III SAB/Łd 1/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku pełnomocnika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o uzupełnienie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt III SAB/Łd 1/18 w sprawie ze skargi M. C. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie braku odpowiedzi na pismo postanawia : odmówić uzupełnienia postanowienia. R.T. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2018 r., sygn. akt III SAB/Łd 1/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił, na podstawie art. 58 §1 pkt 1 p.p.s.a., skargę M. C. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającą na braku udzielenia odpowiedzi na pismo. Odpis powyższego postanowienia został doręczony skarżącej w dniu 27 lutego 2018 r. (k. 43 akt sądowych), natomiast pełnomocnikowi organu administracji publicznej w dniu 26 lutego 2018 r. (k. 42 akt sądowych). Pismem z dnia 1 marca 2018 r. (data nadania przesyłki – k. 45 akt sądowych) pełnomocnik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o uzupełnienie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r. w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach zastępstwa procesowego. Uzasadniając przedmiotowy wniosek wskazał, iż o zasądzenie tych kosztów wnosił w pkt 4 złożonej do akt sprawy odpowiedzi na skargę z dnia 2 stycznia 2018 r. Ponadto za zasadnością wniosku przemawia również fakt, że skarżąca nie była zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów procesu, jak również nie wnosiła o nie obciążanie jej tymi kosztami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. 2017 r. poz. 1369) - zwanej dalej p.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od dręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Zgodnie z art. 157 § 1a p.p.s.a. wniosek, o którym mowa w § 1, zgłoszony po upływie terminu podlega odrzuceniu. Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym. Wniosek uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (art. 157 § 2 p.p.s.a.). Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (art. 157 § 3 p.p.s.a.). Wszczęcie, określonego w powołanym art. 157 p.p.s.a. postępowania rektyfikacyjnego, mającego na celu uzupełnienie wyroku może nastąpić tylko na wniosek. Strona może domagać się uzupełnienia wyroku w dwóch przypadkach : po pierwsze, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi i po drugie, jeżeli nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek dotyczący uzupełnienia wyroku powinien czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym przewidzianym w art. 46 i zawierać żądanie uzupełnienia wyroku ze wskazaniem jego przedmiotu. Natomiast wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzenie niejawnym w składzie jednego sędziego. Uzupełnienie wyroku w tym zakresie następuje w tych wypadkach, w których sąd nie orzekł o kosztach, mimo że strona zażądała we właściwym czasie ich przyznania. Termin do wniesienia żądania wynosi czternaście dni od dnia doręczenia stronie wyroku z urzędu, a gdy wyroku się nie doręcza – czternaście dni od ogłoszenia wyroku. Termin ten podlega przywróceniu na zasadach ogólnych (por. R.Hauser, M. Wierzbowski [red.] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 3, C.H. BECK Warszawa 2015, str. 640-643). Podkreślenia wymaga także, że jak wynika z wykładni językowej art. 157 § 1a p.p.s.a. skutek odrzucenia wniosku o uzupełnienie wyroku odnosi się jedynie do sytuacji złożenia tego wniosku po upływie 14 dniowego terminu, określonego w §1 powołanego przepisu. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano, przedmiotem żądania strony wnioskującej jest uzupełnienie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 lutego 2018 r., III SAB/Łd 1/18 odrzucającego skargę M. C., o postanowienie w przedmiocie przyznania organowi administracji publicznej – Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych kosztów zastępstwa procesowego, wykonywanego przez radcę prawnego A. Z. Wniosek został złożony w przewidzianym prawem terminie. W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotowy wniosek brak jest podstaw do jego uwzględnienia, gdyż zarówno przepisy p.p.s.a., jak i wydane na jej podstawie akty wykonawcze nie przewidują możliwości zasądzenia w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji, kosztów postępowania ponoszonych przez organ administracji publicznej, którego rozstrzygnięcie jest przedmiotem skargi, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zgodnie bowiem z treścią art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Natomiast jedyną możliwość orzekania w przedmiocie kosztów sądowych na rzecz organu administracji, ustawodawca przewidział w art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które to przepisy odnoszą się do postępowania kasacyjnego, a więc prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Przy czym jak wynika z treści art. 207 § 1 p.p.s.a. do przypadków, o których mowa w art. 203 i art. 204 p.p.s.a. mają odpowiednie zastosowanie przepisy art. 202, art. 206 oraz art. 205 p.p.s.a., który to przepis odnosi się reguluje między innymi kwestie kosztów wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika strony, będącego adwokatem lub radcy prawnego (art. 205 § 2 p.p.s.a.), jak również doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym (art. 205 § 4 p.p.s.a). Tym samym, skoro ustawodawca nie przewidział możliwości zasądzenia, w postępowaniu przed sądem administracyjnym I instancji, kosztów postępowania ( w tym kosztów zastępstwa procesowego) na rzecz organu administracji, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jest przedmiotem wniesionej skargi, to w niniejszej sprawie nie można uznać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wydanym w dniu 16 lutego 2018 r., powinien według przepisów ustawy zawrzeć orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania poniesionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w związku ze skargą M. C. Odnosząc się natomiast do argumentacji pełnomocnika organu administracji publicznej, co do faktu, że skarżąca nie była zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów procesu, jak również nie wnosiła o nie obciążanie jej tymi kosztami, wskazać należy, że stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 157 § 2 p.p.s.a. należało odmówić uzupełnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2018 r., III SAB/Łd 1/18, w zakresie w jakim żądał tego pełnomocnik organu administracji. R.T.