I SA/Lu 128/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-04-12
Skład orzekający: Erwin Srebrny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że poniesienie kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym spowodowałoby uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny, uzasadniający przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że poniesienie kosztów sądowych w postępowaniu mogłoby spowodować uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny. Jego obecna sytuacja finansowa, dwie osoby na utrzymaniu oraz konieczność korzystania z pomocy finansowej rodziny prowadzą do wniosku, że zasługuje on na przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającym na zwolnieniu od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący R.J. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację finansową, wskazując na brak dochodów, konieczność spłaty kredytu mieszkaniowego oraz korzystanie z pomocy rodziny. Organ wezwał do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i oświadczenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano R.J. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2007 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej (za zaległości podatkowe spółki cywilnej G. s.c. R.J., J. B.w opłacie paliwowej za miesiące od marca do października [...]/ - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych; postanawia: przyznać R.J. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych.
W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł od wniesionej skargi skarżący wniósł na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Składane przez skarżącego na urzędowym formularzu oświadczenie stanowi środek dowodowy, za pomocą którego wnioskodawca wykazuje zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy, dlatego powinno ono zawierać dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach oraz o stanie rodzinnym.
Z uzasadnienia złożonego wniosku wynika, iż skarżący od 2006 r. nie prowadzi działalności gospodarczej. Od 1 stycznia 2011 r. jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku. Skarżący spłaca kredyt zaciągnięty na zakup mieszkania w wysokości około [...] zł miesięcznie. Pozostałą kwota nie wystarcza nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny, w tym na rachunki i wyżywienie. Z tego powodu nie jest on w stanie poczynić żadnych oszczędności. Jest on zmuszony korzystać z pomocy finansowej rodziny i zaciągniętego debetu na koncie. Majątek skarżącego stanowi mieszkanie o powierzchni [...] m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha.
Biorąc pod uwagę, iż złożone na urzędowym formularzu oświadczenie w ocenie referendarza sądowego okazało się nie wystarczające co do oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy wezwano wnioskodawcę do nadesłania dokumentów źródłowych oraz dodatkowych oświadczeń w postaci:
1)aktualnego zaświadczenia właściwego urzędu gminy określającego wielkość posiadanego gospodarstwa rolnego w ha fizycznych i przeliczeniowych lub ostatniego nakazu płatniczego podatku rolnego z gospodarstwa rolnego wykazanego we wniosku o prawo pomocy, bądź ich kserokopii poświadczonych za zgodność z oryginałem;
2)decyzji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznaniu płatności bezpośrednich na 2010r., bądź ich kserokopii poświadczonych za zgodność
z oryginałem (w przypadku nie ubiegania się o takie płatności złożenie stosownego oświadczenia); 3)wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (w tym kont i lokat dewizowych) za okres ostatnich trzech miesięcy, a w przypadku ich nieposiadania złożenie stosownego oświadczenia; 4)umowy kredytu zaciągniętego na zakup domu wraz z harmonogramem spłat oraz umowy kredytu zaciągniętego za zaspokojenie potrzeb wraz z harmonogramem spłat, bądź ich kserokopii poświadczonych za zgodność z oryginałem; 5)oświadczenia czy korzysta ze środków pomocy społecznej, jeśli tak to nadesłanie ostatnio wydanych w tym zakresie decyzji, bądź ich kserokopii poświadczonych za zgodność z oryginałem; 6)oświadczenia wykazującego jaka jest wysokość i częstotliwość otrzymywanej pomocy finansowej od rodziny; 7)oświadczenia szczegółowo wykazującego rodzaj i wysokość miesięcznych wydatków ponoszonych na koszty utrzymania koniecznego gospodarstwa domowego (np. energia elektryczna, gaz, woda, ścieki, telefon, wydatki na żywność), jeśli posiada, to przedłożenie dokumentów potwierdzających te wydatki np. dowody zapłaty, rachunki, faktury VAT bądź kserokopii tych dokumentów potwierdzonych za zgodność z oryginałem); oraz do oświadczenia wykazującego powierzchnię działki pod domem, w którym zamieszkuje.
Z nadesłanej odpowiedzi wynika, iż skarżący nie otrzymuje żadnych dopłat bezpośrednich do gruntów, pomoc finansową od rodziny wynosi ok. [...] zł i jest przeznaczona na spłatę kredytu mieszkaniowego, Jego wydatki udokumentowane nadesłanymi rachunkami wynoszą [...] zł. Raty kredytu wynoszą ok. [...] zł. Odpisu rachunku bankowego jest niemożliwe ponieważ trzeba czekać około 14 dni.
Z punku widzenia możliwości ponoszenia przez skarżącego kosztów tego postępowania na uwagę zasługuje fakt, iż na skarżącym może ciążyć obowiązek ponoszenia kosztów sądowych w innej sprawie o sygn. akt I SA/Lu 129/11, w której wniósł skargę do tut. sądu, gdzie wysokość wpisu sądowego wynosi 500 zł.
Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdził, co następuje:
Przyjmując, iż możliwość poniesienia kosztów sądowych musi być realna i istnieć w momencie składania wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, iż złożony wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane
w zakresie całkowitym lub częściowym (§1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Prawo pomocy
w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub
w części albo tylko od wydatków albo tylko od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§3). R. J. wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych, wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – art. 245 § 3 ppsa. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w ww. przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Zasadność wniosku
o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach –
z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu z drugiej strony jej możliwości finansowych.
Przedstawiona na urzędowym formularzu jak i w nadesłanych w toku postępowania dokumentach obecna sytuacja finansowa skarżącego, dwie osoby na utrzymaniu, a także konieczność posiłkowania się pomocą finansową rodziny
w znacznej wysokości prowadzi do wniosku, że R.J. wykazał, iż poniesienie przez niego kosztów sądowych w tym postępowaniu mogłoby spowodować uszczerbek
w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło