I SA/Lu 125/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2008 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych; postanawia: I. przyznać B.P. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie w całości od wpisu sądowego od wniesionej skargi; II. odmówić B.P. przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W związku ze złożoną skargą na decyzję SKO w Zamościu skarżący złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia wniosku wynika, iż strona nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny dokonać opłaty od skargi w wysokości 500 zł. Wnioskodawca jest w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Utrzymuje się on z renty wynoszącej kwartalnie [...] zł. Wydatki na leczenie są poważnym obciążeniem dla budżetu domowego. Wnioskodawca jest właścicielem nieruchomości, która nie przynosi dochodu. Podatek od tej nieruchomości wynosi kwartalnie [...] zł. Żona wnioskodawcy prowadzi działalność gospodarczą, z której uzyskuje dochód w wysokości [...] zł rocznie. Wnioskodawca z żoną uzyskuje miesięczny dochód w wysokości [...] zł netto. Z przedstawionych na urzędowym formularzu wydatków wynika, iż z tytułu czynszu, podatków, energii elektrycznej wnioskodawca z żoną ponosi wydatki rzędu [...] zł miesięcznie. Natomiast koszty zakupu leków mogą wynosić około [...] zł. Wykazany majątek wnioskodawcy to mieszkanie o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha. Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdził, że: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyznanie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie całkowitym lub częściowym (a w takim zakresie złożono przedmiotowy wniosek) jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście i obiektywnie niemożliwe, z przyczyn niezależnych od niej lub spowodować może uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w ww. przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Przyznanie prawa pomocy oznacza po prostu, że ciężar kosztów postępowania w zakresie objętym prawem pomocy poniesie zamiast strony budżet państwa, czyli faktycznie inni obywatele. Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być również rozpatrywana w dwóch aspektach z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu z drugiej strony jej możliwości finansowych. Przedstawione przez skarżącego oświadczenie wskazujące na obecną sytuację finansową pozwalają przyjąć, iż wnioskodawca wykazał, że nie jest on w stanie ponieść w całości kosztów tego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie oznacza to jednak, że skarżący nie może ponieść przynajmniej części tych kosztów. Biorąc to pod uwagę zwolniono skarżącego od obowiązku ponoszenia kosztów wpisu sądowego w tej sprawie. Poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od wniesionej skargi stronie zostało zapewnione prawo do sądu. Jednak w pozostałym zakresie brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Biorąc pod uwagę wielkość posiadanego majątku, którego składniki można wykorzystywać w celu zdobycia środków finansowych można przyjąć, iż wnioskodawca posiada środki finansowe, które przy dołożeniu należytej staranności, kosztem codziennych lecz niekoniecznych wydatków może zaoszczędzić na poczet pozostałych do uiszczenia kosztów sądowych, które to zresztą nie muszą być wydatkowane już na tym etapie postępowania. Ponadto pozostałe koszty sądowe, poza wpisem od skargi mogą ale nie muszą wystąpić. Dlatego też, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa postanowiono jak na wstępie.