III SAB/Łd 15/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w osobie: Sędziego NSA – Teresy Rutkowskiej po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. T. na bezczynność Kierownika Studium Doktoranckiego Uniwersytetu [...] w Ł. w przedmiocie niewyznaczenia terminów egzaminów wstępnych na studia doktoranckie postanawia: odrzucić skargę R.A. III SAB/Łd 15/11 Uzasadnienie P. T. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Kierownika Studium Doktoranckiego Uniwersytetu [...] w Ł. w przedmiocie niewyznaczenia terminów egzaminów wstępnych na studia doktoranckie Uniwersytetu [...] w Ł. na rok akademicki 2010/2011, niepoinformowania skarżącego o ww. terminach oraz niewystosowania wezwania do uzupełniania dokumentacji złożonej przez skarżącego na ww. studia doktoranckie (skarga na bezczynność Komisji Rekrutacyjnej na studia doktoranckie Uniwersytetu [...] w Ł. została zarejestrowana pod sygn. III SAB 16/11). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podał, że skarga P. T. na bezczynność organu I instancji wpłynęła w dniu 11 stycznia 2011 r. Wyjaśnił ponadto, że pismem z 27 maja 2010 r. P. T. wniósł do Rektora Uniwersytetu [...] w Ł. skargę na bezczynność Kierownika Studium Doktoranckiego Uniwersytetu [...] w Ł. w przedmiocie niewyznaczenia terminów egzaminów wstępnych na stacjonarne studia doktoranckie, niepoinformowanie o w/w terminach i niewezwania do uzupełnienia złożonej dokumentacji. Skarżący pismem z dnia 20 września 2010 r. został poinformowany o sposobie załatwienia sprawy, a następnie pismem z dnia 9 października 2010 r. skarżący wniósł do Rektora Uniwersytetu [...] wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w postaci niewydania decyzji. Wówczas pismem z 29 listopada 2010 r. skarżący został poinformowany, że załatwienie sprawy wywołanej wniesieniem skargi na bezczynność odbywa się poprzez zawiadomienie o sposobie załatwienia sprawy, a nie wydanie decyzji administracyjnej. Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ wskazał, że w miesiącu marcu zostało podane do publicznej wiadomości ogłoszenie o wszczęciu postępowania rekrutacyjnego na studia doktoranckie określające warunki naboru, terminy poszczególnych czynności w ramach procedury rekrutacji poprzez zamieszczenie przedmiotowych informacji na stronie internetowej Uniwersytetu [...] oraz zamieszczenie ich na tablicy ogłoszeń w siedzibie Uczelni. Organ powołał się przy tym na regulację § 5 ust. 3 Regulaminu studiów doktoranckich Studium Doktoranckiego Uniwersytetu [...] w Ł. przyjętego Uchwałą nr 114/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej ustawa p.p.s.a.], sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta obejmuje m.in. orzeknie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a ustawy p.p.s.a. (art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy). Zaskarżenie bezczynności organu administracji jest zatem dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowień, aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a ustawy p.p.s.a. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Kierownika Studium Doktoranckiego Uniwersytetu [...] w Ł. w przedmiocie niewyznaczenia terminów egzaminów wstępnych na studia doktoranckie Uniwersytetu [...] w Ł. na rok akademicki 2010/2011, niepoinformowania skarżącego o ww. terminach oraz niewystosowania wezwania do uzupełnienia dokumentacji złożonej przez skarżącego na ww. studia doktoranckie. W związku z takim określeniem przez skarżącego przedmiotu skargi w pierwszej kolejności należało odpowiedzieć na pytanie, czy w tym zakresie możliwe jest złożenie skargi do sądu administracyjnego. Z przywołanej powyżej regulacji art. 3 ustawy p.p.s.a. wynika, że skarga na bezczynność dotyczy niepodejmowania przez organy administracji publicznej aktów lub czynności w sprawach indywidualnych, a więc takich, które odnoszą się do konkretnego podmiotu i regulujących jego sytuację prawną. W przypadku skargi na bezczynność organu administracji publicznej kontrola sądu sprowadza się natomiast do sprawdzenia, czy rzeczywiście ten organ pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy. Rozpoznając skargę na bezczynność, Sąd bierze przy tym pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie zostało wydane orzeczenie lub czy z innych powodów organowi administracji nie można zarzucić bezczynności, polegającej na naruszaniu terminów załatwienia sprawy wyznaczonych przepisami k.p.a. Wyjaśnić w związku z tym należy, iż zasady ogłaszania naboru na studia doktoranckie wynikają z przepisów ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 ze zm.) oraz z przepisów wydanego na podstawie tej ustawy rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie studiów doktoranckich prowadzonych przez jednostki organizacyjne uczelni (Dz. U. z 2007 r. Nr 1, poz. 3 ze zm.). Przepis art. 195 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym stanowi, że "Jednostki organizacyjne uczelni posiadające uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora habilitowanego albo co najmniej dwa uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora w różnych dyscyplinach danej dziedziny nauki mogą prowadzić studia doktoranckie w zakresie dyscyplin odpowiadających tym uprawnieniom". Z kolei w myśl art. 201 tej ustawy, minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb organizowania studiów doktoranckich, ich prowadzenia i odbywania oraz tryb, warunki, wysokość i kryteria przyznawania stypendiów doktoranckich i świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów. Powołane wyżej rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego stanowi w § 4, że rekrutację na studia doktoranckie przeprowadza komisja rekrutacyjna, zgodnie z warunkami i trybem rekrutacji, o których mowa w art. 169 ust. 2 i art. 196 ust. 1 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Wskazywany natomiast art. 169 ust. 2 stanowi, że Senat uczelni ustala warunki i tryb rekrutacji oraz formy studiów na poszczególnych kierunkach. Uchwałę podaje się do wiadomości publicznej nie później niż do dnia 31 maja roku poprzedzającego rok akademicki, którego uchwała dotyczy, i przesyła ministrowi właściwemu do spraw szkolnictwa wyższego. Wskazać przy tym należy, iż ustawa – Prawo o szkolnictwie o wyższym nie wprowadziła regulacji dotyczącej sądowej kontroli podejmowanych czynności w zakresie ustalania i ogłaszania warunków rekrutacji na studia doktoranckie. W ocenie Sądu, czynności te (dotyczące ustalania i ogłaszania warunków rekrutacji na studia doktoranckie) podejmowane w trybie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym oraz na podstawie wskazanej uchwały Senatu Uczelni nie mieszczą się w katalogu spraw wymienionych w art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. Nie budzi wątpliwości, że czynności stanowiące przedmiot skargi w rozpoznawanej sprawie nie są ani decyzją ani postanowieniem (art. 3 § 2 pkt 1, pkt 2, pkt 3 ustawy p.p.s.a ). Nie jest to także inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W doktrynie prawa administracyjnego wskazane w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. formy działania administracji charakteryzuje się jako niemające charakteru decyzji lub postanowienia, podejmowane w sprawach indywidualnych, o charakterze publicznoprawnym (a tylko w tym zakresie działalność administracji publicznej została poddana sądowej kontroli) oraz dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (podobnie J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2004, s. 22; por. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 1996 roku, sygn. akt I SA 1326/96, nie publikowane). W konsekwencji, jedynie możność przypisania wszystkich powyższych cech działaniu (lub bezczynności) organu administracji, skutkować będzie otwarciem drogi do wniesienia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W badanym przypadku organ nie ustalał, nie stwierdzał, czy też nie potwierdzał jakiegokolwiek uprawnienia (obowiązku) strony wynikającego z przepisu prawa. Czynności jakie organ podjął, były czynnościami organizacyjnymi, formą przekazania informacji o zasadach naboru na studia doktoranckie. Nie rozstrzygały one w żadnym razie o jakichkolwiek prawach, czy uprawnieniach wnoszącego skargę. Mając to na względzie Sąd uznał, iż przedmiot skargi na mieści się w kategorii spraw określonej w art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. Organ podjął prawidłowe działanie poprzez upublicznienie informacji o zasadach i terminach naboru na studia doktoranckie wyłącznie poprzez podanie takiej informacji w Internecie, w formie ogłoszeń prasowych i wywieszenia na tablicy ogłoszeń w siedzibie Uczelni. Brak było natomiast w tym przypadku jakichkolwiek podstaw do wydania decyzji administracyjnej, czy innego aktu administracyjnego kierowanego bezpośrednio do skarżącego. Zważyć bowiem należy, iż ustawa – Prawo o szkolnictwie wyższym pozwala na stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w ściśle określonych przypadkach, ograniczonych do wskazanych w niej decyzji. Wynika to ze specyfiki działania szkół wyższych i ich prawnie zagwarantowanej autonomii od innych organów administracji. Szkoła wyższa pełni swoistą funkcję organu administracyjnego wyłącznie w zakresie spraw określonych w art. 207 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, co nie podlega dowolnej modyfikacji. Do innych kategorii spraw niż określone w ustawie nie będzie możliwe zastosowanie przepisów k.p.a. i nie będą one również miały charakteru administracyjnego. W konsekwencji wymaga podkreślenia, że żaden z przepisów ustawy nie upoważnia organów uczelni do wydania decyzji administracyjnej ani stosowania przepisów k.p.a. w odniesieniu do sformułowanego przez skarżącego żądania. Z tych też względów uznać należało, iż zaskarżone czynności nie mieszczą się w katalogu z art. 3 § 2 ustawy p.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej. R.A.