III SAB/Łd 27/26

Dnia 26 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. D. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Radomsku w przedmiocie przeprowadzenia kontroli akt egzekucyjnych prowadzonych przez komorników sądowych postanawia: odrzucić skargę. A.D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Radomsku w przedmiocie przeprowadzenia kontroli akt egzekucyjnych w postępowaniach egzekucyjnych prowadzonych wobec niego przez komorników sądowych działających przy Sądzie Rejonowym w Radomsku – R.T. i K.B. Skarżący zarzucił przeprowadzonej kontroli fragmentaryczność, niekompletność i błędy w ustaleniach faktycznych. W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego w Radomsku wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, wskazując, że udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego skargę z 23 stycznia 2026 r. dotyczącą dokonania kontroli akt egzekucyjnych prowadzonych przez komorników sądowych. Prezes Sądu Rejonowego podkreślił, że czynności podejmowane w trybie rozpatrywania skarg i wniosków na działalność sądów nie podlegają kontroli sądu administracyjnego. Dodatkowo wyjaśnił, że przedmiotem kontroli były wszystkie sprawy egzekucyjne komorników działających przy Sądzie Rejonowym w Radomsku sygn. akt [...], [...], [...], [...], [...]. Dokonana kontrola wskazanych przez A.D. spraw egzekucyjnych nie potwierdziła nieprawidłowości w ww. postępowaniach egzekucyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje zatem orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Z treści art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. wynika, że skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego oraz w ramach określonych postępowań uregulowanych w Ordynacji podatkowej, jak również postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Wniesiona skarga dotyczy bezczynności Prezesa Sądu Rejonowego w Radomsku w przedmiocie przeprowadzenia kontroli akt egzekucyjnych prowadzonych przez komorników sądowych w postępowaniach egzekucyjnych toczących się wobec A.D. W ocenie Sądu przedmiot skargi nie mieści się w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych wymienionych w powyżej wskazanych przepisach. Wskazać należy, że kontrola akt egzekucyjnych prowadzona jest przez prezesów sądów rejonowych w ramach nadzoru administracyjnego nad działalnością komorników sądowych w oparciu o przepisy ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1458 ze zm.). Przepisy prawa nie przyznają sądom administracyjnym jakichkolwiek uprawnień w zakresie kontroli działalności sądów powszechnych, w tym działalności prezesa sądu powszechnego. Zgodnie z art. 41b § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 roku Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 334, dalej: "u.s.p."), organem właściwym do rozpatrzenia skargi lub wniosku, dotyczących działalności sądu, jest prezes sądu. Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu okręgowego i sądu rejonowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu okręgowego. Jeżeli skarga lub wniosek dotyczą działalności sądu apelacyjnego i sądu okręgowego, organem właściwym do rozpatrzenia jest prezes sądu apelacyjnego (art. 41b § 2 u.s.p.). Organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa sądu rejonowego jest prezes sądu okręgowego, działalności prezesa sądu okręgowego – prezes sądu apelacyjnego, a działalności prezesa sądu apelacyjnego – Krajowa Rada Sądownictwa (art. 41b § 3 u.s.p.). Przepisy te zostały umieszczone w rozdziale 5a u.s.p., regulującym kwestię trybu rozpatrywania skarg i wniosków. Ustawodawca nie poddaje kontroli sądu administracyjnego spraw rozpoznawanych w trybie rozdziału 5a tej ustawy. Sprawy te nie są regulowane procedurą postępowania administracyjnego, jak również nie stosuje się do nich przepisów Ordynacji podatkowej. Brak także przepisu szczególnego, który przewidywałby kontrolę sądowoadministracyjną w tego rodzaju sprawach. Postępowanie w trybie rozdziału 5a tej u.s.p. ma charakter uproszczony i kończy się podjęciem niezaskarżalnej czynności materialno-technicznej. Z powyższych przyczyn sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Radomsku w przedmiocie kontroli akt egzekucyjnych w postępowaniach egzekucyjnych prowadzonych wobec skarżącego przez komorników sądowych. Z tego względu skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. d.cz.