III SAB/Łd 29/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w osobie: Sędziego NSA – Teresy Rutkowskiej po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. N. i E. J. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie braku decyzji w sprawie wytyczenia granic posesji postanawia odrzucić skargę R.A. III SAB/Łd 29/08 Uzasadnienie W dniu 11 sierpnia 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga podpisana przez R. N., dotycząca bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie braku decyzji w sprawie wytyczenia granic posesji. W nagłówku skargi wskazane zostały jednakże dwa nazwiska, tj. R. N., który skargę podpisał oraz E. J. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 16 września 2008 r. wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, tj. określenia naruszenia prawa bądź interesu prawnego poprzez wykazanie, że skarżący R. N. jest właścicielem nieruchomości, której ma dotyczyć postępowanie rozgraniczeniowe oraz wykazanie wyczerpania przed wniesieniem skargi trybu z art. 37 k.p.a., poprzez złożenie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu administracji wyższego stopnia. W wezwaniu kierowanym do skarżącego znalazło się pouczenie, że wezwanie winno być wykonane w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (karta 14). Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 22 września 2008 r. W odpowiedzi na powyższe w dniu 29 września 2008 roku do sądu wpłynęło pismo podpisane przez R. N. i E. J. W piśmie tym skarżący szeroko opisują kolejne zmiany granic spornej nieruchomości, co do której wnoszą o wytyczenie jej granic. Skarżący nie wskazali jednak w żaden sposób na fakt wyczerpania przed wniesieniem skargi trybu z art. 37 k.p.a. poprzez złożenie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia. Odnośnie natomiast drugiego z braków formalnych, tj. określenia przez R. N. naruszenia prawa bądź interesu prawnego poprzez wykazanie, że jest on właścicielem nieruchomości, której ma dotyczyć postępowanie rozgraniczeniowe, do pisma załączone zostało upoważnienie E. J. dla R. N. "do reprezentowania jej jako właścicielki gospodarstwa rolnego" przed Wojewódzki Sądem Administracyjnym w Łodzi oraz kopia aktu notarialnego – umowy darowizny na rzecz E. N. gospodarstwa rolnego położonego we wsi S., gmina G. (k. 17 - 18). W związku z wątpliwościami co do określenia strony skarżącej, zarządzeniem z dnia 28 października 2008 r. wezwano R. N. do wypowiedzenia się, w terminie 7 dni, czy skargę na bezczynność Wójta Gminy G. złożył w imieniu własnym, w imieniu E. J. – jako jej pełnomocnik, czy też skargę złożyły dwie ww. wymienione osoby. W wezwaniu kierowanym do R. N. znalazło się pouczenie, że w przypadku braku odpowiedzi na wezwanie we wskazanym terminie skarga zostanie potraktowana jako wniesiona przez R. N. i E. J. (k. 32). Na przedmiotowe wezwanie R. N. nie udzielił we wskazanym terminie odpowiedzi, w związku z czym uznano, że skarga wniesiona została przez R. N. i E. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Zakres właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej ustawa p.p.s.a]. Z treści art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 - 8 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, które mogą dotyczyć aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzje administracyjne – pkt 1, postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie - pkt 2) oraz w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (postanowienia, na które służy zażalenie - pkt 3). Ponadto zaskarżalne są inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - pkt 4, akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej - pkt 5, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - pkt 6, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego - pkt 7, bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 wskazanego przepisu - pkt 8. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że bezczynność zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności z zakresu administracji publicznej. Z treści skargi złożonej w niniejszej sprawie wynika, że strona kwestionuje brak wydania decyzji w przedmiocie wytyczenia granicy spornej posesji oraz braku wyjaśnień ze strony organu powodów nie podjęcia jakiejkolwiek działań w tym przedmiocie. Wskazać w związku z tym należy, że zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a. skargę, a więc także skargę na bezczynność organu, można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przez organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie zaś środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie. Art. 37 § 1 k.p.a. stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Zażalenie to ma szczególny charakter, gdyż kwestionuje jedynie pewien stan faktyczny i prawny wywołany, zdaniem strony, opieszałością organu. Dla skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu konieczne było więc wcześniejsze złożenie zażalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., jako organu wyższego stopnia w stosunku do organu jednostki samorządu terytorialnego, jakim jest w niniejszej sprawie Wójt Gminy G. (art. 17 pkt 1 k.p.a.). Wniesienie przez stronę skarżącą zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. jest więc warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu l instancji. Przy czym wskazać należy, że w piśmie z dnia 17 września 2008 r. sąd pouczył stronę o treści art. 37 § 1 k.p.a., wzywając zarazem do wykazania, że przed wniesieniem skargi zostało złożone zażalenie. Ponieważ strona nie wykazała, że złożyła takie zażalenie, i że zostało ono rozpoznane, należało uznać, że zachodzi niedopuszczalność skargi wskazana w art. 58 § 1 pkt 6 ustawy p.p.s.a. Ponadto wskazać należy, że warunkiem skutecznego złożenia skargi jest między innymi wniesienie skargi przez podmiot, któremu zgodnie z art. 50 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a. służy legitymacja do jej wniesienia. Jak wskazuje się przy tym w orzecznictwie oraz doktrynie prawa źródłem interesu prawnego lub uprawnienia jest zawsze norma prawna ogólna i abstrakcyjna (akt normatywny) albo też jednostkowa i konkretna (decyzja stosowania prawa). O istnieniu interesu prawnego rozstrzygają przepisy prawa materialnego, powszechnie obowiązującego. Z takich przepisów mogą wynikać konkretne prawa podmiotowe obywatela, których konkretyzacja następuje w drodze rozstrzygnięcia organu administracji publicznej. W niniejszej sprawie należało przyjąć, że skargę złożyli R. N. w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik swojej córki E. J. Interes prawny skarżącej E. J. wynika wprost z prawa własności spornej nieruchomości (wypis z aktu notarialnego, repertorium A nr [...], sporządzonego w dniu [...] przed notariuszem B. O.). Takiego interesu prawnego, będącego jednocześnie interesem własnym i bezpośrednim, nie wykazał natomiast skarżący R. N. Skarżący mimo wezwania do sprecyzowania swojego interesu prawnego nie udzielił odpowiedzi na wezwaniu sądu. Ponieważ brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że interes prawny skarżącego wynika z przepisów prawa materialnego, w szczególności przepisów ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027). Jak wskazano powyżej skarżący R. N. nie jest przede wszystkim właścicielem spornej nieruchomości. Tym samym należało uznać, że nie zalicza się on do żadnej kategorii podmiotów wyliczonych w art. 50 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., co uzasadnia odrzucenie skargi również z tej przyczyny. W tych okolicznościach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 oraz § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. R.A.