I SA/Lu 229/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Małysz po rozpoznaniu w dniu 4 września 2014r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. B. w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia 1. przyznać B. B.prawo pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2014r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę B. B. wszczynającą postępowanie w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej. Po doręczeniu odpisu postanowienia z uzasadnieniem skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniach zawartych w formularzu PPF, wypełnionym w dniu 24.07.2014r., wskazał, że: prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, zamieszkuje w mieszkaniu o pow. 24 m2, posiada gospodarstwo rolne o pow. 6,64 ha., które w części (4,11 ha) użytkuje jego syn, z gospodarstwa nie uzyskuje przychodów, a w ostatnim okresie gospodarstwo przynosi tylko straty. Ponadto wyjaśnił, że pomieszczenie mieszkalne wymaga remontu, którego z uwagi na małą emeryturę (1.587,03 zł netto) nie może przeprowadzić. Podał także wysokość opłaty za energię elektryczną za dwa ostatnie okresy rozliczeniowe, które wyniosły 323,79 zł (09.05) i 322,86 zł (09.07). Zwrócił również uwagę na zły stan zdrowia, w jakim się znajduje. Do wniosku załączył kopię sprzeciwu z dnia 24.07.2014r. wniesionego od postanowienia referendarza sądowego w sprawie I SA/Lu 62/14. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: W niniejszej sprawie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, tj. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w rozumieniu art.245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz.270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Należy zatem wskazać, że art.246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, iż przyznanie prawa pomocy w takim zakresie osobie fizycznej następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji natomiast, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie częściowym (art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.; por. też: art.245 § 1 i 3 p.ps.a.). Zdaniem sądu, skarżący nie wykazał istnienia okoliczności warunkujących uwzględnienia złożonego wniosku w całości. Instytucja prawa pomocy stanowi wyłom od zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości, obowiązującej również w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa jednostki, która nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania, tak aby konieczność poniesienia tych kosztów nie stanowiła wyłącznej bariery w dostępie do sądu. Prawo pomocy winno być zatem przyznawane osobom, które rzeczywiście nie są w stanie zgromadzić środków pieniężnych na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i osób pozostających z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym. Istnienie tych okoliczności winien wykazać wnioskujący o przyznanie prawa pomocy. Z oświadczeń złożonych przez skarżącego w niniejszej sprawie wynika, że ma on samodzielnie zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i stały dochód z tytułu emerytury w kwocie około 1590 zł (netto) miesięcznie, jest też właścicielem gospodarstwa rolnego, z którego nie uzyskuje przychodów, a którego znaczną część użytkuje jego syn. W zakresie wydatków skarżący wskazał jedynie na opłaty za energię elektryczną (w kwocie około 323 zł co 2 miesiące) oraz na wydatki na leczenie (około 150 zł każdy, bez sprecyzowania czasokresu ich poniesienia). W takim stanie majątkowym, nawet przy przyjęciu, że pomimo posiadania gospodarstwa rolnego skarżący ponosi także niewykazane w oświadczeniach wydatki na część produktów żywnościowych oraz, okresowo, na odzież, skarżący jest w stanie – w ocenie sądu – uiścić wymagane w sprawie koszty sądowe, które co do zasady są rozłożone w czasie, a na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej. Jednocześnie obciążenie budżetu domowego skarżącego dalej idącymi kosztami, wynikającymi z konieczności pokrycia wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika, mogłoby – zdaniem sądu - spowodować uszczerbek w niezbędnych środkach utrzymania skarżącego. Stąd za uzasadnione w świetle art.246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. uznać należy uwzględnienie wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji.