I SA/Lu 1091/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Syndyka Masy Upadłości B. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej w P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości B. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości likwidacyjnej w P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2012 r. p o s t a n a w i a zmienić pkt 2 postanowienia referendarza sądowego z dnia 7 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Lu 1091/16 w ten sposób, że: 1. zwolnić stronę skarżącą z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w całości; 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. Syndyk Masy Upadłości B. sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w P., w związku ze złożonym w sprawie wnioskiem o prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn. akt I SA/Lu 1091/16 został zwolniony od wpisu sądowego od skargi w całości (pkt 1), w pozostałym zakresie odmawiając przyznania prawa pomocy (pkt 2). Rozpoznający wniosek ustalił wówczas, że na wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. Sąd Rejonowy w L. ogłosił upadłość spółki obejmująca likwidację majątku. Próby spieniężenia majątku spółki o łącznej wartości [...] zł brutto nie przyniosły jednak żadnego rezultatu (brak chętnych na posiadane przez spółkę ruchomości). Spółka aktualnie nie posiada żadnych środków pieniężnych i nie ma możliwości opłacenia kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach zawartym na złożonym formularzu, spółka zadeklarował: kapitał zakładowy rzędu [...] zł, środki trwałe wynoszące [...] zł, stratę w kwocie [...]oraz środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych w wysokości [...] zł. Uwzględniając powyższe, a także wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej oraz należne wpisy od skarg w pozostałych 11 sprawach syndyka zawisłych przed tutejszym Sądem, referendarz sądowy uznał, że syndyk wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów wymaganego wpisu od skargi. Zważył bowiem, że wskazana masa upadłości na chwilę obecną nie stanowi realnego majątku z którego można by pokryć koszty wpisu sądowego. Jak wskazał syndyk żaden ze składników majątku upadłej spółki dotychczas nie został zbyty z uwagi na brak chętnych na przeznaczone na sprzedaż ruchomości. Ponadto z uwagi na prowadzone postępowanie upadłościowe strona nie ma możliwym uzyskanie zewnętrznych źródeł finansowania (kredyty, pożyczki). Oceniający jednocześnie wskazał, że na obecnym etapie postępowania kwota wpisu sądowego jest jedynym kosztem, do którego uiszczenia zobowiązana jest strona. Przyszłe ewentualne koszty postępowania mogą być przedmiotem rozpoznania kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zauważył bowiem, że sytuacja materialna strony do tego czasu może ulec zmianie. Syndyk został również zwolniony z wpisu od skargi we wszystkich pozostałych 11 sprawach zawisłych przed Sądem. Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 8 września 2017 r. sygn. akt I SA/Lu 1091/16 oddalił skargę na zaskarżoną decyzję. Wraz ze skargą kasacyjną od ww. wyroku syndyk złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. Na złożonym urzędowym formularzu strona przedstawiła takie same dane dotyczące jej sytuacji finansowej, podkreślając, że z uwagi na ogłoszona upadłość nie prowadzi działalności gospodarczej i nie osiąga dochodów. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek zasługiwał na częściowe uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w toku postępowania sądowego wydano już postanowienie w przedmiocie prawa pomocy (opisane wyżej postanowienie z dnia 7 czerwca 2017 r.), które to postanowienie jest prawomocne. Postanowieniem tym referendarz zwolnił skarżącego od wpisu od skargi z całości, a w pozostałym zakresie odmówił przyznania prawa pomocy. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest bowiem pogląd, zgodnie z którym złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy w sprawie, w której uprzednio rozpoznawano już wniosek o tożsamym przedmiotowo zakresie i wydano prawomocne orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy, powoduje konieczność dokonania jego oceny w trybie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z jego treścią postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Odstąpienie od oceny powziętej we wcześniejszym postanowieniu może zatem wchodzić w grę jedynie wtedy, gdy okoliczności stanowiące przesłankę danego rozstrzygnięcia uległy zmianie. Przy czym zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, przez "zmianę okoliczności sprawy" należy rozumieć zarówno wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia o odmiennej treści niż uprzednio wydane. Skarżący jest aktualnie zobowiązany do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, którego to uiszczenie umożliwia rozpoznanie skargi kasacyjnej przez sąd drugiej instancji. Dodania przy tym wymaga że, aktualnie jest to jedyna opłata sądowa, którą skarżący jest aktualnie zobowiązany uiścić celem dochodzenia swych praw. W ocenie rozpoznającego wniosek, skarżący wykazał zaś, że jego sytuacja finansowa i majątkowa nie uległa poprawie. W dalszym ciągu masa upadłości nie stanowi realnego majątku z którego można by pokryć koszty zainicjowanego postępowania kasacyjnego. Żaden ze składników majątku upadłej spółki dotychczas nie został zbyty z uwagi na brak chętnych na przeznaczone na sprzedaż ruchomości. Skoro zatem strona w dalszym ciągu nie osiąga żadnych przychodów, nie ma środków pieniężnych oraz majątku umożliwiającego uiszczenie wymaganej obecnie opłaty w terminie wskazanym w wezwaniu, to uznać należało, że spełnia przesłanki zwolnienie z wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej. Uwzględniając zatem to wszystko, w ocenie referendarza sądowego zaistniały okoliczności skutkujące koniecznością zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 7 czerwca 2017 r. Referendarz sądowy przychylił się w części do wniosku skarżącego i zwolnił go z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w całości. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 165 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.