III SA/Łd 902/04
PostanowienieWSA w Łodzi2005-01-31
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Janusz Nowacki, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na decyzję stwierdzającą nieważność innej decyzji jest dopuszczalna, gdy skarżący nie wyczerpał przysługującego mu środka odwoławczego od decyzji stwierdzającej nieważność?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego na decyzję stwierdzającą nieważność innej decyzji jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia przysługujących od decyzji stwierdzającej nieważność. Decyzja o stwierdzeniu nieważności jest decyzją organu I instancji, od której przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia. Wniesienie skargi do sądu bez wcześniejszego wyczerpania tego środka odwoławczego skutkuje odrzuceniem skargi.Stan faktyczny
G.Z. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dowódcy 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w T. z dnia [...] stwierdzającą nieważność wcześniejszej decyzji dotyczącej ustalenia równowartości kosztów podlegających zwrotowi w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej. Skarżący podniósł, że decyzja, której nieważność stwierdzono, została wydana na podstawie właściwej podstawy prawnej i nie została unieważniona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki /spr./, Asesor Ewa Alberciak, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi G.Z. na decyzję Dowódcy 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w T. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia równowartości kosztów podlegających zwrotowi w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej p o s t a n a w i a odrzucić skargę.
Decyzją nr [...] z dnia [...] Dowódca Jednostki Wojskowej [...] na podstawie art.104 kpa, art.80 ust.1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /Dz.U. nr 10 z 1997r. poz.55 z późn. zm./ oraz § 133, 134 i 135 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych /Dz.U. nr 7 z 1997r. poz.38 z późn. zm./ ustalił równowartość kosztów zakwaterowania, wyżywienia i umundurowania poniesionych w czasie studiów w Wojskowej Akademii Technicznej podlegających zwrotowi przez G.Z. na kwotę 40235,70 zł.
Od wymienionej decyzji odwołanie złożył G.Z.
Decyzją nr [...] z dnia 27 listopada 2000r. Dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w T. na podstawie art.104 § 1, 127 § 1 i 2 oraz 138 § 1 pkt.1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Na wymienioną decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył G.Z.
Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2003r. w sprawie II S.A./Łd 2089/00 Naczelny Sąd Administracyjny Oddział Zamiejscowy w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z dnia [...].
Decyzją nr [...] z dnia [...] Dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w T. na podstawie art.104 § 1 i 2 oraz art.156 § 1 pkt.2 kpa stwierdził nieważność decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej w L. z dnia [...] nr [...].
W uzasadnieniu stwierdzono, iż zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi sygn. akt II SA/ Łd 2089/00 z dnia 28 kwietnia 2004r. w przedmiocie zwrotu kosztów kształcenia przezG.Z., regulacja zawarta § 133 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych / Dz.U z 1997r. Nr 7 poz. 38 z późn. zm. / nie może stanowić źródła prawa, ponieważ Minister Obrony Narodowej przekroczył granice delegacji ustawowej, a także w sposób nieuprawniony scedował część swoich kompetencji na inny, bliżej nieokreślony organ. W związku z czym decyzja z dnia [...] nr [...] wydana została bez podstawy prawnej oraz z rażącym naruszeniem prawa. Mając to na uwadze organ administracji orzekł jak w sentencji decyzji.
Na wymienioną decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył G.Z.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż decyzja z dnia [...] została wydana na podstawie art.80 ust.1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970r. o służbie żołnierzy zawodowych/Dz.U. nr 10 poz.55/. Nie została zatem wydana bez podstawy prawnej. Również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2003r. nie stwierdził jej nieważności. Nie można zatem stwierdzić nieważności tej decyzji gdyż nadal jest ważna decyzja Dowódcy 25 Brygady Kawalerii Powietrznej w T. z dnia [...]. W konkluzji skarżący wnosił o uznanie zaskarżonej decyzji za nieważną.
Organ administracji w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art.52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/Dz.U. nr 153 poz.1270/ skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba, że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich.
W myśl zaś art.52 § 2 wymienionej ustawy przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Należy zaznaczyć, iż organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art.156 kpa jest organ wyższego stopnia zaś rozstrzygnięcie następuje w drodze decyzji co wynika z treści art.157 § 1 i art.158 § 1 kpa. Decyzja wydana w postępowaniu o stwierdzenie nieważności jest decyzją w nowej sprawie a więc decyzją I instancji i służy od niej odwołanie. Dotyczy to także sytuacji gdy decyzję taką wydaje organ administracji II stopnia. Organ ten działa wówczas jako organ nadzoru a nie jako organ odwoławczy co skutkuje tym, że od takiej decyzji przysługuje odwołanie w postępowaniu instancyjnym a nie skarga do sądu. Skargę do sądu na decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności innej decyzji można natomiast wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 1981r. w sprawie S.A. 472/81(ONSA nr 1 z 1981r. poz.21), w wyroku z dnia 5 czerwca 1981r. w sprawie II S.A. 147/81 (ONSA nr 1 z 1981r. poz.51) oraz w postanowieniu z dnia 11 czerwca 1981r. w sprawie S.A. 584/81 (ONSA nr 1 z 1981r. poz.55).
W rozpoznawanej sprawie decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] nr [...] wydał Dowódca 25 Brygady Kawalerii Powietrznej. Zaskarżona decyzja jest decyzją organu I instancji i przysługuje od niej odwołanie do organu administracji wyższego stopnia. W zaskarżonej decyzji znajduje się pouczenie do jakiego organu i w jakim terminie należy wnieść odwołanie. G.Z. nie odwołał się od decyzji z [...] do organu administracji wyższego stopnia lecz wniósł skargę bezpośrednio do sądu. Oznacza to, iż nie wyczerpał przysługującego mu środka zaskarżenia. Wniesienie skargi do sądu bez wyczerpanie środka zaskarżenia jest niedopuszczalne. Mając to na uwadze, na podstawie art.161 § 1 pkt.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. sad odrzucił skargę G.Z.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło