I SA/Lu 102/06
WyrokWSA w Lublinie2006-06-23
Skład orzekający: Halina Chitrosz, Ewa Gdulewicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą podatek od nieruchomości za 2004 r. dla małżonków J. i S. Ś. jest obarczona wadą nieważności z powodu wydania jej w sytuacji, gdy sprawa została już rozstrzygnięta inną ostateczną decyzją?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja, utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą podatek od nieruchomości za 2004 r. dla małżonków J. i S. Ś., została wydana w warunkach nieważności określonych w art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Dzieje się tak, ponieważ sprawa dotycząca wymiaru podatku od nieruchomości za 2004 r. dla tych samych podatników i tych samych nieruchomości została już rozstrzygnięta inną ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie. W związku z tym, zaskarżona decyzja jest dotknięta wadą nieważności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za 2004 r. dla małżonków J. i S. Ś. Organ pierwszej instancji wydał decyzję ustalającą podatek, którą następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy. Wcześniej jednak, na skutek odwołania małżonków Ś. od innej decyzji organu pierwszej instancji dotyczącej tego samego okresu i przedmiotu, SKO uchyliło tę decyzję i umorzyło postępowanie. Małżonkowie Ś. wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 133, oraz wydanie decyzji w sytuacji, gdy sprawa była już rozstrzygnięta.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Marta Sochal, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi J. Ś. i S. Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004 r. I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących solidarnie kwotę [...] tytułem zwrotów kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania J. i S. Ś. od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] Nr [...] ustalające podatek od nieruchomości na 2004r. kwocie 17.618,20 zł – utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojej decyzji wskazało, iż postanowieniem z dnia 14 lipca 2005r. organ I instancji wszczął postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia J. i S. małż. Ś. wysokości podatku od nieruchomości za 2004r. W uzasadnieniu tego postanowienia podał, iż kontrola podatkowa przeprowadzona w Spółce z o.o. "A." ujawniła, że właścicielami nieruchomości położonej w B. przy ul. [...] są J. i S. małż. Ś., a nie wykorzystująca te nieruchomości w działalności gospodarczej Spółka "A.". Ustalenia te dały podstawę do wydania przez organ I instancji decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości za 2004r. J. i S. małż. Ś.
Nie zgadzając się z decyzją organu I instancji J. i S. małż. Ś. wnieśli odwołanie, w którym zarzucili wydanie tej decyzji z naruszeniem art. 120, art. 121, art.122, art. 180, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie dowodów z dokumentów, a w szczególności z aktu notarialnego nr [...] z dnia 27 sierpnia 2003r. oraz deklaracji podatkowej, znajdującej się w posiadaniu organu podatkowego i dowolne przyjęcie, że nadal są właścicielami przedmiotowych nieruchomości, naruszeniem art.2, art.3, art.4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych i uchwały Rady Miasta B. z dnia 12 grudnia 2004r. nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości, poprzez brak wskazania konkretnych przepisów mających zastosowanie w sprawie, naruszeniem art. 3 ust. 3 oraz ust. 1 pkt 2 tej ustawy poprzez ustalenie podatku od nieruchomości od osób fizycznych w kwocie wskazanej w decyzji na 2004r. i w oparciu o te zarzuty wnosili o uchylenie tej decyzji i umorzenie postępowania.
W ocenie skarżących Spółka "A." jako posiadacz samoistny, a obecnie właściciel przedmiotowych nieruchomości powinna być podatnikiem podatku od nieruchomości. Potwierdzają to dokumenty w postaci aktów notarialnych oraz ewidencji środków trwałych, na którą powołuje się organ podatkowy w swojej decyzji. Przedmiotowe działki oraz budynki i budowle wniesione zostały jako aport do Spółki "A.", która złożyła stosowną deklarację i zapłaciła podatek. Podnieśli nadto, iż postanowieniem skierowanym do Spółki "A." z dnia 18 lutego 2005r. organ podatkowy wszczął postępowanie w sprawie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości od osób fizycznych za 2004r. Decyzja w tej sprawie skierowana została do Spółki oraz do nich. W wyniku złożonego przez nich odwołania decyzja ta została uchylona i umorzono postępowanie w sprawie, a zatem w stosunku do Spółki "A." decyzja jest prawomocna.
Rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż podstawowym problemem w sprawie jest prawidłowe ustalenie strony postępowania wymiarowego w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r.
Powołując treść art. 133 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy wskazał, iż o tym kto jest podatnikiem decydują przepisy ustawy podatkowej.
Przytaczając następnie treść przepisu art. 3 ust. 1 oraz art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opatach lokalnych ( Dz. U. z 2002r. Nr 9, poz.84 z późn. zm.), a także art. 336 k.c. oraz art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000r. Nr 100, poz.1086 z późn.zm.) organ wskazał, iż rozstrzygające znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów i w przypadku ujawnienia w niej właściciela, organ podatkowy nie może podważać wiarygodności tych zapisów i prowadzić postępowania zmierzającego do ustalenia ewentualnego posiadacza samoistnego. Gdy zaś właściciel twierdzi, że jego nieruchomość jest wykorzystywana przez posiadacza samoistnego, powinien doprowadzić do zmian w ewidencji gruntów i budynków. Identycznie powinien postąpić samoistny posiadacz zainteresowany płaceniem podatku, bowiem wpis do ewidencji przesądza o obowiązku jego płacenia.
Mając na uwadze treść art. 2 ust. 1 i 2 a także art. 1a ust.1 pkt.1 powołanej ustawy wywiódł, iż opodatkowując nieruchomość bierze się pod uwagę jej faktyczne wykorzystanie oraz stan posiadania ujawniony w ewidencji gruntów. Wg zaś wpisu do ewidencji gruntów wg stanu na dzień 9 grudnia 2004r. właścicielami przedmiotowych nieruchomości byli małż. J. i S. Ś. Jeśli zaś chodzi o dokumenty, na które powołuje się strona, to wynika z nich, iż dopiero aktem notarialnym z dnia 3 grudnia 2004r. Rep. A Nr [...] sporządzono umowę przenoszącą własność m.in. przedmiotowych nieruchomości, stanowiących własność, na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej J. i S. Ś. na rzecz Spółki "A." z o.o. Umowa ta spowodowała zmianę w ewidencji gruntów, co przyczyniło się do wygaśnięcia z końcem 2004r. obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości wobec małż Ś., a to zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Powołując treść art. 158 § 1 i 3 k.s.h. organ odwoławczy wskazał, iż jeżeli wspólnik zobowiązał się do przeniesienia nieruchomości na rzecz spółki, konieczne jest zachowanie wszelkich wymagań regulujących obrót nieruchomościami, w tym zachowanie farmy aktu notarialnego dla oświadczenia o przeniesieniu danej nieruchomości na jej rzecz. W ocenie organu odwoławczego, nie miał znaczenia fakt, iż Spółka w 2003r. i 2004r. użytkowała przedmiot opodatkowania, bowiem nie była właścicielem ani samoistnym posiadaczem. Stąd stanowisko organu I instancji, iż to na odwołujących się przez cały 2004r. ciążył obowiązek podatkowy było trafne.
Ustosunkowując się do zarzutu istnienia w obiegu prawnym dwóch decyzji wymiarowych za 2004r. ustalających podatek od nieruchomości tak odwołującym się jak i Spółce "A." organ odwoławczy wyjaśnił, iż decyzja wymiarowa wobec Spółki "A." wydana na skutek wszczęcia postępowania postanowieniem z dnia 18 lutego 2004r. została wyeliminowana z obrotu prawnego na skutek jej uchylenia przez SKO i chociaż podjęte rozstrzygnięcie zapadło na skutek odwołania małż. J. i S. Ś. skierowane było i wiążące jest dla wszystkich stron postępowania, a więc również do Spółki "A.".
Organ odwoławczy wyjaśnił, iż podatek od nieruchomości jest podatkiem majątkowym, przy czym wysokość stawek podatkowych uzależniona jest od sposobu użytkowania nieruchomości. Powołał się na uchwałę Rady Miasta B. z dnia 12 grudnia 2003r. Nr [...] wskazując, iż stawki w niej przyjęte mieszczą się w górnych granicach stawek podatkowych, a nadto iż podstawa opodatkowania nie była sporna i mając na uwadze te ustalenia i wnioski orzekł jak w decyzji.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnieśli J. i S. małż. Ś.
Podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu, zarzucali nadto naruszenie art. 133 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), a nie będąc w myśl art. 134 § 1 tej ustawy związany zarzutami skargi, stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji wydane zostały w warunkach, o których mowa w art. 247 § 1 pkt. 4 Ordynacji podatkowej.
Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia [...] skierowaną do Spółki z o.o. "A." oraz małż. J. i S. Ś. organ podatkowy I instancji ustalił podatek od nieruchomości "od osób fizycznych" na rok 2004r. w wysokości 17.618,20 zł.(k.-23), w tym: od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (934,10 m2) - 14.945,60 zł, od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (3.140m2) - 1.852,60 zł oraz od budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej 820 zł . W wyniku odwołania wniesionego od tej decyzji organ odwoławczy decyzją z dnia [...] [...] uchylił ww. decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie (k.- 39).
Następnie decyzją z dnia [...] [...] organ podatkowy I instancji ustalił J. i S. małż. Ś. podatek od nieruchomości na rok 2004 w wysokości 17.618,20 zł, w tym: od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (934,10m2 ) – 14.945,60 zł, od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (3.140 m2) - 1852,60 zł oraz od budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej 820 zł , a decyzja ta utrzymana została w mocy zaskarżoną decyzją (k.- 54).
Stosownie do art. 247 § 1 pkt. 4 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.
O rozstrzygnięciu sprawy inną decyzją ostateczną można mówić wówczas, gdy zachodzi tożsamość czterech elementów występujących w obu sprawach, a mianowicie: podmiotów, przedmiotu, stanu faktycznego i stanu prawnego.
W świetle powołanych wyżej faktów nie ulega wątpliwości, iż decyzja organu I instancji z dnia [...] dotyczyła wymiaru małż. J. i S. Ś. podatku od nieruchomości położonych w B. przy [...] o pow. 2479m2 oraz przy ul. [...] o pow. 661m2 za 2004r. Decyzja ostateczna Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2004r. wydana została na skutek odwołania małż. Ś. od tej decyzji i jest prawomocna.
Decyzja organu I instancji z dnia [...] [...] oraz utrzymująca ją w mocy zaskarżona decyzja skierowane są do J. i S. małż. Ś., a przedmiotem postępowania był wymiar podatku od nieruchomości położonych w B. przy ul. [...] o pow. 2479 m2 oraz [...] o pow. 661 m2 za 2004r., a zatem zachodzi tożsamość stanu faktycznego, stanu prawnego oraz tożsamość podmiotowa i przedmiotowa postępowania w stosunku do postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] [...].
Powyższe oznacza, iż spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 247 § 1 pkt. 4 Ordynacji podatkowej.
Stosownie do art. 145 § 1 pkt. 2 oraz § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa lub w innych przepisach, a w sprawach skarg na decyzje lub postanowienia wydane w innym postępowaniu, niż uregulowane w kpa i w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepisy § 1 stosuje się z uwzględnieniem przepisów regulujących postępowanie, w którym wydano zaskarżoną decyzję lub postanowienie.
Postępowanie w rozpoznawanej sprawie toczyło się w trybie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa, a zatem ustalenie, iż zaskarżona decyzja wydana została w warunkach, o których mowa w art. 247 § 1 pkt. 4 Ordynacji podatkowej , w oparciu o wyżej powołane przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dawało podstawę do orzeczenia jak w pkt I sentencji wyroku.
Oznacza to, iż ustosunkowywanie się do merytorycznych zarzutów skargi jest bezprzedmiotowe.
Orzeczenie jak w pkt II sentencji wyroku znajduje uzasadnienie w przepisie art. 152 zaś o kosztach postępowania w przepisie art. 200 i 205 § 2 powołanej ustawy.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło