I SA/Lu 143/04
WyrokWSA w Lublinie2004-07-09
Skład orzekający: Anna Kwiatek, Halina Chitrosz, Ewa Gdulewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może zmienić ostateczną decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego na podstawie art. 254 ordynacji podatkowej, jeśli ustalona okoliczność faktyczna istniała już przed wydaniem tej decyzji?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może zmienić ostatecznej decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego na podstawie art. 254 ordynacji podatkowej, jeśli ustalona okoliczność faktyczna, która miałaby stanowić podstawę zmiany, istniała już przed wydaniem tej decyzji. Przepis ten wymaga bowiem, aby zmiana okoliczności faktycznych nastąpiła po doręczeniu decyzji stronie, a jej skutki były uregulowane w przepisach prawa podatkowego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta zmieniającą ostateczną decyzję ustalającą wysokość podatku od nieruchomości za 2001 r. Organ I instancji ustalił, że część budynku była wykorzystywana do działalności gospodarczej od 1992 r., co stanowiło podstawę do zmiany wymiaru podatku. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez błędne opodatkowanie części budynku jako związanej z działalnością gospodarczą.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie WSA Halina Chitrosz, NSA Ewa Gdulewicz (spr.), Protokolant: specjalista Magdalena Futyma, po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2004 r. sprawy ze skargi W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2001 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania W. C., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] listopada 2003 r. zmieniającą , na podstawie art. 254 ordynacji podatkowej (Dz.U.1997r. Nr 137, poz. 926 ze zm. ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] stycznia 2001r. ustalającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2001 r.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że ustalony decyzją z dnia [...] stycznia 2001r. wymiar podatku od nieruchomości na 2001r. r. w kwocie 2.260,20 zł obejmował opodatkowanie zajętego na prowadzenie działalności gospodarczej budynku o powierzchni 165,50 m2 oraz gruntów pozostałych o powierzchni 433 m2, na których budynek jest posadowiony, według stawek określonych uchwałą Nr XXV/347/2000 Rady Miejskiej z dnia [...] grudnia 2000r. w sprawie podatku od nieruchomości .
Kolegium wskazało, że w postępowaniu przeprowadzonym w 2003 r. organ I instancji ustalił, iż działka gruntu o powierzchni 433 m2 od 30 marca 2001 roku jest zabudowana budynkiem mieszkalno usługowym o powierzchni użytkowej 584,06 m2 , z tego powierzchnia części mieszkalnej bez klatki schodowej wynosi 277,70 m2. pozostała cześć 306,36 m2, przeznaczona byłą na cele usługowe. Na powierzchni 165 m2 odwołujący w okresie od 1 stycznia 1992r. do 28 czerwca 2001r. prowadził działalność gospodarczą. W związku z tymi ustaleniami dokonano zmiany w wymiarze podatku od nieruchomości.
Za okres od stycznia do marca2001r. wymiarem podatku objęto grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 433 m2 , pozostałe budynki o pow. 418,56 m2 , budynki zajęte na prowadzenie działalności o pow. 165,50 m2.
Od kwietnia do czerwca 2001 r. wymiarem podatku objęto budynek mieszkalny o pow. 277,70 m2 , pozostałe budynki o powierzchni 140,86 m2 , grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 433 m2, budynki zajęte na prowadzenie działalności o pow. 165,50 m2.
Od lipca do grudnia 2001r. wymiarem podatku objęto budynek mieszkalny o pow. 277,70 m2, pozostałe budynki o pow. 306,36 m2 i grunty pozostałe o powierzchni 433 m2.
Kolegium Odwoławcze przytoczyło treść art. 245 ordynacji podatkowej oraz art. 5 ust. 3 i art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 1991 r. Nr 9, poz. 31 ze zm.) i uznało, iż podniesiona w odwołaniu okoliczność, że budynek nie był w 2001r. w całości wykończony i użytkowany nie miała, w świetle przepisów prawa materialnego, znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego W. C. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez błędne przyjęcie do opodatkowania części budynku o powierzchni 306,36 m2 , jako związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej, zamiast ustalonej i niespornej – 165,50 m2.
W odpowiedzi na skargę Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji (art. 1 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. 2002r. Nr 153, poz. 1269) , Sąd nie jest związany zarzutami skargi, lecz przedmiotowymi i podmiotowymi granicami sprawy rozstrzygniętej na podstawie obowiązujących przepisów prawa (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. 2002r. Nr 153, poz.1270).
Przedmiotem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu podatkowego I instancji była zmiana ostatecznej decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości na 2001r. wobec A. i W. C., wydanej - jak wynika z akt sprawy o sygn. I SA/Lu 141/04 (k. 10) na podstawie art. 254 § 1 i 2 ordynacji podatkowej [...] lutego 2002 r. i doręczonej w dniu 28 lutego 2002 r.
Jako podstawę prawną decyzji zmieniającej, wskazano art.254 ordynacji podatkowej. Przepis ten pozwala na odstąpienie od zasady trwałości decyzji podatkowych, ustanowionej w art. 128 ordynacji podatkowej jedynie w przypadku zaistnienia określonych w nim okoliczności.
Zgodnie z art. 254 § 1 ordynacji podatkowej, decyzja ostateczna, ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązującego w dniu wydania decyzji.
Z przepisu tego wynika wprost, że przesłanką wzruszenia decyzji ostatecznej ustalającej wymiar podatku jest zmiana stanu faktycznego (faktów prawotwórczych) zaistniała po doręczeniu decyzji stronie.
Jako podstawę faktyczną decyzji zmieniającej , wydanej w powyższym trybie, wskazano ustalenie, poczynione w 2003r. na podstawie opisanych w decyzji dokumentów, czynności kontrolnych i wyjaśnień skarżącego, że gospodarcze użytkowanie części będącego przedmiotem opodatkowania budynku rozpoczął skarżący w 1992r. Według oceny organu wskazana okoliczność istniała już przed wydaniem decyzji ustalającej wymiar podatku na 2001 r. i tym samym nie mogła być uznana za zmianę, która nastąpiła po doręczeniu tej decyzji, co jest niezbędną przesłanką wzruszenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej.
Powyższy przepis wymaga również, by skutki zmiany okoliczności faktycznych, zaistniałej po doręczeniu decyzji ustalającej wymiar podatku, były uregulowane w przepisach prawa podatkowego. W zakresie podatku od nieruchomości skutek w postaci podwyższenia lub obniżenia podatku, przewidziany w art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wynikać może jedynie ze zmiany sposobu wykorzystywania budynku albo gruntu lub ich części, co upoważnia organ podatkowy do zmiany decyzji ustalającej podatek na podstawie art. 6 ust. 7a tej ustawy i w trybie wskazanym w art. 254 ordynacji podatkowej.
Ustalenia faktyczne poczynione przez organ podatkowy w sprawie niniejszej mogły być ewentualną podstawą wznowienia postępowania z przyczyn wskazanych w art. 240 § 1 ordynacji podatkowej, a postępowanie w tym przedmiocie toczyć się mogło jedynie z udziałem obu stron postępowania zakończonego decyzją ostateczną.
Skoro organ podatkowy nie wykazał, by po doręczeniu ostatecznej decyzji ustalającej wymiar podatku nastąpiła jakakolwiek zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na wymiar podatku za dany rok podatkowy, to wydanie decyzji w trybie art. 254 ordynacji podatkowej nastąpiło z istotnym naruszeniem tego przepisu.
Powyższa wadliwość decyzji uniemożliwiała jej merytoryczną kontrolę i rozważenie zarzutów skargi w tym zakresie.
Z tych względów, na podstawie art. 134 , art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło