III SAB/Łd 50/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – III Wydział w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant: Katarzyna Żychlińska, , , po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. G. na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w przedmiocie wydania właściwego świadectwa maturalnego postanawia: odrzucić skargę W piśmie z dnia [...] r. I. G. zwróciła się do Ministra Edukacji Narodowej przez Dyrektora Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych Towarzystwa Oświatowego w S. o prawidłowe wydanie świadectwa maturalnego. W piśmie wskazano, że skarżąca domaga się wydania świadectwa nr[...] z dnia [...] r. ze zdawanej w dniu 26 maja 1999 r. matury. W odpowiedzi, w piśmie z dnia [...] r., wskazano, że Minister Edukacji Narodowej nie sprawuje bezpośredniego nadzoru nad funkcjonowaniem szkół, wobec czego nie jest organem właściwym do rozwiązania przedstawionego problemu. Podkreślono, że organem właściwym w sprawie będzie właściwy Kurator Oświaty. W skardze z dnia 14 września 2009 r. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego I. G. wskazała, że Ł. Kurator Oświaty pozostaje w bezczynności polegającej na niewydaniu właściwego świadectwa maturalnego. Podkreśliła, że złożyła wniosek o wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania rzetelnego świadectwa maturalnego przez Społeczną Szkołę Średnią dla Dorosłych w S. Wskazała, że wydano jej świadectwo posiadające liczne wady prawne, a egzamin maturalny zdawała jako osoba dokooptowana do egzaminu maturalnego. Strona skarżąca wskazała na bałagan w dokumentacji szkoły W odpowiedzi na skargę z dnia 23 października 2009 r. Ł. Kurator Oświaty wniósł o jej odrzucenie podnosząc przede wszystkim, że skarga nie spełnia wymogów pisma procesowego oraz nie określa naruszenia prawa wynikającego z bezczynności organu. Organ zaznaczył również, że sprawy wydawania duplikatów świadectw nie mogą być przedmiotem postępowania podlegającego przepisom k.p.a. W toku postępowania ustalono, że I. G. skazana została prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] r. sygn. akt [...] za posługiwanie się sfałszowanym świadectwem na karę łączną 8 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie zawieszono na okres 2 lat. Sąd orzekł przepadek tego świadectwa. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2009 r. referendarz sądowy przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, a postanowieniem z dnia 8 stycznia 2010 r. przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Zarządzeniem z dnia 17 maja 2010 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do wykazania wyczerpania trybu wskazanego w art. 37 k.p.a. w terminie do dnia 10 czerwca 2010 r. pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono w dniu 20 maja 2010 r. Na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. pełnomocnik skarżącej oświadczył, że nie wie czy tryb został wyczerpany i wniósł o udzielenie dodatkowego 3-dniowego terminu do wyjaśnienia. Sąd oddalił wniosek pełnomocnika. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu, albowiem jej wniesienie jest niedopuszczalne. Należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa dotyczy skargi na bezczynność Łódzkiego Kuratora Oświaty polegającą na niewydaniu właściwego świadectwa maturalnego. Na wstępie podnieść należy, że merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze poprzedza kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Wśród okoliczności czyniących skargę niedopuszczalną, ustawa z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wymienia niewyczerpanie (przez wnoszącego skargę) środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Uzależnienie dopuszczalności skargi od wcześniejszego wykorzystania przysługujących stronie środków zaskarżenia związane jest z zakresem działania sądów administracyjnych, które sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 i 2 powołanej ustawy). W tym kontekście należy zatem wskazać, że zgodnie z treścią art. 52 § 1 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 powołanej ustawy). Jak już powyżej wskazano rozpoznawana skarga dotyczy bezczynności Ł. Kuratora Oświaty. Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy zakres przedmiotowy skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy, w myśl których skarga na bezczynność jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzję, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia lub uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Dotyczy to zatem sytuacji gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub gdy organ wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył postępowania w terminie wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Wskazać jednak należy, że skarga na bezczynność organu może być wniesiona dopiero po upływie terminu przewidzianego do załatwienia sprawy. Terminy załatwiania spraw w postępowaniu jurysdykcyjnym określają przepisy art. 35 k.p.a. i dopiero przekroczenie tych terminów (ewentualnie terminów szczególnych lub przedłużonych w związku z postanowieniami art. 36 k.p.a.) oznacza stan bezczynności zaskarżalnej do sądu administracyjnego po uprzednim wyczerpaniu trybu, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Zgodnie natomiast z treścią art. 37 § 1 k.p.a. na nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Biorąc powyższe pod uwagę wskazać należy, że zarządzeniem z dnia 17 maja 2010 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do wykazania trybu określonego w przepisie art. 37 k.p.a. pod rygorem odrzucenia skargi. Pełnomocnik skarżącej otrzymał wezwanie w dniu 20 maja 2010 r. i do dnia rozprawy, czyli 10 czerwca 2010 r. nie wykonał nałożonego obowiązku. Podkreślić również należy, że z nadesłanych przez Ł. Kuratora Oświaty akt administracyjnych nie wynika, aby strona skarżąca składała zażalenie do organu wyższego stopnia, w tym przypadku Ministra Edukacji Narodowej. Oznacza to więc, że przed złożeniem skargi do Sądu skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia, jakie przysługiwały w administracyjnym toku instancji. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 punkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę. Na marginesie tej sprawy dodać jednocześnie należy, iż z uwagi na braki formalne skargi Sąd skargę odrzucił nie dokonując merytorycznej oceny wniosku skarżącej, ani tego czy skarżąca wniosła go do właściwego organu, jak również poprawności trybu. Skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który winien skarżącą poinformować o jej prawach i obowiązkach. D.T.