III SAB/Łd 99/26

PostanowienieWSA w Łodzi2026-09-02

Skład orzekający: Katarzyna Ceglarska-Piłat

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej dotycząca rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła mieści się w kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę na bezczynność, jeśli sprawa nie należy do jego właściwości, a w szczególności gdy dotyczy stosunku prawnego podlegającego prawu prywatnemu, a nie stosunkowi administracyjnoprawnemu. W przypadku roszczeń wynikających z umowy cywilnoprawnej, gdzie organ nie działa w charakterze władczym, sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność.
Stan faktyczny
Skarżący H. M. złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy Sieradz w sprawie rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła w budynku mieszkalnym. Wójt wskazał, że spór wynika ze stosunku prawnego podlegającego prawu prywatnemu, a nie administracyjnemu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 września 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Ceglarska-Piłat po rozpoznaniu w dniu 2 września 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. M. na bezczynność Wójta Gminy Sieradz w przedmiocie rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła postanawia: odrzucić skargę. H. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wójta Gminy Sieradz w przedmiocie rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Sieradz wniósł o jej odrzucenie, wskazując na fakt, że skarżącego i Gminę Sieradz łączy stosunek prawny podlegający prawu prywatnemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131, 1423, 1820 i 1863), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach sprzeciwów od postanowień, do których odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje zatem orzekanie wyłącznie w sprawach ściśle przez ustawę określonych. Dotyczy ona jedynie spraw z zakresu stosunków administracyjnoprawnych, chyba że ustawa szczególna przewiduje kontrolę sądów administracyjnych także w innych sprawach. Powyższe oznacza to, iż w przypadku braku szczególnych uregulowań ustawowych sądy administracyjne nie są uprawnione do orzekania w sprawach wynikających z innych niż administracyjny stosunków prawnych. Istota stosunku administracyjnoprawnego polega na tym, iż jedną z jego stron zawsze jest organ administracji publicznej, bądź organ administracji państwowej czy też inny podmiot powołany do realizacji zadań administracji publicznej, który z mocy przepisów prawa jest zobowiązany i uprawniony do władczego rozstrzygania o prawach i obowiązkach drugiej strony, regulowanych przez przepisy prawa administracyjnego. Wykonując swoje uprawnienia i obowiązki jest on przy tym wyposażony, z mocy przepisów prawa, w atrybut władzy państwowej w postaci m. in środków przymusu państwowego, służący do zabezpieczenia realizacji uprawnień i obowiązków administracyjnoprawnych. Z treści art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. wynika, że skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego oraz w ramach określonych postępowań uregulowanych w Ordynacji podatkowej, jak również postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczy bezczynności Wójta Gminy Sieradz w przedmiocie rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła. W ocenie Sądu tak określony przedmiot skargi nie mieści się w żadnej z wymienionych kategorii bezczynności podlegających jurysdykcji sądów administracyjnych wymienionych w wyżej wskazanych przepisach. W kontrolowanej sprawie nie można uznać, że roszczenia dotyczące wadliwie działającej pompy ciepła w budynku mieszkalnym należącym do skarżącego, objęte skargą na bezczynność organu, wynikają ze stosunku administracyjnego. Skarżący kwestionuje bowiem bezczynność wynikającą ze stosunku prawnego podlegającego regulacjom prawa prywatnego, a mianowicie z umowy dotyczącej termomodernizacji budynku mieszkalnego. Stosunek prawny stanowiący podstawę roszczeń skarżącego jest stosunkiem wynikającym z umowy cywilnoprawnej, w której występuje równorzędność podmiotów. Wójt Gminy Sieradz będący stroną umowy o wykonanie usługi termomodernizacji budynku mieszkalnego nie działa w tym przypadku jako organ administracji uprawniony do podjęcia władczego rozstrzygnięcia w zakresie objętym umową. Kontrola wspomnianej umowy i roszczeń z niej wynikających nie mieści się w kognicji sądów administracyjnych. W związku z roszczeniami skarżącego o rozwiązanie problemu wadliwie działającej instalacji pomocy ciepła Wójt Gminy Sieradz nie był zobowiązany do wydania żadnego z aktów lub czynności określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., ani innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (stosownie do art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.). W konsekwencji skarżącemu nie przysługiwała również skarga na bezczynność w tym zakresie zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a. Z powyższych przyczyn sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność Wójta Gminy Sieradz w przedmiocie rozwiązania problemu wadliwie działającej instalacji pompy ciepła. Z tego względu skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlega odrzuceniu. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ds

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło