III SAB/Łd 37/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2012r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. i R. W. na bezczynność Prezydenta Miasta T. w przedmiocie nierozpoznania skargi z dnia 11 stycznia 2009r. postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżących A. S. i R. W. solidarnie kwotę 100,00 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 30 listopada 2011r. pod poz. 4385. A. S. i R. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prezydenta Miasta T. polegającą na nierozpoznaniu ich skargi z dnia 11 stycznia 2009r. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że skarga z dnia 11 stycznia 2009r. poprzedzona została pismem z dnia 27 czerwca 2002r. i nie została załatwiona. W dniu 10 marca 2009r. przeprowadzono z nimi rozmowę. Organ nie wypełnił obowiązków wynikających z art. 233 K.p.a. oraz art. 89 § 2 K.p.a. W odpowiedzi na wezwanie do wykazania, że przed wniesieniem skargi został wyczerpany środek zaskarżenia na bezczynność w postaci zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia (art. 37 § 1 K.p.a.), w piśmie z dnia 30 listopada 2011r. A. S. opisała przebieg postępowania w sprawie rozpoznania pisma z dnia 27 czerwca 2002r. dotyczącego rozliczenia środków zgromadzonych na koncie na rachunku Funduszu Gospodarki Mieszkaniowej. Powołała się na pouczenie zawarte w piśmie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 22 lipca 2011r. dotyczącego bezczynności Prezydenta Miasta T. w przedmiocie wydania zaświadczenia. Skarżąca podniosła także, iż w maju 2011r. złożyła ustne zażalenie do Prezydenta Miasta T. dotyczące publicznej gospodarki lokalami oraz Funduszu Gospodarki Mieszkaniowej. W piśmie z dnia 30 grudnia 2011r. skarżący wyjaśnili, że skarga skierowana do Prezydenta Miasta dotyczyła bezczynności pracownika organu w załatwieniu pisma z dnia 27 czerwca 2002r., w którym wnosili o rozliczenie środków skumulowanych na ich koncie z wpłat na Fundusz Gospodarki Mieszkaniowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie przed sądami administracyjnymi w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne) normuje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływana dalej jako p.p.s.a., o czym stanowi jej art. 1 Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. W myśl art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Warunkiem dopuszczalności skargi jest więc wyczerpanie przez skarżącego przysługujących mu środków zaskarżenia w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność organu administracji takim środkiem jest zażalenie do organu wyższego stopnia z art. 37 § 1 K.p.a. na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania, a jeżeli nie ma takiego organu – wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest też pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego – skarga podlega odrzuceniu. Ze znajdującej się w aktach sprawy skargi z dnia 11 stycznia 2009r., skargi wniesionej do sądu oraz wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 29 grudnia 2011r. tymczasem wynika, że zarzucana Prezydentowi Miasta T. bezczynność w istocie dotyczyła skargi wniesionej w trybie art. 227 K.p.a., a jej przedmiotem była bezczynności pracownika organu w załatwieniu pisma z dnia 27 czerwca 2002r. dotyczącego rozliczenia środków wpłaconych na Fundusz Gospodarki Mieszkaniowej. W skardze skarżący wyraźnie wskazali, iż organ nie wypełnił obowiązków wynikających z art. 233 K.p.a., który to przepis jest umieszczony w Dziale VIII Skargi i wnioski K.p.a. i odnosi się do postępowań toczących się na skutek skarg wnoszonych w trybie art. 227 K.p.a. W myśl art. 227 K.p.a. przedmiotem skargi wnoszonej na podstawie tego przepisu może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że skarga ta stanowi odformalizowany środek obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi takie są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością materialno – techniczną (zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi). W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia niesatysfakcjonującej odpowiedzi, jak również bezczynności organu w jej udzieleniu. Sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej w zakresie określonym w p.p.s.a., a ta forma działalności administracji (skargi powszechne w rozumieniu Działu VIII K.p.a.) nie została wymieniona w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. np. postanowienia NSA: z dnia 9 grudnia 1999r., sygn. akt III SAB 7/99 – ONSA 2001/1/27, z dnia 12 kwietnia 2001r., sygn. akt I SA 2668/00, Lex nr 54426, z dnia 23 lipca 2001r., sygn. akt II SAB 213/00, Lex nr 54555, z dnia 21 listopada 2000r., sygn. akt III SAB 108/99, Lex nr 48017, z dnia 15 października 2009r., sygn. akt I OSK 1382/09 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę tego sądu w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a., o czym stanowi art. 3 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a. Dopuszczalności zaskarżenia działań realizowanych w ramach postępowania prowadzonego w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 K.p.a. oraz ich braku nie przewidują także żadne ustawy szczególne. Ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII K.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji tego w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje również sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i 3 K.p.a.) niezależnie od formy, jaka zostanie temu nadana. Wobec powyższego należało uznać, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczy sprawy nieobjętej właściwością sądu administracyjnego i z tej przyczyny podlega odrzuceniu na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów sąd orzekł, jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. A.D.