III SO/Łd 3/15
PostanowienieWSA w Łodzi2015-10-29
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która zamierza wnieść skargę na decyzję ZUS w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika)?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych na mocy art. 239 pkt 1 lit. e) PPSA, co czyni rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów zbędnym i uzasadnia jego umorzenie. Jednocześnie, ze względu na trudną sytuację materialną wnioskodawczyni i jej rodziny, która nie pozwala na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania, przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) przed wniesieniem skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody gospodarstwa domowego, brak zasobów pieniężnych i posiadanie jedynie niezbędnych dóbr. Wnioskodawczyni wyjaśniła, że korzysta z pomocy najbliższej rodziny.Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznano I.T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata U.K.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 29 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie, która ma się toczyć ze skargi I.T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać I.T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata U.K.
III SO/Łd 3/15
Uzasadnienie
I.T. (dalej wnioskodawczyni) złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". W przedmiotowej sprawie nie wpłynęła jeszcze skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Z treści wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączonej do akt niniejszego postępowania korespondencji wnioskodawczyni wynika jedynie, że jej zamiarem jest wniesienie skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia składek.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni wskazała, że prowadzi razem z mężem i synem (25 lat) wspólne gospodarstwo domowe. Wyjaśniła, że była zarejestrowana jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Obecnie (od września 2015 r do grudnia 2015 r.) podjęła pracę na umowę zlecenia. Jej mąż również jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, ale jak wyjaśniła podejmuję się prac dorywczych na umowach zlecenia. Syn jest studentem UŁ, nie otrzymuje stypendium. Wyjaśniła, że w utrzymaniu domu i rodziny pomagają jej najbliżsi.
Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawczyni jest właścicielką mieszania o powierzchni 47,7 m2, nie posiada ponadto żadnych innych nieruchomości. Mąż jest właścicielem samochodu osobowego marki Opel Astra II, rocz. 1999, szacunkową wartość pojazdu określiła na ok. 4.500 zł.. Nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Na dochody gospodarstwa domowego składają się dochód wnioskodawczyni z tytułu umowy zlecenia w kwocie 453,86 zł, dochód męża wnioskodawczyni z tytułu umowy o dzieło w kwocie 1.513,87 zł. Szczegółowo wskazała także na ponoszone bieżące wydatki, które przekraczają nieznacznie faktycznie osiągane dochody.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. e) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącej w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta ona już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i należało je na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzyć (pkt 1 postanowienia).
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając wniosek referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową wnioskodawczyni i jej rodziny, w tym fakt, iż łączne dochody gospodarstwa domowego zamykają się kwotą ok. 2.000 zł. Wnioskodawczyni nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych. Z uzyskiwanych natomiast dochodów ponosi niewątpliwie koszty bieżącego utrzymania swojego, męża i syna, które w praktyce przekraczają nieznacznie osiągane dochody. Jak wyjaśniła, korzysta z pomocy najbliższej rodziny.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
U.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło