III SA/Łd 919/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 14 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. K. i B. B. – P. – wspólników spółki cywilnej A. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. p o s t a n a w i a: 1) umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne; 2) oddalić wniosek o zwrot kosztów postępowania. P. K. i B. B. – P. – wspólnicy spółki cywilnej A. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za kwiecień 2020 r. W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o oddalenie skargi. W dniu 30 października 2020 r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r., w którym wobec uchylenia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia [...] r. zaskarżonej decyzji z dnia [...] r. wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego. W dniu 23 listopada 2020 r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe skarżących z dnia 9 listopada 2020 r. w którym oświadczyli, że w związku z uchyleniem przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaskarżonej decyzji, cofają wniesioną skargę. Wnieśli również o zasądzenie od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych kwoty 400 zł tytułem kosztów poniesionych w związku z uzyskaniem porady prawnej i przygotowaniem skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., skarżący może cofnąć skargę. Cofnięcie skargi wiąże sąd. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Stosownie natomiast do treści art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w rozpoznawanej sprawie należy uznać, że strona skarżąca skutecznie cofnęła skargę. Sąd nie stwierdził bowiem zaistnienia przesłanek, które dają podstawy do stwierdzenia, że cofnięcie skargi jest niedopuszczalne. Cofnięcie niniejszej skargi nie spowoduje bowiem obejścia przepisów prawa ani nie spowoduje utrzymania w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Odnosząc się do wniosku o zwrot kosztów postępowania należy wskazać, że stosownie do treści art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z art. 200 p.p.s.a, w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zwrot kosztów przysługuje skarżącemu także od organu w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 (art. 201 § 1 p.p.s.a.). Cytowany powyżej art. 200 p.p.s.a., wyraźnie statuuje zasadę kosztów celowych. Należy jednak przyjąć, że o tym jakie koszty są niezbędne do celowego dochodzenia praw, decyduje sąd. Wyjątki od zasady, że o celowości poniesionych przez stronę kosztów orzeka sąd, zostały określone w art. 205 p.p.s.a. W związku z tym, że w niniejszym postępowaniu skarżący nie byli reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego) w sprawie zwrotu kosztów zastosowanie miał art. 205 § 1 p.p.s.a Zgodnie z treścią art. 205 § 1 p.p.s.a., do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartości zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Przy czym w piśmiennictwie podkreśla się, że katalog niezbędnych kosztów postępowania, o którym mowa w art. 205 p.p.s.a. ma charakter wiążący i wyczerpujący, a zatem nie może być rozszerzany na wydatki w nim nie wymienione (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. IV, Warszawa 2010). Nie ma zatem podstaw do domagania się zwrotu kosztów porady prawnej i przygotowania skargi, którą skarżący wnieśli w niniejszej sprawie osobiście. Skarżący nie mieli również obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, ponieważ korzystali z ustawowego zwolnienia, o którym mowa w art. 239 § 1 pkt 1 lit. e p.p.s.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 60 p.p.s.a., umorzył postępowanie sądowoadministracyjne. W zakresie wniosku o zwrot kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a. e.o.