III SO/Łd 14/17
PostanowienieWSA w Łodzi2017-10-04
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej należności z tytułu składek ubezpieczeniowych podlega umorzeniu, jeśli ustawa przewiduje ustawowe zwolnienie od tych kosztów?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w art. 239 pkt 1 lit. e) przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych dla stron skarżących w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, co czyni wniosek zbędnym. Jednocześnie, strona korzystająca z ustawowego zwolnienia może uzyskać prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego, jeśli wykaże brak możliwości poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania.Stan faktyczny
J. P. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawca zamierza wnieść skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczącą należności z tytułu składek. Skarżący oświadczył, że jego jedynym dochodem jest zasiłek okresowy w kwocie 417 zł i nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani nieruchomości.Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznano skarżącemu J. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego a.l.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 4 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie, która ma się toczyć ze skargi J. P. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] w przedmiocie należności z tytułu składek postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącemu J. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego a.l.
III SO/Łd 14/17
Uzasadnienie
J. P. (dalej wnioskodawca) złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF".
W przedmiotowej sprawie nie wpłynęła jeszcze skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika jednakże, że wnioskodawca zamierza wnieść skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...]. w przedmiocie należności z tytułu składek.
Zgodnie z oświadczeniem, skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Jedyny dochód wnioskodawcy stanowi zasiłek okresowy z MOPS w łącznej kwocie 417 zł. Skarżący nie jest właścicielem domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości. Nie dysponuje żadnymi zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami o wartości przekraczającej 5.000 zł.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu są należności z tytułu składek. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. e) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta on już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego względu postępowanie wywołane wnioskiem skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i jako takie należało je umorzyć.
Stosownie bowiem do treści art. 249a ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając w tym zakresie wniosek skarżącego należało mieć na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wskazać na sytuację materialno-bytową skarżącego, w szczególności fakt, że w praktyce z zasiłku okresowego z MOPS w kwocie łącznej 417 zł. Nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych.
Mając na uwadze wskazane powyżej okoliczności – w ocenie referendarza rozpoznającego wniosek – uznać należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
a.l.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło