I SA/Lu 15/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w następującym składzie: Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od stycznia do marca i od maja do października 2012 r. postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze podatnik wystąpił o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Argumentował, że aktualnie prowadzi działalność gospodarczą w zmniejszonym zakresie niż miało to miejsce wcześniej, a więc uzyskuje niższe przychody. Ponadto w związku ze sporem z organem podatkowym ponosi wydatki na wynagrodzenie profesjonalnych pełnomocników. Jego żona jest nauczycielem, a córka studiuje w innym mieście, co z kolei wiąże się z ogromnym obciążeniem, przewyższającym pensję nauczyciela. Konieczność wykonania zaskarżonej decyzji jest równoznaczna z przerwaniem studiów przez córkę podatnika i koniecznością poszukiwania pracy na rynku bardzo trudnym dla młodych ludzi, nawet z wyższym wykształceniem. Podatnik argumentował, że jeśli jego skarga zostanie uwzględniona, to i tak córka będzie mogła kontynuować naukę dopiero w następnym roku akademickim. W tej sytuacji, zdaniem podatnika, wykonanie decyzji objętej skargą niesie realne niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia konsekwencji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm. - P.p.s.a) po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Jednocześnie stosownie do § 6 art. 61 powołanej ustawy wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę (pkt 1); uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (pkt 2). W świetle przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a., wniosek podatnika nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zauważyć, że podatnik nie uzyskał prawa pomocy z tym uzasadnieniem, że jest w stanie uzyskiwać przychody, w 2016 r. dochód kształtował się na poziomie 74.000 zł, natomiast od stycznia 2018 r. zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej. Jednocześnie na poczet wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika poniósł wynagrodzenie rzędu 38.600 zł. W przekonaniu podatnika, zasadniczo, opisywane ryzyko przerwania studiów przez córkę ma uzasadniać wstrzymanie wykonania ostatecznej decyzji organu, dotyczącej należności publicznoprawnych. Należy zatem wyjaśnić podatnikowi, że przytoczony wyżej art. 61 § 3 P.p.s.a. zawiera regulację stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady, zgodnie z którą ostateczna decyzja podlega wykonaniu. Kryterium ocenne zawarte w omawianej szczególnej regulacji prawnej nie zostało wprawdzie zdefiniowane przez ustawodawcę, jednakże przyjmuje się, iż chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia bądź o takie następstwa, które nie będą mogły zostać zupełnie wyeliminowane z pespektywy sytuacji życiowej podatnika i jego najbliższych. Ponadto sąd nie jest uprawniony do poszukiwania za podatnika okoliczności faktycznych, które mogłyby uzasadniać wstrzymanie wykonania kontrolowanej decyzji, gdyż to na wnioskującym ciąży obowiązek wiarygodnego wykazania konkretnych faktów opisujących jego sytuację życiową i materialną, realizujących jedną z przesłanek zastosowania omawianej, szczególnej instytucji unormowanej w art. 61 § 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie podatnik nie przedstawił argumentacji w postaci konkretnych okoliczności wyczerpująco opisujących jego aktualną, rzeczywistą sytuację finansową i majątkową, pozwalających sądowi zasadnie przyjąć, że uiszczenie kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji wiąże się dla niego z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy miałoby powodować trudne do odwrócenia skutki. Brak wyczerpującego, konkretnego, a więc rzetelnego uzasadnienia wniosku w tym zakresie wyklucza wiarygodne ustalenie czy istnieje jakikolwiek związek między obowiązkiem wykonania zaskarżonej decyzji a rzeczywistym położeniem materialnym podatnika, jego domowników, dodatkowo taki, który realizowałby przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. Trzeba przy tym podkreślić, że samo złożenie skargi i sfomułowanie w niej zarzutów wobec kwestionowanej przez podatnika decyzji, nie pozwala jeszcze zastosować art. 61 § 3 p.p.s.a., gdyż przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie jest złożenie skargi, tylko wykazanie konkretnego i realnego niebezpieczeństwa wyrządzenia podatnikowi znacznej szkody bądź spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji, czego w niniejszej sprawie podatnik nie uczynił. Nie można również pomijać, że podatnik nie uzyskał prawa pomocy właśnie dlatego, że z jego twierdzeń wynikają możliwości pozyskiwania znacznych środków finansowych. Tym samym nie ma podstaw do zasadnego stwierdzenia, że wystąpiły przesłanki wstrzymania wykonania decyzji objętej skargą. Bez znajomości rzeczywistej, pełnej kondycji materialnej podatnika nie sposób prawidłowo ocenić czy i ewentualnie w jakim zakresie wykonanie zaskarżonej decyzji wiązać się może z wyrządzeniem podatnikowi znacznej szkody bądź spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków w jego położeniu. Co więcej, jeśli podatnik ogranicza prowadzenie działalności gospodarczej czy w ogóle przestaje ją prowadzić w toku sporu z organem podatkowym, to z tego tytułu nie może zasadnie oczekiwać uprzywilejowanego traktowania i wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, wbrew obowiązującej zasadzie. Także studia córki nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Podatnik zauważa, że dla wielu rodzin edukacja dzieci, zwłaszcza w innym mieście, stanowi znaczne obciążenie dla budżetu gospodarstw domowych. Jednak pomija przy tym, że ten finansowy obowiązek, jaki biorą na siebie rodzice dla dobra dzieci, nie może być postrzegany jako usprawiedliwienie dla odejścia od reguł wyznaczonych przez przepisy postępowania podatkowego, w myśl których ostateczna decyzja organu podatkowego jest wykonalna. Innymi słowy, właśnie dlatego, że dla wielu rodzin utrzymywanie studiujących dzieci jest znacznym finansowym obciążeniem, a mimo to wykonują obowiązki wynikające z obowiązującego prawa, także te dotyczące danin publicznych, również od podatnika należy oczekiwać, że dostosuje swoje postępowanie, w tym decyzje co do prowadzenia działalności gospodarczej i jej skali, do obowiązujących w porządku prawnym standardów, a więc będzie respektował ustawową zasadę wykonalności ostatecznego rozstrzygnięcia organu podatkowego, nawet jeśli się z nim nie zgadza i oczekuje na rezultat sądowej kontroli legalności. Z tych względów, wobec niewykazania przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. należało postanowić jak w sentencji przy zastosowaniu art. 61 § 5 tej ustawy.