III SA/Łd 995/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi J. N. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie o przyznanie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu P. T. prowadzącemu Kancelarię Radcy Prawnego w Ł. przy ul. [...] kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej J. N. i kwotę powyższą nakazuje wypłacić radcy prawnemu P. T. z funduszów Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., na podstawie art. 58 § 1 i 2, art. 59 oraz art. 129 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm., w skrócie K.p.a.), odmówił J. N. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Kierownika Biura Powiatowego w P. z dnia [...] nr [...] orzekającej o uchyleniu decyzji dotychczasowej i odmowie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005 z sankcjami w okresie 3 lat kalendarzowych. W toku postępowania ustalono, iż decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Biura Powiatowego w P. przyznał J. N. płatność z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2005 w wysokości 1.613,04 zł. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ I instancji wznowił postępowanie w sprawie o przyznanie płatności ONW na rok 2005, a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Biura Powiatowego w P. uchylił decyzję własną z dnia [...] nr [...] i odmówił J. N. przyznania płatności ONW, nakładając jednocześnie na skarżącą sankcje, które będą potrącane z płatności, do których rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Powyższa decyzja została doręczona skarżącej w dniu 6 kwietnia 2011r. Odwołaniem z dnia 3 czerwca 2011r. (data stempla pocztowego na kopercie) J. N. zaskarżyła w całości decyzję odmawiającą przyznania jej płatności ONW na rok 2005 oraz nakładającą sankcje i wniosła o jej uchylenie. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W dniu 30 czerwca 2011r. J. N. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania na decyzję organu I instancji z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, iż w dniach od 17 marca do 2 czerwca 2011r. przebywała u schorowanego ojca, który był po ciężkim zawale serca, dlatego odwołanie wysłała dopiero po powrocie do domu w dniu 3 czerwca 2011r. Skarżąca załączyła karty informacyjne leczenia szpitalnego swojego ojca M. G.. Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ II instancji odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał się na art. 58 § 1 K.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z kolei § 2 powołanego przepisu mówi, iż prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne (art. 58 § 3 K.p.a.). Następnie organ II instancji wskazał, iż powołana przez skarżącą okoliczność uchybienia terminu do wniesienia odwołania polegająca na sprawowaniu opieki nad chorym ojcem byłaby usprawiedliwiona i zasługiwałaby na uwzględnienie, gdyby nie fakt, że skarżąca uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie organu odwoławczego skoro przeszkoda do wniesienia odwołania trwała od 17 marca do 2 czerwca 2011r. to oznacza, iż termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania upływał dnia 9 czerwca 2011r. Organ II instancji nadmienił, iż żaden przepis prawa nie nakłada na organy rozpatrujące sprawy w trybie administracyjnym obowiązku udzielania stronom pouczenia o możliwości złożenia prośby o przywrócenie terminu. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, iż skarżąca nie spełniła przesłanek określonych w art. 58 K.p.a. wobec czego zobligowany był do odmowy przywrócenia terminu. Na ostateczne postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożyła J. N., wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia w całości. W uzasadnieniu skargi skarżąca przytoczyła okoliczności uchybienia przez nią terminu do wniesienia odwołania oraz zarzuciła organowi administracji, iż nie pouczył jej o obowiązku złożenia - wraz z odwołaniem - wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Podniosła, iż o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu dowiedziała się dopiero z postanowienia organu II instancji o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola działalności organów administracyjnych, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 powołanego przepisu). Oznacza to, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie są przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie od decyzji organu administracji pierwszej instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji. Natomiast uchybienie terminu do wniesienia środka zaskarżenia jest okolicznością obiektywną i w razie jego stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości działania, jak stwierdzić uchybienie terminu (art. 134 K.p.a.). Przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę lub uczestników postępowania chroni instytucja procesowa, jaką jest przywrócenie terminu, jednakże konieczną przesłanką przywrócenia terminu jest dochowanie nieprzywracalnego terminu do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 K.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 58 § 2 K.p.a.). W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż skarżąca otrzymała decyzję Kierownika Biura Powiatowego w P. z dnia [...] nr [...] w dniu 6 kwietnia 2011r., zatem termin do wniesienia odwołania od tejże decyzji upływał w dniu 20 kwietnia 2011r., natomiast skarżąca złożyła odwołanie dopiero w dniu 3 czerwca 2011r. (data stempla pocztowego na kopercie). W ocenie Sądu decyzja organu I instancji zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie do wniesienia odwołania, zatem skarżąca miała świadomość uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Dlatego istotną kwestią w przedmiotowej sprawie jest termin ustania przyczyny uchybienia terminu. Skarżąca wnosząc o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jako przyczynę uchybienia tego terminu podała konieczność sprawowania opieki nad ojcem w okresie od dnia 17 marca 2011r. do dnia 2 czerwca 2011r. Skoro skarżąca powróciła od ojca do domu 2 czerwca 2011r., to należy stwierdzić, że siedmiodniowy termin do wniesienia odwołania, liczony od ustania przyczyny uchybienia terminu upłynął w dniu 9 czerwca 2011r. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu skarżąca nadała w urzędzie pocztowym w dniu 30 czerwca 2011r., w więc po upływie siedmiodniowego terminu wynikającego z art. 58 § 2 K.p.a. Zasadnie zatem organ II instancji postanowił o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podkreślić należy, iż konsekwencją niedochowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania jest bezprzedmiotowość rozważania przyczyn spóźnionego wniesienia odwołania, zatem podnoszone przez skarżącą okoliczności uprawdopodabniające, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy pozostają bez wpływu na ocenę dochowania terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Zarzut skarżącej dotyczący niepoinformowania jej przez organy administracji o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu jest bezzasadny, bowiem w przypadku złożenia środka zaskarżenia po terminie do jego wniesienia, organy administracji nie mają obowiązku informowania strony postępowania administracyjnego o tym, iż przysługuje jej prawo do złożenia wniosku o przywrócenie uchybionego terminu (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2007r., sygn. akt I OSK 284/07 – dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i w związku z tym orzekł o oddaleniu skargi jako bezzasadnej na podstawie art. 151 p.p.s.a. Natomiast po myśli art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) i § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1349 ze zm.), orzeczono o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu skarżącego wynagrodzenia, powiększonego o należny podatek od towarów i usług wobec złożonego przezeń oświadczenia, iż koszty te nie zostały opłacone nawet w części. n.k.