I SA/Lu 20/10
WyrokWSA w Lublinie2010-05-26
Skład orzekający: Danuta Małysz, Anna Kwiatek, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2007 złożony przez jednego z małżonków, gdy drugi małżonek również złożył wniosek dotyczący tych samych gruntów i objęty tym samym numerem identyfikacyjnym, może zostać rozpatrzony merytorycznie, czy też stanowiłby podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji?Ratio decidendi
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z art. 11 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, rolnik może złożyć tylko jeden wniosek o przyznanie pomocy obszarowej na rok. W sytuacji, gdy małżonkowie posiadają wspólne gospodarstwo i jeden numer identyfikacyjny, traktowani są jako jeden rolnik. Złożenie przez jednego z małżonków drugiego wniosku dotyczącego tych samych gruntów, po tym jak pierwszy został już rozpatrzony, skutkowałoby wadą nieważności decyzji, dlatego organ prawidłowo odmówił merytorycznego rozpatrzenia drugiego wniosku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności bezpośrednich na rok 2007 dla M. S. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności z powodu niespełnienia warunku posiadania numeru identyfikacyjnego. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez WSA, organ ponownie odmówił przyznania płatności, wskazując na złożenie przez małżonka M. S. (W. S.) wniosku o płatności na te same grunty, co naruszało zasadę jednego wniosku na rolnika rocznie. M. S. wniosła skargę, twierdząc, że złożyła jeden wniosek i uprawiała grunty samodzielnie.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz, Sędziowie NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Stażysta Bartłomiej Pastucha, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 maja 2010 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności bezpośrednich na 2007 r. I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi R. R. wynagrodzenie w kwocie [...] złote w tym VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które wypłacić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania M. S., utrzymał w mocy decyzję wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] o odmowie przyznania płatności bezpośrednich na rok 2007.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że w dniu 16 maja 2007 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek M. S. o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007. We wniosku strona zadeklarowała do uzyskania jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki rolne o łącznej powierzchni 58,48 ha.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał w dniu [...] decyzję o odmowie przyznania płatności do gruntów rolnych na rok 2007 z uwagi na niespełnienie warunku posiadania przez rolnika numeru identyfikacyjnego nadanego w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Od powyższej decyzji strona odwołała się do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Od decyzji organu odwoławczego strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.
Wyrokiem z dnia 21 listopada 2008 r. o Sygn. akt. I SA/Lu 361/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w dniu [...] wydał decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich na rok 2007.
Po rozpatrzeniu odwołania strony wniesionego od powyższej decyzji, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję I instancji.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że kwestia materialno-prawnych przesłanek przyznania płatności na rok 2007 została uregulowana w ustawie z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej (Dz. U., Nr 35, poz. 217, z późno zm.), zmienionej ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. u., Nr 44, poz. 262). Obecnie obowiązuje w brzmieniu "Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U., Nr 35, poz. 217, z późno zm.)". Organ wskazał, że do postępowania w niniejszej sprawie zastosowanie będą jednak miały przepisy dotychczasowe, z mocy uregulowania intertemporalnego zawartego w art. 4 ustawy o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej, który stanowi, że do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Organ odwoławczy przytaczając treść art. 11 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 z późno zm.), wskazał, że wynika z niego, iż rolnik ubiegający się o przyznanie pomocy w ramach systemu pomocy obszarowej może złożyć tylko jeden pojedynczy wniosek na rok.
W kontekście powołanego przepisu organ wskazał, że w dniu 15 maja 2007r. W. S. – małżonek M. S., złożył osobiście w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, deklarując do uzyskania jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki rolne o łącznej powierzchni 465,16 ha.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił W.S. przyznania jednolitej płatności obszarowej, którą to decyzję Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR uchylił całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR.
W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania Kierownik Biura Powiatowego ARiMR ponownie odmówił W. S. przyznania jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 140264,35 zł. Na skutek odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] wydał decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Decyzja organu II instancji ta jest prawomocna.
Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił też uwagę, na treść uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie ze skargi M. S. (Sygn. akt. I SA/Lu 362/08), w którym Sąd stwierdził, że nadanie numeru identyfikacyjnego jednemu z małżonków (określonemu zgodnie z art. 12 ust. 6 ustawy z 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności) powoduje, że małżonkowie (nie tylko jeden z nich) mają status rolnika, któremu został nadany numer identyfikacyjny. Gdy o płatność wnosi ten małżonek, któremu nie został nadany odrębny numer identyfikacyjny, bo jest objęty numerem identyfikacyjnym nadanym współmałżonkowi, wniosek o płatność dotyczy gruntów współposiadanych przez małżonków, to o uprawnieniu małżonka do złożenia takiego wniosku o płatność rozstrzyga art. 7 ust. 7 i ust. 8 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Mając na względzie ocenę dokonaną przez Sąd, organ odwoławczy stwierdził, że W. i M. S. jako małżonkowie mają status jednego rolnika (producenta rolnego). Pojęcie "rolnik" zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 7 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, który stosuje odniesienie do art. 2 lit. a rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003, gdzie "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną, bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo znajduje się na terytorium Wspólnoty, określonym w art. 299 Traktatu, oraz które prowadzą działalność rolniczą. Zgodnie z art. 11 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r.: "Rolnik ubiegający się o przyznanie pomocy w ramach systemu pomocy obszarowej może złożyć tylko jeden pojedynczy wniosek na rok. ( ... ) ".
Zarówno W. S. jak i M. S. złożyli odrębne wnioski o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007 na grunty będące w ich współposiadaniu posługując się tym samym numerem ewidencji producentów rolnych
W. S. sporządził oraz złożył wniosek osobiście w dniu 15 maja 2007 r. i został zarejestrowany jako pierwszy. Wniosek M. S. został sporządzony i wysłany w dniu 15 maja 2007 r., a do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął w dniu 16 maja 2007r. i z tego powodu został zarejestrowany jako drugi.
Ewentualne przyznanie M. S. płatności z tytułu złożonego przez nią wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, pomimo rozpatrzenia sprawy z analogicznego wniosku złożonego przez jej małżonka, skutkowałoby tym, że decyzja taka byłaby dotknięta wadą nieważności.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR M. S. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji. Podnosiła, że złożyła jeden wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, i powinien on być rozpatrzony merytorycznie, czego organ nie uczynił. Wskazała, że celem ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych jest wsparcie finansowe osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne i wyjaśniła, że grunty zgłoszone przez nią we wniosku były wyłącznie w jej posiadaniu i skarżąca uprawiała je samodzielnie.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja zgodna jest z prawem.
Poza sporem pozostaje, że w dniu 15 maja 2007 r. W. S. – małżonek skarżącej, złożył osobiście w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych za 2007 rok, sporządzony tego samego dnia. W dniu następnym do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek M. S. w tym samym przedmiocie, sporządzony i nadany na poczcie 15 maja 2007 r. Oba wnioski dotyczyły gruntów będących we współposiadaniu małżonków, objęte były jednym numerem identyfikacyjnym. Wniosek M.S., z racji kolejności wpływu, zarejestrowany został jako drugi.
Artykuł 11 rozporządzenia Komisji WE nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli przewidzianych schematów w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz. WE Nr L 141 z 30 kwietnia 2004 r. str. 18) stanowi, iż rolnik ubiegający się o przyznanie pomocy w ramach systemu pomocy obszarowej może złożyć tylko jeden pojedynczy wniosek na rok.
Mając na względzie treść przytoczonego przepisu oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. I SA/Lu 361/08 w sprawie ze skargi M.S. na decyzję w przedmiocie płatności do gruntów rolnych na 2007 rok, którym Sąd w sprawie niniejszej jest związany, stwierdzić należy, że nadanie numeru identyfikacyjnego jednemu z małżonków powoduje, że małżonkowie mają status rolnika, któremu został nadany numer identyfikacyjny w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego.
Skoro W. i M. S. jako małżonkowie mają status jednego rolnika – producenta rolnego, to mogli oni złożyć, będąc niejako jednym rolnikiem w rozumieniu stawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (art. 2 pkt 7) – jeden pojedynczy wniosek na rok, w stosunku do którego rolnik ubiega się o płatność.
Wniosek M. S. był zatem drugim wnioskiem złożonym przez tego samego rolnika. Jak zasadnie wskazał organ, wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2007 rok przez małżonka skarżącej został rozpatrzony, a ostateczna decyzja w sprawie została wydana przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] i jest ona prawomocna.
Z tych względów, wbrew twierdzeniom skarżącej, wniosek przez nią złożony nie mógł zostać poddany merytorycznej kontroli, bowiem, jak słusznie twierdzi organ, decyzja będąca wynikiem rozpatrzenia wniosku analogicznego do przedmiotu wniosku złożonego przez małżonka skarżącej – byłaby dotknięta wadą nieważności
Ze tych względów, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło