I SA/Lu 1241/13

WyrokWSA w Lublinie2014-02-12

Skład orzekający: Halina Chitrosz, Krystyna Czajecka-Szpringer, Anna Kwiatek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo opodatkował grunty i budynki stawkami przewidzianymi dla działalności gospodarczej, uwzględniając fakt posiadania statusu przedsiębiorcy przez jednego ze współwłaścicieli nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny jest związany wcześniejszym prawomocnym wyrokiem, który przesądził o obowiązku podatkowym od 1 czerwca 2011 r. oraz o tym, że jeden ze współwłaścicieli był przedsiębiorcą do 27 października 2011 r., co uzasadniało opodatkowanie nieruchomości stawkami od działalności gospodarczej. Wobec braku wystąpienia "względów technicznych" i prawidłowego uwzględnienia przez organ odwoławczy ustaleń z poprzedniego wyroku, skarga podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w podatku od nieruchomości i rolnym za okres VI-XII 2011 r. dla skarżących, którzy nabyli prawo użytkowania wieczystego dużej nieruchomości. Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił zobowiązanie w kwocie 51.978 zł, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) po uchyleniu pierwszej decyzji ustaliło je w kwocie 47.315 zł. Kluczowe było ustalenie, czy jeden ze współwłaścicieli, T. Ł., posiadający status przedsiębiorcy do 27 października 2011 r., uzasadniał opodatkowanie nieruchomości stawkami od działalności gospodarczej. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i błędną wykładnię przepisów dotyczących opodatkowania nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer,, NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Anna Gilowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 lutego 2014 r. sprawy ze skargi J. M. i T. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 26 sierpnia 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania J. M. i T. Ł. od decyzji Burmistrza Miasta z dnia 26 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za rok podatkowy 2011 (VI-XII) w łącznej wysokości 51.978 zł, uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i ustaliło łączne zobowiązanie pieniężne za wskazany okres w łącznej kwocie 47.315 zł. Organ podatkowy pierwszej instancji decyzją z dnia 26 kwietnia 2012 r. ustalił skarżącym łączne zobowiązanie pieniężne na rok podatkowy 2011 (VI-XII) w kwocie 51.978 zł. Powyższe zobowiązanie za wymieniony okres wiązało się z nabyciem w dniu 5 maja 2011 r. przez T. Ł. i J. M. prawa użytkowania wieczystego zabudowanego terenu o pow. 7.8418 ha, składającego się z działek o nr 710/5, 885/6 i 885/8 położonych w T., przy ul. W. [...]. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że jeden ze współwłaścicieli nieruchomości objętej postępowaniem podatkowym – T. Ł. posiada status przedsiębiorcy do dnia 27 października 2011 r. tj. do dnia wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej oznaczonej symbolem 46.42.2 - sprzedaż hurtowa odzieży i obuwia. Z tego tytułu dokonano opodatkowania podatkiem od nieruchomości budynków (za wyjątkiem budynku usytuowanego na działce o nr 710/5 o pow. użytkowej 295.71 m²) oraz gruntów stawkami od działalności gospodarczej za okres (VI-X), oraz za miesiąc XII 2011 r. z uwagi na wydzierżawienie obiektu budowlanego spółce A. Przeprowadzone postępowanie podatkowe wykazało także, że posiadane przez podatników budynki nie spełniają warunków do wyłączenia ich z opodatkowania stawkami od działalności gospodarczej ze "względów technicznych". Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 sierpnia 2012 r. utrzymało w całości w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji z dnia 26 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Lu 891/12 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 sierpnia 2012 r. W uzasadnianiu wskazanego wyroku WSA stwierdził, że organy podatkowe prawidłowo przyjęły, iż obowiązek podatkowy nabywców prawa użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości w podatku rolnym i podatku od nieruchomości powstał w dniu 1 czerwca 2011 r. Sąd podzielił pogląd organów podatkowych, że T. Ł. do czasu wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej (tj. do dnia 27 października 2011 r.) był przedsiębiorcą. Konsekwencją powyższej okoliczności było uznanie przez organ podatkowy, że posiadanie nieruchomości przez strony skarżące uzasadniało opodatkowanie nieruchomości gruntowej i budynków stawkami od działalności gospodarczej za okres VI-X 2011 r. Sąd uznał także, że w sprawie nie wystąpiła przesłanka tzw. "względów technicznych". Sąd uwzględnił zarzuty skargi w kwestii opodatkowania gruntów i budynków najwyższymi stawkami za miesiąc grudzień 2011 r. i w tym zakresie zalecił przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy SKO wydało w dniu 26 sierpnia 2013 r. decyzję, którą uchyliło rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i ustaliło zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości i podatku rolnym za okres VI-XII 2011 r. w kwocie 47.315 zł. SKO stwierdziło, że nie jest przedmiotem sporu powierzchnia użytków rolnych, powierzchnia gruntu podlegająca podatkowi od nieruchomości oraz powierzchnia użytkowa budynków ustalona dla celów wymiaru podatku od nieruchomości. Organ odwoławczy podkreślił, że jeden ze współwłaścicieli opodatkowanej nieruchomości, T. Ł., do czasu wykreślenia z ewidencji działalności gospodarczej (tj. do 27 października 2011 r.) był przedsiębiorcą, a decydującym czynnikiem o uznaniu nieruchomości za związaną z prowadzeniem działalności gospodarczej jest kryterium jej posiadania przez przedsiębiorcę. SKO zaznaczyło, że w orzecznictwie WSA i NSA podkreśla się, iż w przypadku gdy grunty, budynki i budowle stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej osób, na których ciąży solidarnie obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości, a jeden z nich jest przedsiębiorcą to wszyscy współwłaściciele zobowiązani są do zapłaty podatku obciążającego daną nieruchomość według stawek przewidzianych dla gruntów i budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Odnośnie tzw. "względów technicznych" SKO przyjęło, że nie zasługują na uwzględnienie zarzuty odwołania w zakresie wyłączenia z opodatkowania wyższymi stawkami, powierzchni użytkowej budynków ze względów technicznych. Powyższy pogląd został podzielony przez WSA w L. Na okoliczność wystąpienia "względów technicznych budynków" przeprowadzono wnikliwe postępowanie wyjaśniające z udziałem uprawnionego biegłego i stron postępowania podatkowego. Za wyjątkiem jednego budynku (usytuowanego na działce o nr 710/5 "za wałem" o pow. 295.71 m²), pozostałe budynki są w dobrym stanie technicznym (wymagają remontu) i mogły być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. Kolegium podkreśliło, że za listopad - grudzień 2011 r. posiadane przez podatników nieruchomości budynkowe i gruntowe winny być opodatkowane stawkami "pozostałymi", za wyjątkiem budynku o pow. 9.98 m² (wynajętego spółce A. w grudniu 2011 r. W tym okresie współwłaściciele nieruchomości nie mieli statusu przedsiębiorcy, w posiadanych budynkach nie prowadzili działalności gospodarczej. Wynajęcie w grudniu budynku o pow. 9.98 m² dla potrzeb spółki A., na podstawie umowy najmu należy traktować zdaniem organu jako najem okazjonalny, nie prowadzony w ramach działalności gospodarczej. W skardze na decyzję SKO z dnia 26 sierpnia 2013 r. T. Ł. i J. M. wnieśli o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji zrzucono naruszenie: - art. 122 i art. 187 § 1 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez brak podjęcia wszystkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, - art. 191 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez dokonanie dowolnej oceny materiału dowodowego, - art. 123 § 1 w zw. z art. 200 § 1 i art. 192 w zw. z art. 235 Ordynacji podatkowej, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez brak zapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu, - art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, które miało wpływ na wynik sprawy, przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż jedynym kryterium opodatkowania podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest fakt posiadania przez podatnika statusu przedsiębiorcy. Skarżący podkreślili, że wadliwie przyjęto, iż grunty będące w posiadaniu podatników o pow. 49.333 m² i budynki będące w posiadaniu podatników o pow. 2.634,84 m² powinny być opodatkowane stawkami podatku przewidzianymi dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą. Zdaniem skarżących materiał dowodowy nie został w pełni zebrany i nie dawał podstawy do ustalenia czy stan techniczny budynków w ogóle umożliwia ich gospodarcze wykorzystywanie. Tym samym brak było podstaw do przyjęcia, iż grunty - działki nr 885/6 i 885/8 i usytuowane tam budynki w zakresie podstawy opodatkowania winny być traktowane jako związane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zdaniem skarżących błędnie przyjęto, że T. Ł. do 27 października 2011 r. był przedsiębiorcą. Faktycznie nie prowadził on żadnej działalności i nigdy faktycznie - materialnie nie był przedsiębiorcą. Faktem jest, że do ewidencji działalności był wpisany, ale nie łączyło się to z żadnymi czynnościami związanymi z prowadzeniem tej działalności. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jak zaznaczono powyżej sprawa dotycząca określenia skarżącym łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2011 była już przedmiotem orzekania przez tutejszy Sąd, który uznając część zarzutów za uzasadnione wyrokiem z dnia 30 stycznia 2013 r. (sygn. akt I SA/Lu 891/12) uchylił zaskarżoną decyzję. Wątpliwości Sądu wydającego wskazane orzeczenie wzbudziła kwestia opodatkowania gruntów i budynków najwyższymi stawkami za miesiąc grudzień 2011 r. i w tym zakresie organ podatkowy zgodnie z zaleceniami Sądu prowadził postępowanie. Nadmienić należy, że inne zarzuty skargi oprócz wskazanego powyżej nie zostały uwzględnione, a wyrok WSA z dnia 30 stycznia 2013 r. jest prawomocny. Zgodnie z art.170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: jako "ppsa") orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Moc wiążąca wyroku określona w powołanym przepisie oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może zatem być już ona ponownie badana. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść rozstrzygnięcia orzeczenia. Odczytując treść sentencji orzeczenia należy oczywiście szczegółowo zapoznać się z jego uzasadnieniem. Zasadnicze znaczenie ma bowiem tok rozumowania sądu, który doprowadził do określonego rozstrzygnięcia, argumenty, które zdecydowały o określonym rozstrzygnięciu, dokonana przez sąd wykładnia przepisu prawa. W konsekwencji stwierdzić należy, że Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, na zasadzie art. 170 ppsa, jest związany wskazanym powyżej prawomocnym wyrokiem. Tym samym za prawidłowe uznaje stanowisko organu podatkowego wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 153 ppsa ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. We wskazanym prawomocnym wyroku WSA przesądził, że obowiązek podatkowy w podatku rolnym i od nieruchomości obciążał skarżących od 1 czerwca 2011 r. T. Ł. do 27 października 2011 r. był przedsiębiorcą w związku z tym zasadnym było w okresie od VI-X 2001 r. opodatkowanie posiadanych przez skarżących nieruchomości gruntowych i budynków stosownymi podatkami z uwzględnieniem stawki od działalności gospodarczej. Sąd we wskazanym orzeczeniu przesądził też kwestię tzw. "względów technicznych" (art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), które jego zdaniem nie zachodziły w rozpoznawanej sprawie, podzielając w tym zakresie stanowisko zaprezentowane przez organ podatkowy. Uwzględniając stanowisko WSA wyrażone w prawomocnym wyroku z dnia 30 stycznia 2013 r. (sygn. akt I SA/Lu 891/1) Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpoznając sprawę prawidłowo uznało, że żaden ze skarżących w grudniu 2011 r. nie posiadał statusu przedsiębiorcy, a w posiadanych budynkach nie prowadzili działalności gospodarczej. Zawarcie umowy najmu ze spółką A. dotyczącej budynku o powierzchni 9,98 m ² uznano za najem okazjonalny nie związany z działalnością gospodarczą. Wobec powyższych prawidłowych ustaleń SKO zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują także na uwzględnienie. Jak zaznaczono powyżej wiążący w sprawie wyrok z dnia 30 stycznia 2013 r. stał się prawomocny i stosownie do art. 171 ppsa ma powagę rzeczy osądzonej, co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Sąd zauważa ponadto, że skarżący, których nie zadawalała argumentacja przedstawiona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w prawomocnym i wiążącym wyroku z dnia 30 stycznia 2013 r., mogli skorzystać w stosownym czasie z uprawnień do wniesienia skargi kasacyjnej. Niewniesienie skargi kasacyjnej nie może spowodować uwzględnienia argumentacji spółki na obecnym etapie postępowania sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę w niezmienionym stanie faktycznym i prawnym, podkreśla, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji w pełni uwzględniło ocenę prawną i zrealizowało wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu WSA z 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Lu 891/12. W związku z tym Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Z powyższych względów, stosownie do art. 151 ppsa, Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło