III SAB/Łd 87/26

Dnia 3 września 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 3 września 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. G. na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w Łodzi w przedmiocie zdarzenia drogowego z dnia 22 lipca 2024 roku p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. P. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność i zaniechania Komendanta Miejskiego Policji w Łodzi w związku ze zdarzeniem drogowym, do którego doszło 22 lipca 2024 roku w Ł. przy ul. [...]. Zarzucając naruszenie prawa przez niezałatwienie sprawy w terminie, tj. skierowanie do sądu wniosku o ukaranie sprawcy zdarzenia po przedawnieniu karalności czynu, co skutkowało odmową wszczęcia postępowania karnego i pozbawieniem możliwości uzyskania odszkodowania z OC sprawcy, skarżący wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności (przewlekłości) z rażącym naruszeniem prawa, przyznanie sumy pieniężnej w wysokości pięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia i ukaranie organu grzywną. W załączeniu do skargi przedstawił m.in. kopie prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego [...] w Ł., [...] Wydział Karny z 29 października 2024 roku, sygn. akt [...] o uniewinnieniu od zarzucanego czynu, orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. z 19 września 2022 roku, informacji E. o kosztach naprawy pojazdu w związku ze szkodą z 22 lipca 2024 roku oraz postanowienia Przewodniczącego [...] Wydziału Karnego Sądu Rejonowego [...] w Ł. z 5 maja 2026 roku, sygn. akt [...] o odmowie wszczęcie postępowania przeciwko D. O. o czyn z art. 86 § 1 k.w. z uwagi na przedawnienie karalności. W odpowiedzi na skargę Komendant Miejski Policji w Łodzi wniósł o odrzucenie skargi, z powodu jej niedopuszczalności lub oddalenie skargi jako bezzasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r., poz. 143), dalej p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Kognicja sądów administracyjnych została uregulowana art. 3 p.p.s.a. W myśl art. 3 § 1 p.p.s.a., że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r., poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. (art. 3 § 2a p.p.s.a.) oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Zakres przedmiotowy skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania wyznaczają postanowienia cyt. powyżej art. 3 § 2 pkt 1 – 4a i pkt 9 p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Bezczynność organu administracji publicznej ma natomiast miejsce wówczas, gdy organ ma obowiązek podjąć działania w formie określonej prawem i w terminie określonym przez prawo, lecz tego nie czyni. Dotyczy to zatem sytuacji, gdy przepis prawa przewiduje działania organu w formie decyzji, postanowienia lub podjęcia stosownej czynności z zakresu administracji publicznej, zaś organ nie załatwia sprawy w formie prawem przewidzianej. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest przede wszystkim wystąpienie podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony, zaś kontrola sądu sprowadza się do sprawdzenia, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze aktu administracyjnego lub czynności z zakresu administracji publicznej. Brzmienie cytowanego powyżej art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. również nie pozostawia wątpliwości, że zarówno bezczynność, jak i przewlekłość może nastąpić tylko w przypadku istnienia "postępowania w sprawie". Jest to bezczynność i przewlekłość, która narusza interes prawny jednostki, który odnosi się do ściśle określonej działalności administracji publicznej, a pomiędzy sytuacją prawną podmiotu i określoną normą prawną musi istnieć pewny związek. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w Łodzi w przedmiocie zdarzenia drogowego z 22 lipca 2024 roku, tj. skierowania do sądu wniosku o ukaranie sprawcy zdarzenia po przedawnieniu karalności czynu, co skutkowało odmową wszczęcia postępowania karnego i pozbawieniem możliwości uzyskania odszkodowania z OC sprawcy zdarzenia. Wskazać w tym miejscu należy, że cytowane powyżej przepisy prawa nie przyznają sądom administracyjnym uprawnień do kontrolowania działań (zaniechań) organów Policji wydawanych w postępowaniu karnym, czy w postępowaniu w sprawach o wykroczenia. Właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka wykonywania zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skarg tzw. powszechnych (obywatelskich), o których mowa w art. 227 k.p.a. Prawo wniesienia ww. skargi stanowi realizację zagwarantowanego każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, prawa składania petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Tryb rozpatrywania tego rodzaju skarg, został unormowany w Dziale VIII k.p.a. pt.: "Skargi i wnioski". Wniesiona skarga uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończącym się czynnością faktyczną zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia sprawy, o czym stanowi art. 237 § 3 k.p.a. W postępowaniu tym nie istnieją strony, nie ma instancji, a działania podejmowane przez organ nie mają formy aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Postępowanie ma na celu ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności. Zarówno sposób procedowania, jak i sposób załatwienia skargi, pozostaje poza zakresem właściwości sądów administracyjnych, bowiem działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg, nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów podlegających kontroli sądowej, o których mowa cyt. powyżej w art. 3 § 2 p.p.s.a. Z tego powodu powyższa skarga nie przysługuje także na bezczynność organu, bowiem zakres skargi na bezczynność wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy p.p.s.a., w świetle których zaskarżenie bezczynności jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Z uwagi na brzmienie przytoczonych powyżej przepisów, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w Łodzi w przedmiocie zdarzenia drogowego z 22 lipca 2024 roku. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega kognicji sądu administracyjnego i stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega odrzuceniu, jako niedopuszczalna. Zakres skargi na bezczynność i przewlekłość wyznaczają cyt. powyżej postanowienia art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy p.p.s.a., w świetle których zaskarżenie bezczynności (przewlekłości) jest dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Rozpoznawana sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Zatem skarga na bezczynność Komendanta Miejskiego Policji w Łodzi w sprawie, która nie odpowiada wskazanym powyżej wymogom jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., odrzucił skargę, jako niedopuszczalną. ds