III SAB/Łd 3/04

PostanowienieWSA w Łodzi2004-09-30

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, będąca wierzycielem samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej (SP ZOZ), posiada interes prawny do zaskarżenia bezczynności organu założycielskiego (rady powiatu) w przedmiocie niepodjęcia uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej lub likwidacji SP ZOZ, gdy egzekucja przeciwko SP ZOZ okazała się częściowo bezskuteczna?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, będąca wierzycielem SP ZOZ, nie posiada interesu prawnego do zaskarżenia bezczynności rady powiatu w przedmiocie niepodjęcia uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej lub likwidacji SP ZOZ. Interes prawny skarżącej nie wynika bezpośrednio z norm prawa administracyjnego, lecz ze stosunku zobowiązaniowego łączącego ją z SP ZOZ. Wydanie uchwały o likwidacji lub zmianie formy gospodarki finansowej nie zmierza bezpośrednio do zaspokojenia kontrahentów umów cywilnoprawnych, a jedynie może stworzyć sytuację prawną, w której zobowiązania SP ZOZ przejdą na organ założycielski. Skarżąca posiadała jedynie interes faktyczny (ekonomiczny), a nie prawny.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. zaskarżyła bezczynność Rady Powiatu [...] polegającą na niewykonaniu obowiązku podjęcia uchwały w trybie art. 60 ust. 3 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej wobec Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w W. Spółka była wierzycielem SP ZOZ, a egzekucja przeciwko niemu okazała się częściowo bezskuteczna. Skarżąca wniosła o zobowiązanie Rady Powiatu do podjęcia uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej lub likwidacji SP ZOZ. Następnie spółka cofnęła skargę w zakresie wniosku o zobowiązanie organu, podtrzymując wniosek o zasądzenie kosztów postępowania.
Rozstrzygnięcie
1/ umorzyć postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym, 2/ oddalić wniosek skarżącego o zasądzenie kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 30 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie WSA Krzysztof Szczygielski /spr./, p.o. Sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant referendarz sądowy Ewa Alberciak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 roku sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. w przedmiocie bezczynności Rady Powiatu [...] polegającej na niewykonaniu obowiązku podjęcia uchwały p o s t a n a w i a 1/ umorzyć postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym, 2/ oddalić wniosek skarżącego zasądzenie kosztów postępowania. A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. w skardze z dnia 5 lutego 2004 r. zaskarżyła bezczynność Rady Powiatu [...] polegającą na niewykonaniu obowiązku podjęcia uchwały w trybie art. 60 ust 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej wobec Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w W. Wniosła o zobowiązanie Rady Powiatu [...] do podjęcia uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej lub likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w W. i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca spółka podniosła, że Powiat [...] jest organem założycielskim Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w W., będącego dłużnikiem skarżącej z tytułu wierzytelności zasądzonych orzeczeniem Sądu Okręgowego w K. SP ZOZ w W. jest samodzielnym publicznym zakładem opieki zdrowotnej co oznacza, że posiada osobowość prawną i działa na zasadach samodzielności i samofinansowania zgodnie z art. 53 ustawy z dnia 14 października 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej. Zgodnie z art. 60 ust 1 tej ustawy ujemny wynik finansowy samodzielny zakład pokrywa we własnym zakresie. Egzekucja prowadzona przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. nie doprowadziła do zaspokojenia należności skarżącej. Wystąpiły zatem przesłanki obligujące organ założycielski Powiat [...] do podjęcia działań określonych w art. 60 ust 3 powołanej ustawy. Bezczynność Rady Powiatu [...] narusza interes prawny skarżącej, którego źródłem są materialne podstawy stosunku prawnego łączącego skarżącą z SP ZOZ w W. O istnieniu interesu prawnego skarżącej stanowią przepisy kodeksu cywilnego o sprzedaży (art. 535 i nast.) i cesji wierzytelności (art. 509 i nast.). W przypadku gdy SP ZOZ nie jest w stanie we własnym zakresie pokryć ujemnego wyniku finansowego, organ administracji publicznej, który go utworzył, ma obowiązek podjęcia uchwały (lub wydania rozporządzenia) o zmianie formy gospodarki finansowej takiego zakładu albo o jego likwidacji na podstawie art. 60 ust 3 powołanej ustawy o zakładach opieki zdrowotnej. Uchwała taka skutkuje zakończeniem jego bytu prawnego w sferze cywilnoprawnej, jako podmiotu uprawnień i obowiązków istniejących w chwili podjęcia uchwały. W myśl art. 60 ust 6 tej ustawy po likwidacji, zobowiązania i należności zakładu stają się zobowiązaniami i należnościami Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. To przejście zobowiązań i należności wynika bezpośrednio z faktu podjęcia uchwały o likwidacji zakładu. Podobne skutki dla wierzycieli wywołuje podjęcie uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej SP ZOZ na jedną z przewidzianych w art. 35 c powołanej ustawy, albowiem w tej sytuacji organ założycielski zobowiązany jest pokryć ujemny wynik finansowy przekształcanego zakładu (art. 60 ust 4 ustawy). Uchwały te wywierają niewątpliwie ten skutek w sferze cywilnoprawnej wierzyciela, że na ich mocy w miejsce zlikwidowanego bądź przekształconego zakładu, jako strona stosunków cywilnoprawnych, wstępuje inny podmiot. Bezsprzecznie więc oznacza to zmianę w zakresie stosunków cywilnoprawnych. Powiat [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że SP ZOZ w W. pomimo trudnej sytuacji finansowej funkcjonuje, wypełnia cele i zadania do realizacji których został powołany. Stopniowo reguluje zaległości swoich wierzycieli, w tym strony skarżącej. Na rozprawie pełnomocnik Powiatu [...] podniósł zarzut braku interesu prawnego strony skarżącej do wystąpienia ze skargą na bezczynność organu. Skarżąca spółka w piśmie z dnia 18 sierpnia 2004 r. cofnęła skargę w zakresie wniosku o zobowiązanie Rady Powiatu [...] do podjęcia uchwały o zmianie gospodarki finansowej bądź likwidacji Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w W. Podtrzymała natomiast wniosek o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 87 ust 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. nr 91, poz. 6578 ze zm.) każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjęta przez organ powiatu w sprawie z zakresu administracji publicznej, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W myśl art. 88 ust 1 powołanej ustawy o samorządzie powiatowym przepisy art. 87 stosuje się odpowiednio, gdy organ powiatu nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo, przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne, narusza prawa osób trzecich. Wskazany przez stronę skarżącą przepis art. 60 § 3 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 1991 r., nr 91, poz. 408) przewiduje, iż w przy-padku gdy samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej nie jest w stanie pokryć ujemnego wyniku finansowego, organ założycielski wydaje rozporządzenie lub podejmuje uchwałę o zmianie formy gospodarki finansowej zakładu lub o jego likwidacji. Legitymację do wniesienia skargi na podstawie art. 88 ust 1 w zw. z art. 87 ust 1 ustawy o samorządzie powiatowym posiada podmiot, którego interes prawny naruszony został bezpośrednio na skutek niewykonania nakazanych prawem czynności przez organ powiatu, który utworzył samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej. Skarżący powołując się na naruszenie jego interesu prawnego musi wykazać, że bezczynność rady powiatu naruszając prawo jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę materialnoprawną, pozbawiając pewnych uprawnień albo uniemożliwiając ich realizację. W orzecznictwie sądów administracyjnych eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego. Przy takim związku należy eliminować sytuacje, w których dopiero kolejne skutki wcześniejszej konkretyzacji normy prawnej w odniesieniu do jednego podmiotu, pośrednio mogą wpłynąć na sytuację prawną drugiego podmiotu, wynikającą z zastosowania w stosunku do niego innej normy prawnej (por. wyroki NSA z dnia 11.06.2001 r. sygn. akt II SA 3157/00 - niepubl. i z dnia 18.09.2003 r. II SA 2637/02 publ. LEX nr 80699). W ocenie sądu niepodjęcie przez Radę Powiatu [...] uchwały o zmianie formy gospodarki finansowej lub likwidacji SP ZOZ w W. nie wpływa na interes prawny skarżącej. Skarżąca spółka posiadając, potwierdzone orzeczeniem sądu, roszczenia do SP ZOZ w W., ma możliwość realizować swoje roszczenia w drodze egzekucji przewidzianej przepisami kodeksu postępowania cywilnego. Prawo to realizuje skutecznie. Z zasądzonej nakazem zapłaty kwoty 36.811,08 zł pozostały niezaspokojone roszczenia w wysokości 13.546,87 zł. Art. 60 ust 3 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej nie dotyczy bezpośrednio kwestii związanych ze spłatą wierzycieli. Sytuacja prawna skarżącej nie wynika wprost z normy prawa administracyjnego - ustawy o zakładach opieki zdrowotnej, lecz ze stosunku zobowiązaniowego łączącego SP ZOZ w W. ze skarżącą. Treść uchwały przewidzianej w art. 60 ust 3 powołanej ustawy dotyczyć może likwidacji zakładu opieki zdrowotnej lub zmiany formy gospodarki finansowej tego zakładu. Wydanie uchwały nie zmierza do zaspokojenia kontrahentów umów cywilnoprawnych zawieranych przez zakłady opieki zdrowotnej. Wobec powyższego uznać należy, iż niepodjęcie przez Radę Powiatu W. uchwały o likwidacji lub zmianie formy finansowania SP ZOZ w W. nie naruszało interesu prawnego A sp. z o.o. w K. Skarżąca żądając podjęcia uchwały zmierzała wyłącznie do zmiany sytuacji faktycznej, to jest stworzenia sytuacji która umożliwiałaby prowadzenie egzekucji z majątku organu założycielskiego. Skarżąca posiadała jedynie interes faktyczny (ekonomiczny). W ocenie Sądu spółka z o.o. A nie wykazała posiadania interesu prawnego do zaskarżenia bezczynności organu. Sąd na podstawie art. 60 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. nr 153, poz. 1270) umorzył postępowanie, wobec cofnięcia skargi przez stronę skarżącą. Cofnięcie to nie budzi zastrzeżeń, bowiem nie zmierza do obejścia prawa. Sąd oddalił wniosek skarżącej o zasądzenie kosztów postępowania. Zgodnie z art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrot kosztów postępowania możliwy jest jedynie w razie uwzględnienia skargi. Tymczasem w niniejszej sprawie, w przypadku niecofnięcia skargi, podlegałaby ona oddaleniu ze względu na niewykazanie przez spółkę z o.o. A interesu prawnego do zaskarżenia bezczynności organu powiatu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło