I SA/Lu 101/17
PostanowienieWSA w Lublinie2017-03-20
Skład orzekający: Marcin Małek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, z licznymi postępowaniami egzekucyjnymi i brakiem majątku, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Spółka, która wykaże, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolniona z tych kosztów. W przypadku spółki O. S.A., która posiadała blisko 6.500.000,00 zł zobowiązań, ponad 100 bezskutecznych postępowań egzekucyjnych, zajęty i sprzedany majątek, a także złożyła dokumenty potwierdzające jej trudną sytuację finansową, wniosek o przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych) zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
Spółka O. S.A. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku VAT. Spółka wykazała, że nie posiada środków na pokrycie kosztów, ponieważ jej majątek został zajęty i sprzedany w wyniku egzekucji, a wobec niej prowadzonych jest ponad 100 bezskutecznych postępowań egzekucyjnych. Wskazała również na wysokie zobowiązania i brak środków na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. Sąd, analizując złożone dokumenty, uznał, że sytuacja materialna spółki uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy we wnioskowanym zakresie i zwolniono od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku O. Spółka Akcyjna w U. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi O. Spółka Akcyjna w U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za I kwartał 2013 r. p o s t a n a w i a przyznać stronie skarżącej prawo pomocy we wnioskowanym zakresie i zwolnić od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Wnioskiem dołączonym do skargi skarżąca spółka wniosła o zwolnienie jej od kosztów sądowych, gdyż ze względu na brak środków pieniężnych nie jest w stanie ich ponieść. Wskazała, że w dniu 6 lutego 2014 r. Sąd Rejonowy L. - Wschód w L. z siedzibą w Ś. oddalił wniosek spółki o ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu z uwagi na brak majątku wystarczającego na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego. W związku z tym spółka z dniem 31 marca 2014 r. zwolniła wszystkich pracowników i zaprzestała prowadzenia działalności operacyjnej. Została również wpisana do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych. Zobowiązania spółki wynoszą blisko 6.500.000,00 zł. Obecnie wobec spółki prowadzonych jest bezskutecznie ponad 100 postępowań egzekucyjnych. Majątek jaki posiadała został zajęty i sprzedany w wyniku egzekucji. Obecnie prowadzona jest również egzekucja z nieruchomości, którą posiada spółka.
Aktualnie spółka uzyskuje niewielkie przychody z tytułu najmu części posiadanego budynku biurowego, które zajęte są przez Urząd Skarbowy w L. w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
W dalszej części wniosku spółka wykazała, że jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł, wartość środków trwałych [...] zł, zaś strata za ostatni rok obrotowy wyniosła [...] zł.
Wezwana w trybie art. 255 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") spółka złożyła wymagane dokumenty i oświadczenia.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Rozpocząć należy od wskazania, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strona wnosząca do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki obowiązana jest do uiszczenia kosztów sądowych (art. 199 p.p.s.a.). Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 p.p.s.a. może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby prawnej, która wykaże że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).
Analiza wniosku o przyznanie prawa pomocy ma na celu ocenę wszystkich okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Należy również podkreślić, że przyznanie prawa pomocy, o co ubiega się strona, opiera się na surowych kryteriach, które sprowadzają się do odpowiedzi na pytanie, czy strona nawet przy najdalej idących staraniach jest w stanie zdobyć środki na pokrycie kosztów związanych z postępowaniem sądowym.
Mając na uwadze powyższe uznano, że sytuacja materialna skarżącej uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w całym wnioskowanym zakresie, albowiem uzyskane informacje wskazują na to, że strona znajduje się w sytuacji majątkowej która wyklucza poniesienie wydatków związanych z postępowaniem sądowym.
Na ocenie rozpatrywanego wniosku zaważył również fakt, że skarżąca spółka uzyskała prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie oznaczonej sygn. akt I SA/Lu 617/15, której niniejsza sprawa jest kontynuacją związaną z uchyleniem zaskarżonej w tamtym postępowaniu decyzji organu podatkowego. Ponieważ sytuacja materialna strony, od tamtego czasu, nie uległa poprawie uznano, że również w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy dla skarżącej zasługiwał na uwzględnienie.
Z udokumentowanej sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej jednoznacznie bowiem wynika, że obecnie nie jest ona w stanie wygospodarować środków na pokrycie kosztów sądowych. Aktualnie prowadzone egzekucje spowodowały konieczność niemal całkowitego ograniczenia działalności i nie pozostawiają środków pozwalających na pokrycie kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło