III SA/Łd 94/16
PostanowienieWSA w Łodzi2016-04-26
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jakie przepisy regulują przyznawanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu w przypadku sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, gdy postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowego rozporządzenia?Ratio decidendi
W przypadku spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. (tj. przed 1 stycznia 2016 r.), do ustalania wynagrodzenia za pomoc prawną w drugiej instancji stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. Wynagrodzenie radcy prawnego za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 75% stawki minimalnej, powiększone o podatek VAT, przy czym nie może przekroczyć 150% stawki minimalnej.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem odrzucił skargę J. M.-W. na postanowienie Dyrektora ARiMR o zawieszeniu postępowania. Następnie przyznano skarżącej prawo pomocy i ustanowiono radcę prawnego J. P. Pełnomocnik złożył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej i wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu J. P. kwotę 221,40 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej i nakazano wypłatę tej kwoty z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego J. P. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi J. M.-W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności postanawia przyznać radcy prawnemu J. P., prowadzącemu Kancelarię Radcy Prawnego z siedzibą w A. przy ul. A. kwotę 221,40 zł (słownie: dwieście dwadzieścia jeden 40/100) zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej J. M.-W. i nakazać wypłacenie powyższej kwoty radcy prawnemu J. P. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi R.A.
III SA/Łd 94/16
Uzasadnienie
Postanowieniem z 18 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę J. M.-W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.
Następnie skarżąca sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z 11 marca 2016 r. przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Okręgowa Izba Radców Prawnych pismem z 18 marca 2016 r. poinformowała, że ustanowiła pełnomocnikiem skarżącej w niniejszej sprawie radcę prawnego J. P.
W dniu 8 kwietnia 2016 r. radca prawny J. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zawierające opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. W piśmie tym pełnomocnik wniósł jednocześnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu według norm przepisanych oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone w całości ani w części.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.) wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
W odniesieniu do radców prawnych powyższe zasady od dnia 1 stycznia 2016 r. określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805).
Należy mieć jednakże na uwadze, że zgodnie z § 22 tego rozporządzenia do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji.
Do kwestii ustalania wynagrodzenia za pomoc prawną w drugiej instancji (rozpoczętej od momentu wydania wyroku) w sprawie wszczętej przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., to jest przed dniem 1 stycznia 2016 r., należy stosować przepisy dotychczasowe, tj. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 490 ze zm.).
W § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia sformułowano zasadę, że zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia.
Podstawę zasądzenia opłaty, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3 - 4. Opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
W myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Z przepisu tego wynika zatem, że opłata za pomoc prawną udzieloną z urzędu jest opłatą, o której mowa w § 2 ust. 1 cytowanego rozporządzenia. W konsekwencji tego do opłaty tej mają zastosowanie także zasady określone w § 2 ust. 1 i ust. 2, z modyfikacją wynikającą z § 15 pkt 1 rozporządzenia, który to przepis stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 i 4. Oznacza to, że w odniesieniu do opłaty zasądzanej od Skarbu Państwa za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu przez adwokata nie może ona być wyższa od 150 % stawki minimalnej. Z tych względów kryteria określone w § 2 ust. 1 rozporządzenia mają znaczenie dla określenia wysokości opłaty ponoszonej przez Skarb Państwa za pomoc prawną udzieloną przez radcę prawnego z urzędu w granicach pomiędzy opłatą wynikającą z zastosowania właściwych stawek minimalnych a opłatą podwyższoną do 150 % tych stawek.
W myśl § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia, stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w innej sprawie – 240 zł.
Natomiast zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b rozporządzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka ta wynosi 50% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli sprawy nie prowadził ten sam radca prawny w drugiej instancji – 75 %, nie mniej jednak niż 120 zł.
W niniejszej sprawie, 8 kwietnia 2015 r. radca prawny J. P. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zawierające opinię o braku podstaw do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 18 lutego 2016 r. odrzucającego skargę J. M.-W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Wyżej wymienione pismo zawierało wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wraz z oświadczeniem, że do koszty te nie zostały opłacone przez mocodawczynię.
W rozpoznawanej sprawie wynagrodzenie pełnomocnika za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 180 zł (75% stawki minimalnej). Wynagrodzenie to, zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia, podwyższono o wartość podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Referendarz sądowy za zasadne uznał przyznanie radcy prawnemu Jackowi Podsiadło wynagrodzenia w kwocie łącznej 221,40 (słownie: dwieście dwadzieścia jeden 40/100) złotych, obejmującą podatek od towarów i usług.
Ustalając powyższe wynagrodzenie referendarz uwzględnił okoliczność, że pełnomocnik nie brał udziału w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi, a jedynie sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia odrzucającego skargę z uwagi na niewyczerpanie przez skarżącą środków zaskarżenia służących w toku postępowania administracyjnego.
Z powyższych względów, na podstawie § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b w związku z § 2 ust. 1 i ust. 3, § 15 pkt 1 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu oraz na podstawie art. 205 § 2 i art. 250 w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło