III SA/Łd 965/17
WyrokWSA w Łodzi2017-12-12
Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, wydana na podstawie orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów, powinna zawierać konkretne daty określające okres cofnięcia, czy też wystarczające jest wskazanie okresu obowiązywania zakazu sądowego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, wydana na podstawie orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów, jest decyzją związaną. Okres obowiązywania zakazu sądowego, a tym samym okres cofnięcia uprawnień, jest determinowany przez sądowy środek karny. W przypadku, gdy sąd nie określił jednoznacznie daty początkowej biegu zakazu, organ administracji ma obowiązek wystąpić do sądu o wyjaśnienie wątpliwości, a okres cofnięcia uprawnień jest liczony od momentu, gdy stało się możliwe wykonanie zakazu, np. od daty złożenia oświadczenia o utracie prawa jazdy, jeśli wcześniej nie zostało ono zwrócone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ł. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Starosty Ł. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B. Cofnięcie uprawnień nastąpiło w związku z orzeczonym przez Sąd Rejonowy zakazem prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres dwóch lat. Skarżący zarzucał organom administracji naruszenie przepisów poprzez nieokreślenie w decyzji konkretnego okresu, na jaki zostały cofnięte uprawnienia, podczas gdy decyzja powinna wyznaczać ramy czasowe zakazu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 grudnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, , Protokolant Referent stażysta Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2017 roku sprawy ze skargi Ł. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B oddala skargę.
Decyzją z dnia (...), nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 978), utrzymało w mocy decyzję Starosty Ł. z dnia (...) znak: (...) w przedmiocie cofnięcia Ł.K. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Starosta Ł. decyzją z dnia (...) orzekł o cofnięciu Ł.K. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ powołując się na treść art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. wskazał że przyczyną cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami było orzeczenie wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. II Wydział Karny z dnia (...), sygn. akt (...) zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres lat dwóch.
Od powyższej decyzji Ł.K. złożył odwołanie, w którym podnosząc zarzut naruszenia art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego przez nieokreślenie w decyzji okresu, na jaki zostały cofnięte uprawnienia do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy decyzja powinna wyznaczać ramy czasowe obowiązywania zakazu, wniósł o zmianę decyzji przez cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi w okresie od dnia 31 listopada 2012r. do dnia 1 grudnia 2014r.
W uzasadnieniu podniósł, że w decyzji nie został określony okres, na jaki uprawnienia zostały cofnięte, podczas gdy zgodnie z powołanymi wyżej przepisami okres ten powinien zostać określony i to wyłącznie na okres oznaczony w decyzji konkretnymi datami, orzeczony przez sąd w środku karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Decyzja taka musi zawierać określone datami ramy czasowe - od wskazanej przez sąd daty początkowej okresu wykonywania środka karnego do jego daty końcowej, obliczonej zgodnie z art. 123 k.p.k. w związku z art. 1 ust. 2 k.k.w. przez organ administracji występujący w postępowaniu karnym wykonawczym jako organ postępowania wykonawczego (art. 2 ust. 9 k.k.w.). Jeżeli wbrew art. 184 k.k.w. sąd karny nie wskazał daty początkowej biegu tego terminu, organ administracji powinien zgodnie z art. 13 § 1 k.k.w. wystąpić do tego sądu z wnioskiem o wyjaśnienie orzeczenia, zawieszając postępowanie administracyjne w trybie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Konstrukcja decyzji w zasadzie uniemożliwia ustalenie na jaki okres zostało ustalone obowiązywanie zakazu prowadzenia pojazdów i zakazu wydania uprawnień. Pośrednie wskazanie tego w uzasadnieniu decyzji nie konwaliduje tego braku.
Ponadto wskazał, że niezależnie od wadliwości samej decyzji nieprawidłowo określono w uzasadnieniu decyzji czas obowiązywania cofnięcia. W sprawie bezspornie ustalono, iż skarżący zgłosił zatrzymującym go funkcjonariuszom Policji, że prawo jazdy zostało przez niego utracone w listopadzie 2012. Niemożliwe zatem było zarówno zatrzymanie prawa jazdy, jak i zwrócenie go do właściwego organu. Powyższa okoliczność powinna przesądzać o tym, że początek biegu okresu zatrzymania prawa jazdy rozpoczął bieg od wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy, a fakt utraty prawa jazdy powinien być potraktowany tożsamo z jego zwróceniem. Skarżący nie mógł fizycznie zwrócić dokumentu, a złożone przez niego formalnie oświadczenie o utracie prawa jazdy wskazuje, jako datę utraty dokumentu listopad 2012r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazało, że zgodnie z art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów.
Stosownie do treści art. 182 Kodeksu karnego wykonawczego, w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Jeżeli skazany prowadził pojazd wykonując pracę zarobkową, o orzeczeniu sąd zawiadamia ponadto pracodawcę, u którego skazany jest zatrudniony. Organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu.
Z powyższych uregulowań w sposób jednoznaczny wynika, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi nie jest uznaniowa, lecz organ wydający uprawnienia do kierowania zobowiązany jest do ich cofnięcia.
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że w stosunku do Ł.K. został orzeczony środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 lat. Powyższe wprost wynika z wyroku Sądu Rejonowego w Z. II Wydział Karny z dnia (...), sygn. akt: (...). Organ wydający uprawnienia do kierowania pojazdami jest tylko wykonawcą wyroku sądowego, którym orzeczono karę zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Z uwagi na fakt, że Ł. K. posiadał uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B to uwzględniając wyrok Sądu Rejonowego w Z. organ I instancji zasadnie cofnął stronie uprawnienia w tym zakresie.
Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 17 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, w przypadku orzeczenia wyrokiem sądu zakazu kierowania pojazdami na okres przekraczający rok organ wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami bez określenia terminu ważności tej decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazuje w szczególności termin rozpoczęcia i zakończenia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami. W przypadku gdy sąd nakazał zwrot dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdami, a w aktach sprawy stwierdzono brak tego dokumentu, w uzasadnieniu decyzji nie wskazuje się daty rozpoczęcia i zakończenia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami, a jedynie pouczenie o obowiązku zwrócenia dokumentu i związanym z terminem jego zwrotu początkiem liczenia terminu orzeczonego zakazu. W przypadku orzeczenia wyrokiem sądu zakazu kierowania pojazdami na okres nieprzekraczający roku organ wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami na okres obowiązywania zakazu.".
Uwzględniając powyższe unormowanie organ I instancji - mając na względzie, iż ww. wyrok sądu dotyczył zakazu kierowania pojazdami na okres przekraczający rok -prawidłowo wydał zaskarżoną decyzję w sentencji której nie określił okresu na jaki zostały cofnięte uprawnienia do kierowania pojazdami, ograniczając się jedynie do wskazania w uzasadnieniu decyzji terminu rozpoczęcia i zakończenia biegu okresu zakazu kierowania pojazdami.
Ponadto organ wskazał, że w postanowieniu z dnia z dnia (...) sygn. akt: (...), Sąd Rejonowy w Z. rozstrzygnął wątpliwości w zakresie wykonania środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych wskazując, że środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych nadal obowiązuje, chociaż okres na który orzeczono zakaz nie biegnie z uwagi na niewykonanie przez skazanego obowiązku zwrotu prawa jazdy. Jednocześnie w zarządzeniu o doręczeniu przedmiotowego postanowienia właściwemu terytorialnie Starostwu Powiatowemu odnośnie środków karnych wskazano - pkt 6 orzeczenia obowiązujących od dnia 3 marca 2017r., tj. od daty złożenia oświadczenia o utracie dokumentu prawa jazdy kat. B.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podtrzymując zarzut naruszenia art. 182 § 2 k.k.w. przez nieokreślenie w decyzji okresu na jaki zostały cofnięte uprawnienia do kierowania pojazdami, w sytuacji gdy decyzja powinna wyznaczać ramy czasowe obowiązywania zakazu, wniósł o zmianę decyzji przez określenie okresu cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi od dnia 31 listopada 2012r. do dnia 1 grudnia 2014r.
W uzasadnieniu skargi podtrzymał argumentację przedstawioną w odwołaniu akcentując, że w decyzji nie został określony okres, na jaki uprawnienia zostały cofnięte. Pośrednio wynika to jedynie z uzasadnienia decyzji, ale zgodnie z powołanymi wyżej przepisami okres ten powinien zostać określony w decyzji i to wyłącznie na okres oznaczony w decyzji konkretnymi datami, orzeczony przez sąd w środku karnym w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Decyzja taka musi zawierać określone datami ramy czasowe - od wskazanej przez Sąd daty początkowej okresu wykonywania środka karnego do jego daty końcowej, obliczonej zgodnie z art. 123 k.p.k. w związku z art. 1 ust. 2 k.k.w. przez organ administracji występujący w postępowaniu karnym wykonawczym jako organ postępowania wykonawczego (art. 2 ust. 9 k.k.w.). Jeżeli wbrew art. 184 k.k.w. sąd karny nie wskazał daty początkowej biegu tego terminu, organ administracji powinien zgodnie z art. 13 § 1 k.k.w. wystąpić do tego sądu z wnioskiem o wyjaśnienie orzeczenia, zawieszając postępowanie administracyjne w trybie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Konstrukcja decyzji w zasadzie uniemożliwia ustalenie na jaki okres zostało ustalone obowiązywanie zakazu prowadzenia pojazdów i zakazu wydania uprawnień. Pośrednie wskazanie tego w uzasadnieniu decyzji nie konwaliduje tego braku.
Niezależnie od wadliwości samej decyzji nieprawidłowo określono w uzasadnieniu decyzji czas obowiązywania cofnięcia. W sprawie bezspornie ustalono, iż skarżący zgłosił zatrzymującym go funkcjonariuszom Policji, że prawo jazdy zostało przez niego utracone w listopadzie 2012. Niemożliwe zatem było zarówno zatrzymanie prawa jazdy, jak i zwrócenie go do właściwego starostwa. Fakt ten powinien przesądzać o tym, że początek biegu okresu zatrzymania prawa jazdy rozpoczął bieg od dnia wydania postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy, a fakt utraty prawa jazdy powinien być potraktowany tożsamo z jego zwróceniem. Skarżący nie mógł fizycznie zwrócić dokumentu, a złożone przez niego formalnie oświadczenie o utracie prawa jazdy wskazuje jako datę utraty prawa jazdy – listopad 2012r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia (...) utrzymująca w mocy decyzję Starosty Ł. z dnia (...) o cofnięciu Ł. K. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B oraz nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja nie narusza prawa.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. – o kierujących pojazdami (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 978 ze zm.).
Zgodnie z art. 103 ust. 1 powołanej ustawy Starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku:
1) stwierdzenia:
a) na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem,
b) na podstawie orzeczenia psychologicznego istnienia przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem,
c) utraty kwalifikacji, na podstawie wyniku egzaminu państwowego przeprowadzonego w trybie art. 49 ust. 1 pkt 2 i 3,
d) niezgłoszenia się we wskazanym terminie na egzamin państwowy który miał być przeprowadzony w trybie art. 49 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. b;
2) ponownego przekroczenia liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie 5 lat od dnia wydania skierowania na kurs reedukacyjny, o którym mowa w art. 99 ust. 1 pkt 4 lit. a;
3) popełnienia w okresie próbnym trzech wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji lub jednego przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji;
4) orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów;
5) kierowania pojazdem silnikowym w przedłużonym okresie, o którym mowa w art. 102 ust. 1d;
6) uchylenia sposobu wykonywania zakazu prowadzenia pojazdów na podstawie art. 182a § 3 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy.
Ponadto stosownie do treści art. 182 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (j.t.Dz. U. z 2017 r., poz. 665 ze zm.) - dalej k.k.w. w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Jeżeli skazany prowadził pojazd wykonując pracę zarobkową, o orzeczeniu sąd zawiadamia ponadto pracodawcę, u którego skazany jest zatrudniony.
Natomiast w myśl art. 182 § 2 k.k.w. organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu.
Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, prawomocnym wyrokiem z dnia (...) Sąd Rejonowy w Z., II Wydział Karny, na podstawie art. 42 § 2 k.k. orzekł wobec oskarżonego Ł. K. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 (dwóch) lat oraz na podstawie art. 43 § 3 k.k. nałożył na oskarżonego obowiązek zwrotu dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdów mechanicznych.
Odpis powyższego wyroku został przesłany przez Sąd Starostwu Powiatowemu w Ł. z zaznaczeniem, że początek zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych należy liczyć od dnia zwrotu prawa jazdy.
Przesyłając odpis wyroku, w którym orzeczono tego rodzaju środek karny albo zawiadomienie o wymierzeniu takiego środka, sąd podaje na podstawie treści wyroku datę początkową, od której należy liczyć okres wykonywania tego środka (art. 184 k.k.w.).
Wskazać należy, że datą początkową, od której należy liczyć okres wykonywania zakazu prowadzenia pojazdów może być uprawomocnienie się orzeczenia (art. 43 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (j.t. Dz. U. z 2016 r., poz. 1137 ze zm.), może być nią też data zwrotu dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdu (art. 43 § 3 k.k.).
Niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ administracji samodzielnie interpretuje lub w drodze dedukcji wskazuje okres obowiązywania zakazu (patrz: Komentarz do art. 182 Kodeksu karnego wykonawczego - Kazimierz Postulski, Lex 2015)
W wyroku z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie III SA/Gd 498/10 Sąd wyjaśniał, że Kodeks karny wykonawczy przewiduje w art. 13 § 1, iż organ wykonujący orzeczenie oraz każdy, kogo orzeczenie bezpośrednio dotyczy, może zwrócić się do sądu, który je wydał, o rozstrzygnięcie wątpliwości co do wykonania orzeczenia lub zarzutów co do obliczenia kary.
W rozpoznawanej sprawie organ I instancji pismem z dnia 28 października 2014 r. poinformował Sąd Rejonowy w Z., Wydział II Karny, że pomimo wezwań Ł. K. nie zwrócił do depozytu urzędu dokumentu prawa jazdy kat. B, nr (...), nr druku seria (...), wydanego 7 lutego 2012 r. przez Starostę Ł.. Jednocześnie wskazał, że Ł. K. nie wykonał nałożonego na niego wyrokiem z dnia (...) (sygn. akt (...)) obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy, nie jest więc możliwe wykonanie orzeczonego środka karnego na podstawie prawomocnego wyroku.
W dniu 3 marca 2017 r. Ł. K. złożył oświadczenie, że dokument prawa jazdy kat. B nr (...), nr druku seria (...) utracił w listopadzie 2012 r.
W związku z powyższym oświadczeniem stwierdzić należy, że skoro Sąd Rejonowy wskazał, że okres wykonywania środka karnego powinien być liczony od zwrotu prawa jazdy, co nie miało miejsca, organ nie mógł samodzielnie decydować o przyjęciu, że dzień złożenia oświadczenia przez skarżącego o utracie prawa jazdy należy uznać za dzień zwrotu przez niego prawa jazdy. Organ w tej sytuacji zasadnie powziął wątpliwości co do wykonania orzeczenia i wystąpić do sądu karnego o ich rozstrzygnięcie zgodnie z art. 13 § 1 k.k.w.
Wobec powyższego, pismem z dnia 20 marca 2017 r. Starosta Ł. zwrócił się do Sądu Rejonowego w Z., Wydział II Karny, w którym to piśmie wskazał, że w wyroku z dnia (...), sygn. akt (...) nałożono na oskarżonego obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy, ale nie wskazano od kiedy należy liczyć środek karny. Jednocześnie w zarządzeniu z dnia 12 listopada 2014 r. Sąd Rejonowy w Z. wskazał, iż do chwili wykonania obowiązku zwrotu prawa jazdy okres, na który orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym nie biegnie, z tym że zakaz ten obowiązuje już od chwili uprawomocnienia się wyroku, tj. od dnia 17 czerwca 2014 r. Natomiast z treści pisma przewodniego załączonego do wyroku wynika, że początek zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych należy liczyć od dnia zwrotu prawa jazdy. W dniu 3 marca 2017 r. Ł. K. złożył w Wydziale Komunikacji oświadczenie o utracie prawa jazdy kategorii B.
Wobec powyższego Starosta poprosił Sąd o wskazanie, czy środek karny należy liczyć od dnia uprawomocnienia się wyroku, czy od dnia złożenia oświadczenia o utracie dokumentu prawa jazdy.
Sąd Rejonowy w Z., II Wydział Karny, Sekcja Wykonywania Orzeczeń załączeniu do pisma z dnia 12 maja 2017 r. przesłał do Starostwa Powiatowego w Ł. odpis prawomocnego postanowienia z dnia (...), zgodnie z zarządzeniem sędziego. Powyższym postanowieniem Sąd postanowił rozstrzygnąć wątpliwości w zakresie wykonania środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ten sposób, że uznał, iż środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych nadal obowiązuje, chociaż okres na który orzeczono zakaz nie biegnie z uwagi na niewykonanie przez skazanego obowiązku zwrotu prawa jazdy. W uzasadnieniu ww. postanowienia Sąd stwierdził, że na gruncie zaistniałego stanu faktycznego skazany Ł. K. do dnia dzisiejszego nie wykonał nałożonego na niego obowiązku w postaci zwrotu dokumentu umożliwiającego prowadzenie pojazdów mechanicznych, pomimo iż jak wynika z pisma Starostwa Powiatowego w Ł. skazany posiada uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kategorii B. Jednocześnie Sąd wskazał, że jako całkowicie gołosłowne uznać należało twierdzenie, iż Ł. K. zgubił wydane mu prawo jazdy. Przede wszystkim dlatego, że przytoczone stanowisko nie znajduje poparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, a poza tym jako wręcz nieprawdopodobne jawi się, iż w wyniku utraty dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdów mechanicznych skazany przez okres kilku lat nie wystąpił o wydanie wtórnika do właściwego Starostwa Powiatowego.
Ponadto w zarządzeniu o doręczeniu przedmiotowego postanowienia właściwemu terytorialnie Starostwu Powiatowemu odnośnie środków karnych wskazano - pkt 6 orzeczenia obowiązujących od dnia 3 marca 2017r., tj. od daty złożenia oświadczenia o utracie dokumentu prawa jazdy kat. B.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że dopiero z tą chwilą, tj. z wydaniem postanowienia, możliwe było wszczęcie postępowania administracyjnego w celu wykonania orzeczenia sądu.
Datę 3 marca 2017 r., tj. datę złożenia przez skarżącego oświadczenia w Wydziale Komunikacji Starostwa Powiatowego w Ł. organ I instancji oznaczył w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji jako datę rozpoczęcia wykonywania zakazu prowadzenia przez skarżącego pojazdów (oświadczenie skarżącego - w aktach administracyjnych).
Również bezsporny jest fakt, że w stosunku do skarżącego został orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego II Wydziału Karnego z dnia (...) środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 2 (dwóch) lat.
W pkt 8 omawianego wyroku nałożono na skarżącego obowiązek zwrotu dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdów mechanicznych, czego skarżący nie uczynił.
Z art. 182 § 2 k.k.w. wynika obowiązek dla organu, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, cofnięcia uprawnienia do prowadzenia pojazdów w orzeczonym zakresie. Pojęcie w "orzeczonym zakresie" odnosi się do okresu na jaki sąd orzekł zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym. W niniejszej sprawie oznacza to okres dwóch lat.
Wobec powyższe za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 182 § 2 k.k.w. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że przedmiotowy środek karny obowiązuje od dnia 3 marca 2017 r. do 3 marca 2019 r., co jest zgodne z orzeczeniami Sądu Rejonowego w Z., tj. wyrokiem z dnia (...) oraz postanowieniem z dnia (...), sygn. akt (...).
W opisanych okolicznościach organ I instancji zasadnie nadał swojej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, a organ odwoławczy zasadnie orzeczenie w tym przedmiocie utrzymał w mocy, wyjaśniając motywy rozstrzygnięcia.
Dodać należy, że przesyłając prawomocne orzeczenie Sąd Rejonowy w Z. nie mógł oznaczyć daty początkowej biegu tego okresu, bowiem wynika ona z treści art. 43 § 3 k.k. Orzekając zakaz określony w art. 42 k.k. sąd nakłada obowiązek zwrotu dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdu; do chwili wykonania obowiązku okres, na który orzeczono zakaz nie biegnie.
Oczywistym jest, że obowiązek zwrotu przez sprawcę dokumentu uprawniającego do prowadzenia pojazdu ma urzeczywistniać zakaz prowadzenia pojazdów. Temu samemu celowi służy unormowanie zawarte w art. 182 § 2 k.k.w. stanowiące podstawę prawną decyzji administracyjnej orzekającej o cofnięciu uprawnień do prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w razie orzeczenia zakazu prowadzenia tych pojazdów wyrokiem sądu. Zatem wiążące konsekwencje dla jednostki, dotyczące posiadania uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych, wynikają z decyzji cofającej określone uprawnienia.
Prawidłowo Starosta Ł. orzekł o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami na okres od dnia 3 marca 2017 r. do dnia 3 marca 2019 r. zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. z dnia (...) oraz postanowieniem z dnia (...) sygn. akt (...). Tym samym zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Ł. odpowiada prawu.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
B.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło