARiMR wystąpił do Kierownika Biura Kontroli Ł. OR ARiMR z wnioskiem o weryfikację prawidłowości ustaleń stwierdzonych w toku kontroli. Kierownik Biura Kontroli na Miejscu Ł. OR ARiMR, po ponownym przeanalizowaniu dokumentacji pokontrolnej podtrzymał wyniki kontroli.
Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie nie zachodzą podstawy do zastosowania art. 73 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, a tym samym brak jest podstaw do odstąpienia od odmowy przyznania A. K. pomocy ONW i nałożenia sankcji trzyletnich. Wniosek nie był bowiem zgodny ze stanem faktycznym, zaś w toku prowadzonego postępowania producent nie wykazał, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. Ponadto, producent przed przeprowadzeniem kontroli na miejscu nie powiadomił organu na piśmie, że wniosek jest nieprawidłowy oraz nie przedstawił dowodów podważających wyniki kontroli na miejscu. Producent nie skorzystał również z prawa do złożenia zmian do wniosku w terminie do dnia 31 maja 2010 r. (art. 14 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009) oraz nie skorzystał z prawa do wycofania części/całości wniosku (art. 25 ww. Rozporządzenia).
Organ podniósł, iż w przedmiotowej grupie upraw procentowe zawyżenie powierzchni zadeklarowanej do powierzchni stwierdzonej wyniosło 103,79 % i zostało ustalone w następujący sposób: (powierzchnia deklarowana 22,54 ha - powierzchnia stwierdzona 11,06 ha) x 100 %. Wskazał, iż stosownie do brzmienia przepisu art. 16 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z uwagi na zawyżenie powierzchni deklarowanej w stosunku do stwierdzającej przekraczające 50 % należało odmówić stronie pomocy ONW na 2010 r. oraz nałożyć sankcje trzyletnie w wysokości odpowiadającej iloczynowi różnicy pomiędzy powierzchnia deklarowaną i stwierdzoną oraz stawki pomocy ONW określonej w § 3 ust. 2 pkt 1 Rozporządzenia ONW: (22,54 - 11,06) x 179 zł/ha = 11,48 ha x 179 zł/ha = 2 054,92 zł. Przywołana została przez organ treść art. 16 ust. 6 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006, zgodnie z którą: "Kwotę wynikającą z wykluczeń przewidzianych w ust. 2 akapit trzeci i ust. 5 niniejszego artykułu odlicza się od płatności pomocowych w ramach wszystkich środków wsparcia ustanowionych na mocy rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub rozporządzenia (WE) nr 73/2009, do których dany beneficjent jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Jeśli niemożliwe jest odliczenie tej kwoty w całości od wymienionych płatności, saldo pozostałe do spłaty zostaje anulowane ".
Biorąc pod uwagę dokonane ustalenia oraz zacytowane przepisy, organ II instancji nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wydającego zaskarżoną decyzję i uznał, że złożone odwołanie nie ma uzasadnionych podstaw.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. K. wskazał, że nie zgadza się z zaskarżoną decyzją w całości. Podniósł, iż działka E ma powierzchnię [...] ha, a nie jak stwierdzono w protokole kontroli [...]ha. Działka H ma powierzchnię [...]ha, a nie [...]ha i była wykorzystywana rolniczo. działka J do końca żniw była uprawiana rolniczo na powierzchni [...]ha, a więc powierzchnia stwierdzona w protokole: [...]ha nie odpowiada prawdzie. Skarżący podkreślił, iż działki I, J oraz H wydzierżawił w 2009 roku, a właściciele tych działek nie uprawiali ich rolniczo. Tereny te były porośnięte chwastami, a kontrola w 2010 roku miała miejsce po jednorocznym użytkowaniu działek przez skarżącego i na polach widać było jeszcze ślady wieloletniego zaniedbania, co znalazło odbicie w wynikach kontroli, z którymi się nie zgadza.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów, niż zostały podniesione przez skarżącego.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd dopatrzył się uchybień, które musiały skutkować uchyleniem zarówno zaskarżonej jak i poprzedzającej ją decyzji.
Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie pozostawała decyzja odmawiająca A. K. prawa do płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2010 do zadeklarowanych przez skarżącego we wniosku z dnia 14 maja 2010 roku działek rolnych, przy czym w uzasadnieniu wskazano również na zastosowaną dolegliwość fiskalną w postaci sankcji finansowej na trzy kolejne lata.
Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.), rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 40 poz. 329 ze zm.) oraz art. 16 ust. 2 akapit trzeci i ust. 6, art. 24 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 368, z 23.12.2006, str. 74 ze zm.).
Odnosząc się do przedmiotu postępowania w niniejszej sprawie wskazać należy, iż do postępowania administracyjnego w sprawie przyznania płatności ONW stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks Postępowania administracyjnego, o ile przepisy ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich nie stanowią inaczej – art. 21 ust. 1 ustawy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał za konieczne wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonych decyzji z uwagi na naruszenie przez organy obu instancji art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazującego elementy składowe decyzji. Stosownie do art. 107 § 1 kpa decyzja powinna zawierać m.in. powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne. Wymogi uzasadnienia decyzji określone zostały natomiast w § 3 tego przepisu. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Przede wszystkim w decyzji organu pierwszej instancji brak jest rozstrzygnięcia o wymierzeniu skarżącemu sankcji w okresie trzech lat kalendarzowych w oparciu o art. art. 16 ust. 2 akapit trzeci oraz ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, mimo, że uzasadnienie decyzji wymierzenie takiej dolegliwości wobec strony opisuje. W podstawie prawnej decyzji Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. powołał wskazane wyżej przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006, jednak osnowa decyzji organu pierwszej instancji ma następującą treść: "odmawiam Panu A. K. przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW typu:". Po dwukropku, następuje uzasadnienie decyzji. Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, zawarte w osnowie decyzji z dnia [...] roku Nr [...], jest zatem jakby "urwane" i niepełne. Organ nie rozstrzygnął jakich konkretnie działek dotyczy odmowa oraz nie orzekł o zastosowaniu sankcji i jej wysokości. Fakt nałożenia sankcji wynika dopiero z uzasadnienia decyzji, a wysokość tej sankcji z uzasadnienia faktycznego. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z niezrozumiałych powodów podzielił bowiem uzasadnienie decyzji z dnia [...] roku na: "Uzasadnienie" i "Uzasadnienie faktyczne". W krótkiej części "Uzasadnienia" znalazła się informacja o dacie złożenia wniosku przez skarżącego oraz o dokonanej odmowie przyznania płatności ONW strefa nizinna I z sankcjami w okresie trzech lat. Wskazano również powierzchnię zadeklarowaną na obszarze ONW, zadeklarowaną i kwalifikowalną do płatności ONW oraz powierzchnię stwierdzoną na obszarze ONW. Nawet zatem, jeżeliby przyjąć, że część decyzji nazwana przez organ pierwszej instancji "Uzasadnieniem" stanowi w istocie rozstrzygnięcie, to nadal brakuje tu orzeczenia o wysokości sankcji wymierzonej skarżącemu.
Rozstrzygnięcie (osnowa decyzji) decyzji stanowi o ustaleniu prawa lub o obowiązkach strony. Musi być ono zatem być sformułowane w sposób jasny i precyzyjny, tak aby było zrozumiałe dla strony i nie stwarzało możliwości niedomówień bądź różnej interpretacji. Osnowa decyzji jest jej kwintesencją, wyraża bowiem rezultat stosowania normy prawa materialnego do konkretnego przypadku, w kontekście ustalonych okoliczności faktycznych i materiału dowodowego. Ma zatem charakter rozstrzygnięcia przesadzającego o istocie sprawy, o udzielonym uprawnieniu bądź nałożonym obowiązku. Sformułowanie osnowy w taki sposób, że strona musi domyślać się jej treści niewątpliwie narusza zasadę określoną w art. 8 kpa. Jeżeli zatem na skarżącego nałożono obowiązek w postaci konieczności uiszczenia kary pieniężnej, to orzeczenie o nałożeniu tej kary, jak również jej wysokość musi w sposób nie budzący wątpliwości wynikać z osnowy decyzji. Zamieszczenie zatem orzeczenia w zakresie sankcji jedynie w uzasadnieniu faktycznym decyzji, stanowi niewątpliwie o wadliwości takiego aktu. Uzasadnienie faktyczne służy bowiem wyłącznie wyjaśnieniu rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji.
Reasumując, w niniejszej sprawie uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji nie odpowiada treści wydanego rozstrzygnięcia, co ewidentnie narusza art.107 § 1 i 3 kpa, a wadliwość ta została przeniesiona na zaskarżoną decyzję, która nie dokonała w tym względzie żadnej korekty. Organ odwoławczy nie dostrzegł bowiem tego uchybienia i utrzymał w całości decyzję organu I instancji w mocy. Co więcej, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. również wskazał w swoim uzasadnieniu na okoliczności przemawiające za orzeczeniem wobec A. K. sankcji na podstawie art. 16 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006, mimo, że utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, które tych sankcji w istocie nie wymierza.
Dodatkowo warto zaznaczyć, iż podobne uchybienia wystąpiły w decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. Nr [...] z dnia [...] roku wydanej w przedmiocie przyznania A. K. płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi. W tamtym jednak przypadku organ odwoławczy dostrzegł, że decyzja organu I instancji nie odpowiada wymogom przewidzianym w art. 107 kpa, wobec czego uchylił zaskarżoną decyzję a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia.
W tym stanie rzeczy, skoro zachodzi konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy w celu rozstrzygnięcia o uprawnieniach skarżącego w sposób odpowiadający kryteriom określonym w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, które miało wpływ na wynik sprawy. Sąd nie odniósł się do merytorycznych zarzutów skargi, przyjmując, że sprzeczność pomiędzy uzasadnieniem utrzymanej w mocy decyzji organu I instancji a jej rozstrzygnięciem, powoduje brak możliwości właściwej oceny orzeczeń organów od strony materialnej. Jednocześnie na podstawie art. 152 powołanej wyżej ustawy Sąd stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, natomiast o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy obu instancji winny zadbać o to, by wydawane przez nie decyzje spełniały wymogi określone w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności, aby uzasadnienie decyzji zgodne było z jej rozstrzygnięciem.
A. B.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło