III SAB/Łd 24/21

WyrokWSA w Łodzi2021-07-14

Skład orzekający: Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Asesor WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, a jeśli tak, to czy miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa, uzasadniając tym samym zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w określonym terminie, stwierdzenie przewlekłości, przyznanie sumy pieniężnej oraz zasądzenie kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Łódzkiego w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W związku z tym, zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni, stwierdził przewlekłość postępowania i jej rażące naruszenie prawa, przyznał skarżącej 1000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca N. V. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Łódzkiego w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, złożonego w grudniu 2020 r. Zarzuciła opieszałe, powierzchowne i nieefektywne prowadzenie sprawy, co skutkowało znacznym przekroczeniem terminów ustawowych. Skarżąca wskazała na negatywne konsekwencje braku decyzji, w tym niemożność korzystania ze świadczeń socjalnych na nowo narodzone dziecko. Wojewoda wniósł o odrzucenie lub oddalenie skargi, argumentując opóźnienia pandemią COVID-19, ograniczoną obsadą kadrową i dużą liczbą wniosków.
Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Wojewodę Łódzkiego do rozpoznania wniosku N. V. z dnia 11 grudnia 2020 roku, w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że Wojewoda Ł. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Ł. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. przyznaje od Wojewody Ł. na rzecz N. V. sumę pieniężną 1000 (tysiąc) złotych; 5. zasądza od Wojewody Ł. na rzecz N. V. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 lipca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi N. V. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Ł. w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę 1. zobowiązuje Wojewodę Łódzkiego do rozpoznania wniosku N. V. z dnia 11 grudnia 2020 roku, w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy ; 2. stwierdza, że Wojewoda Ł. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Ł. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 4. przyznaje od Wojewody Ł. na rzecz N. V. sumę pieniężną 1000 (tysiąc) złotych; 5. zasądza od Wojewody Ł. na rzecz N. V. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. N. V., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Wojewodę [...] w sprawie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, zarzucając naruszenie art. 12 § 1 w związku z art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej k.p.a), z uwagi na prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób opieszały, powierzchowny i nieefektywny, bowiem wykonywane w jego toku czynności podejmowane były w dużych odstępach czasu. Skarżąca wniosła o: 1) zobowiązanie organu do wydania decyzji w określonym terminie; 2) stwierdzenie, że Wojewoda [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, a przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3), przyznanie od Wojewody [...]na rzecz skarżącej, na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sumy pieniężnej w wysokości 1000 zł; 4) zasądzenie kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącej. W motywach skargi skarżąca wskazała, że podaniem z grudnia 2020 r. wniosła o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Zgodnie z dyspozycją płynącą z art. 35 § 3 k.p.a., jej załatwienie powinno nastąpić w terminie miesiąca. Niemniej jednak, biorąc pod uwagę, iż w toku postępowania organ występuje z zapytaniami do innych organów (Policji, Straży Granicznej) należałoby przyjąć, iż termin 2 miesięcy jest terminem krańcowym. Zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. o każdym niezałatwieniu sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W ocenie skarżącej w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z jego przewlekłością, niewydanie bowiem przez organ rozstrzygnięcia w terminie, uchybia dyspozycji wskazanej w art. 35 § 3 k.p.a., a prowadzenie sprawy przez okres ponad 5 miesięcy prowadzi do wniosku, że przewlekłość ta ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dalej skarżąca podniosła, że postępowanie w sprawie udzielenia jej zezwolenia na pobyt czasowy i pracę znacząco przekracza normy regulujące czas trwania postępowania, zaś tak znaczna zwłoka w rozpoznaniu sprawy nie znajduje żadnego uzasadnienia w przepisach prawa. Dokonując natomiast oceny skutków przewlekłości postępowania, skarżąca podniosła, iż w czasie oczekiwania na decyzję merytoryczną pozbawiona jest możliwości korzystania z pełni praw przysługujących osobie posiadającej zezwolenie na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, np. wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy. Jednocześnie skarżąca wskazała, że niedawno urodziła dziecko. Nie otrzymanie karty pobytu w terminie spowoduje niemożność korzystania w pełni ze świadczeń socjalnych - przysługujących w przypadku uzyskania zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce. Ponadto, w ocenie skarżącej przewlekłość organu w załatwieniu sprawy, daje jej prawo do ubiegania się o przyznanie od organu sumy pieniężnej w wysokości 1000 zł (250 zł za każdy miesiąc zwłoki), która to kwota nie przekracza połowy kwoty wynikającej z art. 154 § 6, w zw. z 149 § 2 p.p.s.a. i będzie stanowić formę rekompensaty. Wysokość wnioskowanej kwoty wydaje się tym bardziej uzasadniona, że przez cały ten czas skarżąca pozostaje w niepewności co do swojej przyszłości, a nadto towarzyszy jej ciągłe poczucie bezsilności. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o oddalenie skargi i wyjaśnił, że w dniu 10 grudnia 2020 r. N. V. złożyła do Wojewody [...] wniosek o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżąca, jako przesłankę pobytu wskazała wykonywanie pracy na rzecz przedsiębiorstwa działającego w obrocie gospodarczym pod firmą A Sp. z o. o., ul. B 1, 63-645 Ł., na stanowisku pomocnik stolarza. W dniu 8 lutego 2021 r. do organu wpłynęło podanie skarżącej, z prośbą o przyspieszenie postępowania i wyznaczenie terminu do osobistego stawiennictwa celem uzupełnienia braków formalnych wniosku w postaci: okazania do wglądu ważnego dokumentu podróży oraz złożenia odcisków linii papilarnych. Prośbę swą zainteresowana umotywowała faktem urodzenia dziecka i zamiarem dopełnienia formalności związanych z uzyskaniem świadczeń socjalnych, do czego podstawą w przypadku cudzoziemców jest posiadanie karty pobytu. Przedmiotowa prośba nie została uwzględniona przez organ. 23 lutego 2021 r. w/w wniosek został zarejestrowany w systemach Pobyt. W dniu 12 maja 2021 r. wpłynęło do organu ponaglenie skarżącej na niezałatwienie w terminie sprawy o udzielenie cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt czasowy i pracę przez Wojewodę [...] Następnie - w dniu 14 maja 2021 r. wpłynęła za pośrednictwem ePuap skarga, złożona przez N. V., za pośrednictwem pełnomocnika procesowego. W ocenie organu zachodzi przesłanka do jej odrzucenia z uwagi na fakt, iż ponaglenie w przedmiotowej sprawie zostało wniesione później, niż skarga. Następnie Wojewoda wskazał, iż w skardze zarzucono organowi naruszenie przepisów prawa procesowego, poprzez naruszenie art. 12 § 1 w związku z art. 35 § 3 k.p.a, z uwagi na prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób opieszały, powierzchowny i nieefektywny, wskazując, że wykonywane w jego toku czynności podejmowane były w dużych odstępach czasu. Organ wyjaśnił, iż w przedmiotowej sprawie, wniosek został złożony za pośrednictwem poczty tradycyjnej, z uwagi na panującą od marca 2020 r. pandemię wirusa COVID-19 i obowiązek ograniczenia bezpośredniego kontaktu organu z interesantami, co oznacza konieczność uzupełnienia braków formalnych w późniejszym terminie. Odpierając podniesiony zarzut prowadzenia postępowania w sposób opieszały, powierzchowny i nieefektywny i prowadzenie czynności w dużych ostępach czasu, Wojewoda wskazał, że w związku ze stanem epidemii Covid-19, a co za tym idzie - wprowadzeniem od marca 2020 r. w Punkcie Obsługi Klienta w S. przyjmowania wniosków o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę drogą pocztową oraz ograniczoną obsadą kadrową pracującą w siedzibie Urzędu, czas procedowania postępowań uległ znacznemu wydłużeniu. Ma na to wpływ przede wszystkim ilość wniosków, które za pośrednictwem Poczty Polskiej lub firm kurierskich trafia do Punku Obsługi Klienta od roku. Wojewoda zaznaczył, iż pomimo niewspółmiernego zwiększenia ilości pracy, obsada kadrowa pozostała niezmieniona, w rezultacie czego - wszystkie ww. czynności wykonują łącznie dwie osoby. Istotnym jest także fakt, że w przypadku opisanym powyżej, tj. dwuosobowej kadrze pracowniczej, procedowanych jest w POK w S. 1700 wniosków, które wpłynęły tylko w 2020 r. W tym stanie rzeczy czas oczekiwania na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku, od momentu jego wpłynięcia do Punktu Obsługi Klienta w S., uległ wydłużeniu. Przytaczając treść art. 149 §1 p.p.s.a. oraz art. 35 5 k.p.a, odnosząc się do roszczenia skarżącej w przedmiocie wypłacenia kwoty pieniężnej w wysokości 1000 zł, organ wskazał, że argumenty podnoszone przez stronę, nie wykazują w żaden sposób wystąpienia po stronie skarżącej szkody uzasadniającej roszczenie o wypłacenie świadczenia pieniężnego. Przede wszystkim argument braku możliwości przekraczania granicy organ uznał za chybiony, skarżąca posiada bowiem ważną do 26 lipca 2021 r. wizę. Ponadto posiada paszport biometryczny, wobec czego w świetle przepisów prawa - po upływie ważności wizy, cudzoziemce otworzy się możliwość przekraczania granicy i przebywania w Polsce jeszcze przez kolejne 90 dni w ruchu bezwizowym, wobec powyższego argument ten nie zasługuje w przedmiotowej sprawie na uwzględnienie. Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności, w ocenie Wojewody [...] w omawianej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa, w tym do przewlekłości postępowania, w związku z powyższym ww. zarzuty należy uznać za bezzasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm. [dalej: ustawa p.p.s.a.], kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie rozważań zaznaczyć należy, że strona skarżąca wyczerpała środki zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego, czyniąc zadość regulacji zawartej w art. 53 § 2b ustawy p.p.s.a., tj. skarga została wniesiona po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. W dniu 6 maja 2021r. N. V. wniosła ponaglenie na niezałatwienie jej wniosku z dnia 11 grudnia 2020r. o zezwolenie na pobyty czasowy zaś skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania została złożona do sądu administracyjnego w dniu 14 maja 2021r. Wyczerpany zatem został tryb postępowania określony w art.53 § 2b p.p.s.a. Samo pojęcie przewlekłości postępowania nie zostało zdefiniowane w przepisach k.p.a., jak również w postanowieniach ustawy p.p.s.a., stąd - dokonując jego interpretacji - należy sięgnąć do terminów zakreślanych organom do załatwienia sprawy. Ocenie podlega zatem zachowanie terminów określonych w art. 35 k.p.a. oraz wymóg wprowadzenia do ogólnych zasad postępowania administracyjnego oraz regulacji dotyczących sprawy z poszanowaniem zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady określonej w art. 12 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji mają działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami do jej załatwienia. Przewlekłość postępowania należy traktować jako stan sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ wydał finalną decyzję, gdyż jest ona zjawiskiem (sytuacją) niezmiennym, co najwyżej stopniowalnym. Stąd z przewlekłością postępowania mamy do czynienia, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. O przewlekłym prowadzeniu postępowania można mówić wówczas, gdy organowi będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, aby zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Ocena, czy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne, dokonywana musi być przy tym na podstawie zarówno analizy charakteru podejmowanych czynności, jak i stanu faktycznego sprawy. Pojęcie przewlekłości postępowania obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. Można także stwierdzić, że z przewlekłym prowadzeniem postępowania mamy do czynienia nie tylko wtedy, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności, ale również wówczas, gdy między poszczególnymi czynnościami organu występują nieusprawiedliwione okresy przerw, które w sumie prowadzą do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania, co w ocenie sądu miało miejsce w rozpatrywanej sprawie Tak jak wskazano, jedną z zasad postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., jest zasada jego szybkości. Istota tej zasady sprowadza się do konstatacji, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie nie tylko wnikliwie, ale i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Zapewnieniu stronie postępowania administracyjnego czynnego udziału w sprawie i wpływu na przebieg postępowania służą regulacje art. 35-37 k.p.a. Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania/.../( art. 35 § 3 k.p.a. ). Równocześnie, jak wynika z art. 35 § 5 k.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Powyższe uregulowania są spójne z Kartą Praw Podstawowych UE (Dz. U. UE.C 2007.303.1) i Kodeksem Dobrej Praktyki Administracyjnej (Dz.U UE 2011.285.3), którego celem jest bardziej szczegółowe wyjaśnienie, co powinno oznaczać w praktyce zawarte w Karcie w art. 41 prawo do dobrej administracji. Jak stanowi art. 17 ust. 1 zd. 1 Kodeksu Dobrej Praktyki Administracyjnej urzędnik czuwa nad tym, aby w sprawie każdego wniosku lub skargi /../ decyzja została podjęta w stosownym terminie, bezzwłocznie i w żadnym razie nie później niż dwa miesiąca od daty wpłynięcia danego wniosku lub skargi. Jeżeli ze względu na złożony charakter sprawy decyzja w sprawie wniosku lub skargi /../ nie może zostać wydana w podanym wyżej terminie, urzędnik informuje o tym wnoszącego wniosek lub skargę możliwie najszybciej. W takim przypadku wnoszący jest informowany o ostatecznej decyzji w możliwie najkrótszym terminie (art. 17 ust. 2). W ocenie sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy mamy do czynienia z przewlekłością postępowania w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżąca w dniu 11 grudnia 2020r. złożyła w organie administracji wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i na pracę. Do chwili obecnej wniosek ten nie został rozpoznany przez Wojewodę [...]. Oznacza to, że wniosek nie został rozpatrzony przez okres przeszło siedmiu miesięcy. Doszło zatem do znacznego przekroczenia terminu określonego w art.35 § 3 K.p.a. Zaznaczyć należy, że sprawa załatwienia wniosku z 11 grudnia 2020r. nie była szczególnie skomplikowana w rozumieniu art. 35 § 3 K.p.a. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że N. V. posiada wizę na pobyt w Polsce w okresie od 27 lipca 2020r. do 26 lipca 2021r., od dnia 16 lipca 2020r. do 25 listopada 2021r. jest zameldowana na pobyt czasowy w miejscowości C.zaś w okresie od 25 listopada 2020r. do 2 marca 2021r. jest zatrudniona na czas określony w A spółka z o.o. w Ł. W związku z podjęciem pracy od dnia 25 listopada 2020r. podlega ubezpieczeniu społecznemu i zdrowotnemu. Skarżąca złożyła w organie wszystkie niezbędne dokumenty. Nie można zatem uznać, ze jej sprawa była szczególnie skomplikowana. Przy ocenie zachowania terminu do załatwienia sprawy należy również uwzględnić fakt, że przed wydaniem decyzji o zezwoleniu na pobyt stały niezbędna jest informacja organów administracji wymienionych w art.109 ust.1 ustawy z 12 grudnia 2013r. a mianowicie komendanta oddziału Straży Granicznej, komendanta wojewódzkiego Policji i Szefa ABW. Wymienione organy mają 30 dni na przekazanie informacji a w szczególnie uzasadnionych przypadkach termin może być przedłużony do 60 dni. W rozpoznawanej sprawie z nadesłanych akt administracyjnych nie wynika czy Wojewoda [...] zwrócił się do wymienionych organów o udzielenie stosownych informacji a jeżeli tak to którego dnia. W sytuacji zatem gdy został znacznie przekroczony termin do załatwienia wniosku skarżącej z dnia 11 grudnia 2020r. określony w art.35 § 3 K.p.a. to oznacza, że miało miejsce przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie tego wniosku. W ocenie sądu przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie wniosku z 11 grudnia 2020r. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Kwalifikacja naruszenia jako rażące, musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako naruszenie zwykłe. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków czyli również terminów załatwienia sprawy. Wymienione przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Nadto rażące naruszenie prawa musi być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W niniejszej sprawie okoliczność, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa wynika z analizy całego zebranego materiału dowodowego. Przede wszystkim należy podnieść, że organ w sposób znaczny przekroczył termin do załatwienia sprawy skarżącej. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach sprawa N. V. nie była sprawą skomplikowaną. Sam organ nie podnosił, że sprawa była trudna i pracochłonna. W związku z czym, w ocenie sądu, winna zostać załatwiona najpóźniej w ciągu dwóch miesięcy od daty wpływu wniosku tzn. do 11 lutego 2021r. biorąc pod uwagę termin miesięczny, o którym mowa w art.35 § 3 K.p.a. oraz termin 30 dni określony w art.109 ustawy z 12 grudnia 2013r. w związku z art.35 § 5 K.p.a. Wojewoda [...] do chwili obecnej nie rozpoznał wniosku skarżącej mimo, że upłynęło już ponad 7 miesięcy od daty złożenia wniosku. Wymagany termin został zatem kilkakrotnie przekroczony. Nadto z nadesłanych akt administracyjnych nie wynika aby Wojewoda [...] podjął jakiekolwiek czynności w sprawie takie jak doręczenie zawiadomienia o wszczęciu postępowania, wezwanie skarżącej do stawienia się w organie celem pobrania odcisków palców i uzupełnienia braków formalnych wniosku czy też zwrócenie się do organów, o których mowa w art.109 ust.1 ustawy z 12 grudnia 2013r. o udzielenie stosownych informacji. Należy podnieść, że w dniu 5 lutego 2021r. N. V. złożyła do Wojewody [...] prośbę o przyśpieszenie postępowania bo nie może uzyskać karty pobytu i w związku z brakiem tej karty nie może otrzymać świadczeń socjalnych na córkę. Jej prośba była jednak bezskuteczne zaś na podaniu znajduje się jedynie adnotacja zastępcy kierownika oddziału cudzoziemców "Brak możliwości przyśpieszenia". Należy zatem wykluczyć sytuację, że skarżąca w jakimkolwiek stopniu przyczyniła się do opóźnienia w załatwieniu sprawy. Wojewoda [...] jako przyczynę opóźnienia w załatwieniu sprawy podniósł dużą ilość wniosków jakie wpłynęły do oddziału od kliku lat oraz zbyt mała obsadę kadrową (2 osoby wobec wpływu 1700 wniosków w 2020r.). W ocenie sądu nie są to okoliczności usprawiedliwiające zachowanie organu. Niniejsza spraw jest kolejną ze spraw jakie toczyły się lub toczą się w tutejszym sądzie ze skargi cudzoziemców na bezczynność lub przewlekłość postępowań prowadzonych przez Wojewodę [...] We wszystkich sprawach organ podnosi te same przyczyny opóźnień w załatwieniu spraw (duża ilość wniosków i braki kadrowe w wydziale). W przekonaniu sądu tłumaczenia te nie mogą usprawiedliwiać organu w przewlekłym prowadzeniu postępowania w sprawie wniosku skarżącej z dnia 11 grudnia 2020r. Właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą jednostki. Organ administracji winien tak zorganizować pracę w urzędzie aby terminy załatwienia sprawy określone w Kodeksie postępowania administracyjnego były dotrzymywane. Biorąc pod uwagę wszystkie wymienione okoliczności sąd uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę [...] w przedmiocie wniosku z 11 grudnia 2020r. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Uzasadnione jest żądanie skarżącej przyznania sumy pieniężnej, o której mowa w art.149 § 2 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że suma pieniężna określona w art. 149 § 2 p.p.s.a. ma z jednej strony charakter dyscyplinująco – represyjny a z drugiej strony ma cel kompensacyjny. Ma ona zdyscyplinować organ administracji do załatwienia wniosku strony oraz jednocześnie zrekompensować stronie szkodę jaką poniosła ona wskutek opóźnienia organu w załatwieniu jej wniosku. W rozpoznawanej sprawie mimo upływu przeszło siedmiu miesięcy Wojewoda [...] nie rozpoznał wniosku N. V. z 11 grudnia 2020r. a nawet nie podjął żadnej czynności w sprawie (z nadesłanych akt administracyjnych nie wynika aby została podjęta jakakolwiek czynność). W związku czym zachodzi konieczność zdyscyplinowania organu do załatwiania wniosku przez przyznanie sumy pieniężnej, o której mowa w art.149 § 2 p.p.s.a. Z drugiej strony należy wziąć pod uwagę okoliczność, że wobec braku zezwolenia na pobyt czasowy skarżąca nie może otrzymać karty pobytu a karta ta jest niezbędna do otrzymania przez N.V. świadczeń socjalnych na córkę. Jak wynika z pisma skarżącej z 5 lutego 2021r., w dniu 20 stycznia 2021r. urodziła ona córkę lecz wskutek braku zezwolenia na pobyt czasowy nie może otrzymać karty pobytu a dopiero w oparciu o tę kartę może dostać świadczenia socjalne na córkę. Przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie wniosku z 11 grudnia 2020r. w efekcie uniemożliwia skarżącej otrzymanie świadczeń na córkę. Mając na uwadze z jednej strony konieczność zdyscyplinowania organu do załatwienia wniosku z 11 grudnia 2020r. a z drugiej strony uwzględniając konieczność zrekompensowania N.V. niemożności otrzymania świadczeń socjalnych na córkę oraz wynagrodzenie jej negatywnych przeżyć psychicznych i moralnych związanych z przewlekłym prowadzeniem postępowania i naruszeniem prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki, sąd uznał, że uzasadnione jest przyznanie od Wojewody [...] kwoty 1000 zł. Suma ta jest także sankcją dla organu za wadliwe zorganizowanie i prowadzenie postępowania. Reasumując sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że Wojewoda [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w przedmiocie wniosku skarżącej z 11 grudnia 2020r. i miało ono charakter rażącego naruszenia prawa. W związku z czym, na podstawie art.149 § 1 pkt 1 i 3 oraz § 1a p.p.s.a. sąd orzekła jak w punkcie 1,2 i 3 wyroku. Na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. sąd przyznał od organu administracji na rzecz skarżącej sumę pieniężną w wysokości 1000 zł. Na podstawie art.200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu na rzecz skarżącej kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na ogólną sumę kosztów złożyło się: 480 zł – wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej, 100 zł – wpis sądowy i 17 zł – opłata kancelaryjna. a.l.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło