III SA/Łd 95/16

PostanowienieWSA w Łodzi2016-02-24

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która posiada stałe dochody w kwocie około 2.950 zł netto miesięcznie i ponosi bieżące wydatki, jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego w kwocie 100 zł wpisu od skargi, a także czy może być jej przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Strona, która posiada stałe dochody w kwocie około 2.950 zł netto miesięcznie, jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego w kwocie 100 zł wpisu od skargi, ponieważ nie spowoduje to uszczerbku dla utrzymania rodziny. Jednakże, w sytuacji posiadania dochodów na tym poziomie, strona nie jest w stanie ponieść dodatkowych kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący K. L. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata). Skarżący wraz z żoną osiągają miesięczne dochody netto w kwocie ok. 2.950 zł, posiadają mieszkanie i ponoszą bieżące wydatki. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
1) odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznano skarżącemu K. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia 1) odmówić skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącemu K. L. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 95/16 Uzasadnienie K. L. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 61,5 m2. Na dochody gospodarstwa domowego składają się: emerytura skarżącego w kwocie 2.070 zł netto miesięcznie oraz dochody z tytułu umowy zlecenia jego żony w kwocie 850 zł netto miesięcznie. Skarżący, zgodnie z przedłożonym oświadczeniem, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Nadmienił natomiast, iż ponosi koszty bieżącego utrzymania do których zaliczył m.in.: czynsz – 440 zł, opłaty za media – 270 zł oraz stałe wydatki na leki – 250 zł. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że nie jest w stanie ponieść takich kosztów. Zauważyć przy tym należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W niniejszej sprawie istotne dla podejmowanego rozstrzygnięcia jest ustalenie, że skarżący wraz z żoną posiadają stałe dochody z tytułu emerytury skarżącego w kwocie 2.070 zł oraz dochody z tytułu umowy zlecenia żony skarżącego w kwocie 850 zł, co daje w efekcie ok. 2.950 zł netto miesięcznie ogólnego dochodu w gospodarstwie domowym. W ocenie referendarza, w sytuacji posiadania stałego dochodu we wskazanej wysokości, wobec wskazanych przez skarżącego wydatków bieżących nie może on zasłaniać się argumentem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przedmiotowe okoliczności, w zestawieniu z wysokością obciążających skarżącego na tym etapie postępowania kosztami wpisu od skargi (100 zł), mając także na uwadze, że przyszłe ewentualne koszty były rozłożone w czasie, pozwala na przyjęcie, że skarżący jest w stanie ponieść te koszty bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, referendarz zważył co następuje. Rozpoznając wniosek skarżącego w tym zakresie, referendarz miał na względzie fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W świetle przedstawionych powyżej informacji o stanie majątkowym skarżącego – wysokości osiąganego dochodu, mając też na uwadze, że skarżący został zobligowany do pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w ocenie referendarza, nie jest już w stanie ponieść dodatkowych kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie. W ocenie referendarza, nie można w tej sytuacji wymagać od strony skarżącej poniesienia jeszcze tych dodatkowych kosztów postępowania związanych z zastępstwem procesowym, mogłyby one albowiem stanowić trudne do udźwignięcia obciążenie budżetu domowego skarżącego. Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło