I SA/Lu 168/16
PostanowienieWSA w Lublinie2016-06-23
Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, biorąc pod uwagę jego dochody, wydatki oraz wartość przedmiotu zaskarżenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ jego dochody (w tym środki na rachunkach bankowych) w pełni umożliwiały pokrycie kosztów sądowych. Zadysponowanie środków na inne cele, z pominięciem obowiązku zapłaty wpisu, nie uzasadnia przyznania prawa pomocy, które jest instytucją wyjątkową i wymaga rzetelnego przedstawienia sytuacji finansowej.Stan faktyczny
Skarżący D.W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym do kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu wskazał na swoje dochody, posiadany majątek oraz miesięczne wydatki, w tym raty kredytów. Wartość przedmiotu zaskarżenia była wysoka, co przekładało się na wysokość wpisu sądowego. Sąd analizował wpływy na rachunki bankowe skarżącego w okresie składania skargi.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił utrzymać w mocy postanowienie z dnia 14 kwietnia 2016 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Achrymowicz po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2013 r. w zakresie prawa pomocy postanawia utrzymać w mocy postanowienie z dnia 14 kwietnia 2016 r.
I SA/Lu 168/16
UZASADNIENIE
Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, kosztów sądowych. Uzasadniał, że jego dochody kształtują się na poziomie 3.000 zł netto. Nie ma nikogo na utrzymaniu. Zajmuje się m.in. działalnością gospodarczą. Posiada działkę o pow. 0,10 ha i wartości 50.000 zł. Jego wydatki kształtują się na poziomie 2.000 zł (alimenty), 800 zł, 17.000 zł i 1.500 zł (raty kredytów) - w skali miesiąca.
Wartość przedmiotu zaskarżenia została określona na 352.712 zł. Zatem wpis od skargi kształtuje się na poziomie 3.500 zł (w drugiej sprawie sygn. I SA/Lu 44/16 na poziomie 3.300 zł).
Z dokumentów przedstawionych przez skarżącego wynika, że w styczniu 2016 r., kiedy składał skargę, na jego rachunki bankowe wpływały środki rzędu 9.000 zł i 18.000 zł.
W tych okolicznościach, zdaniem sądu, skarżący nie wykazał przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, gdyż jego przychody w pełni umożliwiały zgromadzenie środków na zapłatę wpisu od skargi w nin. sprawie. Natomiast okoliczność, że skarżący zadysponował nimi w inny sposób, z pominięciem obowiązku zapłaty wpisu od skargi, w żadnym razie nie daje mu uprawnienia do domagania się uprzywilejowanego traktowania i przyznania prawa pomocy. Należy podkreślić, że przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych znajduje zastosowanie wyjątkowo, gdyż oznacza przerzucenie ciężaru ponoszenia tej daniny publicznej na innych współobywateli. W następstwie przywilej ten dotyczy skarżących, będących w sytuacjach ściśle mieszczących się w ustawowej przesłance stosowania tej wyjątkowej instytucji.
Zgodnie z art. 245 § 1 w związku z art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2016.718 – dalej jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym, na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w rozumieniu art. 245 § 3 p.p.s.a. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny.
Skoro na rachunkach bankowych skarżącego, w czasie kiedy składał skargę, znajdowały się środki kilkakrotnie przekraczające wysokość wpisu od skargi, w ocenie sądu, nie ma żadnych podstaw do przyznaniu mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Byłoby to zupełnie dowolne uprzywilejowanie skarżącego, sprzeczne z ustawowymi przesłankami. Okoliczność, że skarżący nie uwzględnił w swoich zamierzeniach finansowych obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, w żadnym razie nie może uzasadniać obciążania nimi innych współobywateli.
Nie sposób też pominąć, że skarżący wykazuje wydatki znacznie przewyższające opisane przez niego przychody. Oznacza to, że nie przedstawił on w pełni swojej rzeczywistej sytuacji finansowej. Natomiast prawo pomocy, co do zasady, jest przyznawane jedynie takiej stronie skarżącej, która rzetelnie, wiarygodnie przedstawi – zgodnie z rzeczywistością - nie tylko poziom wydatków, ale przede wszystkim przychodów. Tak się nie stało w realiach rozpatrywanego wniosku.
Z tych względów wobec niewykazania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało postanowić jak w sentencji, przy uwzględnieniu art. 260 § 1 do § 3 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło