I SA/Lu 236/19

WyrokWSA w Lublinie2019-06-26

Skład orzekający: Grzegorz Wałejko, Wiesława Achrymowicz, Danuta Małysz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych na adres prezesa zarządu spółki, w sytuacji gdy adres siedziby spółki ujawniony w KRS okazał się nieaktualny, jest skuteczne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych na adres prezesa zarządu spółki było skuteczne, mimo że nie było zgodne z art. 45 k.p.a. Kluczowe było to, że pismo trafiło bezpośrednio do strony, która mogła podjąć obronę swoich praw, a spółka nie dopełniła obowiązku aktualizacji adresu w KRS. Sąd podkreślił, że celem przepisów o doręczeniach jest zapewnienie sprawności postępowania i ochrony praw strony, a w tym przypadku te cele zostały osiągnięte.
Stan faktyczny
Spółka P. S.A. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy odmowę uwzględnienia sprzeciwu w sprawie zagrożenia ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych (RNP). Spółka kwestionowała przedawnienie zobowiązań podatkowych z lat 2009, argumentując, że nie została skutecznie zawiadomiona o zastosowaniu środków egzekucyjnych, które miały przerwać bieg terminu przedawnienia. Zarzuciła również wadliwość doręczenia zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem w RNP na adres prezesa zarządu, gdy adres siedziby spółki w KRS był nieaktualny.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz NSA Danuta Małysz (sprawozdawca) Protokolant referent stażysta Katarzyna Jacyniuk po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zagrożenia ujawnieniem informacji w Rejestrze Należności Publicznoprawnych oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2019 r., po rozpatrzeniu zażalenia na postanowienie z [...] września 2018 r. w sprawie odmowy uwzględnienia sprzeciwu P. z siedzibą w W. w sprawie zagrożenia ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych należności pieniężnej wskazanej w zawiadomieniu z [...].08.2018 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Z uzasadnienia powyższego postanowienia wynika, że zostało ono wydane w następującym stanie sprawy: Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], zmierzając do wyegzekwowania zobowiązań podatkowych P. zwanej dalej "spółką", wynikających z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z [...] lipca 2015 r. w sprawie podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. oraz w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych za 2009 r., [...].11.2015 r. wystawił tytuły wykonawcze nr [...] (zaległość w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. w kwocie [...]zł oraz odsetki) oraz nr [...] (zaległość w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. w kwocie [...]zł oraz odsetki). W toku postępowania egzekucyjnego, [...].11.2015 r. organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego spółki, w wyniku czego uzyskano kwotę [...]zł rozliczoną na należne koszty egzekucyjne. O wskazanej czynności zajęcia wierzytelności zawiadomiono spółkę, kierując stosowne pismo na adres jej siedziby. Następnie, [...].08.2016 r., zajęto także wierzytelność z rachunku bankowego spółki w innym banku, jednak brak środków na przedmiotowym rachunku uniemożliwił realizację skierowanego zawiadomienia. O zastosowaniu tego środka egzekucyjnego spółka została zawiadomiona [...].08.2016 r. W toku postępowania egzekucyjnego nie ustalono składników majątku, z których byłaby możliwa skuteczna egzekucja, co ostatecznie doprowadziło do umorzenia postępowania egzekucyjnego postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] czerwca 2018 r. z uwagi na bezskuteczność tego postępowania. Istnienie nieuregulowanych zobowiązań podatkowych spowodowało, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] (wierzyciel, organ I instancji) w piśmie z [...].08.2018 r. zawiadomił spółkę o zagrożeniu ujawnieniem w Rejestrze Należności Publicznoprawnych (RNP) informacji o stanie jej należności pieniężnych z tytułu zobowiązań podatkowych, o których mowa wyżej. Pismo to skierowano na ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) adres siedziby spółki – W., ul. [...], jednak korespondencja została zwrócona przez operatora pocztowego z adnotacją z [...].08.2018 r. "Podany adres nie istnieje". Wobec tego przedmiotowe zawiadomienie zostało przesłane na adres prezesa zarządu spółki - G. P., któremu zostało doręczono [...].08.2018 r. [...].08.2018 r. prezes zarządu spółki wniósł sprzeciw w sprawie zagrożenia ujawnieniem w RNP informacji o wysokości należności spółki. Podniósł, że zawiadomienie winno być doręczone na adres rejestracyjny spółki oraz że należności wykazane w zawiadomieniu uległy już przedawnieniu. W postanowieniu z [...] września 2018 r. organ I instancji odmówił uwzględnienia sprzeciwu. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że zawiadomienie wysłano na adres prezesa zarządu spółki, gdyż okazało się, że adres siedziby spółki wskazany w KRS nie istnieje. Stwierdził także, że termin przedawnienia wykazanych w zawiadomieniu zobowiązań podatkowych nie upłynął, bowiem jego bieg został przerwany zajęciami wierzytelności z rachunku bankowego [...].11.2015 r. i [...].08.016 r., a spółka została zawiadomiona o tych zajęciach, odpowiednio, [...].12.2015 r. (doręczono wówczas także odpisy tytułów wykonawczych) i [...].08.2016 r. W zażaleniu wniesiony od postanowienia organu I instancji spółka zarzuciła naruszenie art. 80 k.p.a. przez przyjęcie, że nie doszło do przedawnienia zobowiązań podatkowych, pomimo że spółka nie została zawiadomiona o zastosowanym [...].11.2015 r. środku egzekucyjnym, oraz art. 6 k.p.a. w wyniku podjęcia rozstrzygnięcia sprzecznego z prawem, wskutek przyjęcia, że zobowiązania podatkowe nie uległy przedawnieniu. Spółka stwierdziła, że nie zostały jej dotychczas doręczone ani odpisy tytułów wykonawczych, ani zawiadomienie o pierwszym z powołanych przez organ zajęć wierzytelności z rachunku bankowego, a korespondencja, która miała być doręczona [...].12.2015 r., do spółki nie dotarła. Odwołując się do art. 45 k.p.a. spółka podniosła, że w 2015 r. siedziba spółki została przeniesiona do W., ul. [...], przy czym zmiana ta została ujawniona w KRS [...].11.2015 r., jednak przeniesienie siedziby nastąpiło wcześniej i bez zbędnej zwłoki zostało zgłoszone w sądzie rejestrowym. Zdaniem spółki, w tym stanie sprawy nie można uznać za skuteczne ewentualne doręczenie odpisów tytułów wykonawczych i zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego na podstawie art. 44 k.p.a. pod nieaktualny adres siedziby spółki w C.. W związku z tym nie można również przyjąć, że spółka została zawiadomiona o zastosowaniu [...].11.2015 r. środka egzekucyjnego oraz że doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia. Przedstawiając motywy rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym (wymienionym na wstępie) postanowieniu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej przywołał art. 18 a § 1, art. 18b § 1, art. 18c, art. 18d § 1 i 2 oraz art. 18i § 1-5 i 13 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (w brzmieniu obowiązującym: w listopadzie i grudniu 2015 r. – Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm.; w sierpniu 2018 r. i w dacie wydania zaskarżonego postanowienia - Dz. U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm.), w brzmieniu mającym zastosowanie zwanej dalej "u.p.e.a.", oraz wskazał, że w sprzeciwie spółka zarzuciła, że wykazane w zawiadomieniu należności podatkowe są przedawnione. Zarzut ten został rozwinięty w zażaleniu przez zakwestionowanie prawidłowości doręczenia spółce odpisów tytułów wykonawczych oraz zawiadomienia o zajęciu z [...].11.2015 r. Odnosząc się do tego zarzutu spółki, organ odwoławczy podniósł, że dla zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r., jak i dla zobowiązania z tytułu podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. pięcioletni termin przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800 ze zm.), zwanej dalej "o.p.", rozpoczął się [...].12.2010 r. Wskazał też, że zgodnie z art. 70 § 4 o.p. bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, a po przerwaniu biegu termin przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Organ podniósł także, że stosownie do art. 80 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Jednocześnie, aby dokonane zajęcie miało walor skuteczności, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku o zakazie wypłaty zajętej kwoty z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego. W ocenie organu II instancji w sprawie nie doszło do naruszenia art. 80 lub art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (w brzmieniu obowiązującym: w listopadzie i grudniu 2015 r. – Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm., w sierpniu 2018 r. - Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; w dacie wydania zaskarżonego postanowienia - Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), zwanej dalej "k.p.a.", przez ustalenie, że zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. nie uległy przedawnieniu. W związku z kwestionowaniem przez spółkę faktu doręczenia (dostarczenia do siedziby spółki) zawiadomienia o zastosowaniu środka egzekucyjnego przerywającego bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych organ wskazał na regulacje zawarte w art. 45 i art. 44 k.p.a. i zgodził się z poglądem, że pisma adresowane do wymienionych w art. 45 k.p.a. jednostek organizacyjnych doręcza się w lokalu ich siedziby. Podniósł przy tym, że siedzibą osoby prawnej jest miejscowość, w której ma siedzibę jej organ zarządzający, jeżeli ustawa lub oparty na niej statut nie stanowią inaczej, pisma doręcza się zatem osobom prawnym "w lokalu ich siedziby", tj. na adres, pod którym znajduje się budynek (lokal), w którym ma siedzibę organ zarządzający, chyba że co innego wynika z ustawy, statutu lub innego aktu prawnego. Organ dodał, że osoby prawne, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (w brzmieniu obowiązującym: w listopadzie i grudniu 2015 r. - Dz. U. z 2015 r. poz. 1142 ze zm., w sierpniu 2018 r. i w dacie wydania zaskarżonego postanowienia - Dz. U. z 2018 r. poz. 986 ze zm.), zwana dalej "ustawą o KRS", są obowiązane we wniosku o wpis do rejestru wskazać nie tylko siedzibę, lecz także adres (art. 38 pkt 1 lit. c wymienionej ustawy) i domniemywać należy, że siedziba i adres osoby prawnej wpisanej do rejestru są prawdziwe (art. 17 ust. 1 ustawy o KRS). Powołując się na pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 12.02.2008 r., sygn. akt II FSK 1704/06, organ stwierdził, że do momentu ujawnienia w KRS nowej siedziby i adresu doręczenie korespondencji na dotychczasowy adres, w razie braku informacji o innym adresie doręczeń, jest skuteczne. Uwzględniając powyższe, organ odwoławczy podniósł, że w dniu nadania przesyłki zawierającej odpisy tytułów wykonawczych oraz zawiadomienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego z [...].11.2015 r., tj. [...].11.2015 r., organ egzekucyjny dysponował wyłącznie informacją o siedzibie spółki w C. przy ul. [...]. Z powodu niemożności doręczenia, [...].11.2015 r. przesyłkę awizowano, a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym - zgodnie z informacją doręczyciela - umieszczono na drzwiach biura spółki. Z uwagi na niepodjęcie przez spółkę przesyłki w terminie, [...].12.2015 r. korespondencję zwrócono. W ocenie organu uznać zatem należy, że korespondencję doręczono spółce [...].12.2015 r. W związku z powyższym organ nadmienił, że zmiana w KRS wpisu dotyczącego siedziby ma charakter konstytutywny, tj. obowiązuje od dnia dokonania aktualizacji przez sąd rejestrowy. Oznaczenie siedziby stanowi niezbędny element umowy spółki, tzn. że w treści umowy spółki lub statutu musi znajdować się informacja o siedzibie danej spółki, chcąc więc zmienić siedzibę, trzeba najpierw zmienić statut spółki, zachowując wszystkie wymagania z tym związane. Zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że zmiana siedziby spółki jest zdarzeniem ściśle zaplanowanym, rozłożonym w czasie, wymagającym wcześniejszego zorganizowania, jednak obowiązkiem spółki było zorganizowanie właściwego sposobu odbioru pism do niej kierowanych na ujawniony w KRS adres jej siedziby. Zatem – w ocenie organu - nadanie pisma na wskazanych w KRS adres siedziby spółki posiada walor skuteczności, z uwzględnieniem treści art. 44 i 45 k.p.a. Organ odwoławczy stwierdził także, że postanowienie organu I instancji zawiera wszelkie elementy prawnie nakazane, wskazuje podstawę prawną jego wydania oraz dowody, na podstawie których oparto twierdzenia. Za zgodne z prawem organ II instancji uznał również czynności podejmowane przez wierzyciela w zakresie doręczenia zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem w RNP informacji o należnościach pieniężnych spółki. W kontekście art. 368 ustawy z dnia [...] września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (w brzmieniu obowiązującym w sierpniu 2018 r. - Dz. U. z 2017 r. poz. 1577ze zm.), zwanej dalej "k.s.h.", organ podniósł że to właśnie zarząd prowadzi sprawy spółki i ją reprezentuje, a zgodnie z art. 373 § 2 k.s.h. składanie oświadczeń spółce oraz doręczanie pism spółce może odbywać się wobec jednego członka zarządu lub prokurenta. Regulacje te stały się w sprawie podstawą działania wierzyciela w sytuacji, kiedy spółka nie dopełniła obowiązków rzutujących na możliwość skutecznego doręczania jej pism, wniosków czy oświadczeń, i dokonane na ich podstawie doręczenia pism dla spółki należy – zdaniem organu II instancji - ocenić jako skuteczne. Spółka wniosła skargę na powyższe postanowienie. Zarzuciła w niej naruszenie: art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wskutek utrzymania w mocy rozstrzygnięcia niezgodnego z prawem, art. 18b § 1 u.p.e.a. przez zagrożenie ujawnieniem w RNP należności, które wygasły wskutek przedawnienia, art. 70 § 1 o.p. przez niezastosowanie w sytuacji, kiedy od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności zobowiązań podatkowych zagrożonych ujawnieniem w RNP, upłynęło 5 lat, art. 70 § 4 o.p. przez niewłaściwe zastosowanie, prowadzące do uznania, że przerwanie biegu terminu przedawnienia należności nastąpiło w wyniku zastosowania środka egzekucyjnego, pomimo że spółka nie została o nim zawiadomiona, art. 44 i art. 45 k.p.a. wskutek przyjęcia fikcji doręczenia spółce pod adresem niebędącym adresem jej siedziby odpisów tytułów wykonawczych obejmujących należności zagrożone ujawnieniem w RNP wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w sytuacji niezaistnienia warunków przewidzianych w art. 44 § 2 i 3 k.p.a., art. 18t u.p.e.a. przez przyjęcie za skutecznie doręczone spółce zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem należności w RNP, na podstawie art. 151a o.p., pod adresem zamieszkania prezesa jej zarządu, art. 6 k.p.a. i art. 18c § 1 u.p.e.a. wskutek braku skutecznego doręczenia spółce zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem należności w RNP, art. 6 i art. 45 k.p.a. w związku z art. 18t u.p.e.a. przez bezpodstawne zastosowanie art. 373 § 2 k.s.h. wskutek przyjęcia, że reguluje on sposób doręczeń pism spółce akcyjnej w postępowaniu administracyjnym. W oparciu o sformułowane zarzuty spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi spółka podtrzymała stanowisko, że nie została zawiadomiona o zastosowaniu środka egzekucyjnego. Podniosła, że doręczenie przesyłki w trybie art. 44 k.p.a. może nastąpić jedynie pod aktualnym adresem siedziby, przy czym w przypadku przechowywania pisma w placówce pocztowej przez okres 14 dni, przepis art. 44 § 2 i 3 k.p.a. wymaga dwukrotnego pozostawienia w oddawczej skrzynce pocztowej, na drzwiach biura adresata lub innego pomieszczenia, w którym wykonuje czynności zawodowe, albo w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata zawiadomienia o możliwości odbioru pisma w placówce pocztowej, a drugie zawiadomienie może nastąpić po upływie 7 dni od dnia pozostawienia pierwszego. Zatem w odniesieniu do osoby prawnej, skoro doręczeń dokonuje się pod adresem jej siedziby, przedmiotowe zawiadomienia muszą być – zdaniem spółki - pozostawione w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach budynku/lokalu, w którym mieści się siedziba lub przy wejściu na posesję, na której znajduje się budynek/lokal siedziby, co nie miało miejsc w stanie niniejszej sprawy, gdyż przesyłkę zawierającą zawiadomienie o zastosowaniu środka egzekucyjnego wraz z odpisami tytułów wykonawczych awizowano [...].11.2015 roku, a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym umieszczono w miejscu, w którym nie mieściło się już biuro spółki. Spółka zwróciła ponadto uwagę, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynika, w jakiej dacie i pod jakim adresem pozostawione zostało drugie zawiadomienie o przechowywaniu pisma w placówce pocztowej, w sytuacji jednak pozostawienia go na drzwiach budynku w C. przy ul. [...] nie nastąpiło to pod widniejącym w KRS od [...].11.2015 r. adresem siedziby spółki. W konsekwencji należało – zdaniem spółki – przyjąć, że nie doszło do przerwania biegu terminu przedawnienia i zaległości podatkowe przedawniły się [...].12.2015 r. Spółka zakwestionowała także stanowisko organów rozstrzygających sprawę w zakresie skuteczności doręczenia zawiadomienia spółki o zagrożeniu ujawnieniem w RNP na adres prezesa jej zarządu. Podniosła, że w sprawie do doręczeń stosuje się przepisy k.p.a., natomiast organ I instancji przyjął, że doręczenie zawiadomienia w przedmiotowej sprawie na adres prezesa zarządu spółki miało uzasadnienie w art. 151a o.p., zaś organ II instancji powołał się na art. 373 § 2 k.s.h. W ocenie spółki wymienionych przepisów nie stosuje się w postępowaniu administracyjnym, bowiem k.p.a. na potrzeby tego postępowania wprowadza własną regulację w zakresie doręczania pism osobom prawnym, a organy administracji publicznej, według zasady wyrażonej w art. 6 k.p.a., mają obowiązek działania na podstawie i w granicach prawa. Zdaniem spółki w sytuacji zaistniałej w sprawie wierzyciel miał obowiązek podjęcia przewidzianych prawem czynności celem przymuszenia organów spółki przez sąd rejestrowy do zgłoszenia do KRS aktualnego adresu siedziby spółki. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Spór w sprawie sprowadza się w istocie do oceny zgodności z prawem dwóch doręczeń – doręczenia zawiadomienia z [...].11.2015 r. o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego oraz doręczenia zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem należności spółki w RNP. Jeśli chodzi o pierwsze z wymienionych doręczeń, to – jak ustalono w zaskarżonym postanowieniu, a znajduje to potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy - zawiadomieniem z [...].11.2015 r. (k-40 przedstawionych sądowi akt sprawy) organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego spółki. Dokument, o którym mowa, doręczony został bankowi [...].11.2015 r. (k-38 akt sprawy). Natomiast przesyłka zawierająca zawiadomienie przeznaczone dla spółki [...].11.2015 r. została wysłana przez organ egzekucyjny ze wskazaniem nazwy spółki jako adresata oraz adresu: C., ul. [...], była awizowana [...] i [...].11.2015 r. (zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym z informacją o możliwości jej odebrania umieszczono na drzwiach biura adresata) i następnie została zwrócona nadawcy, jako niepodjęta w terminie, [...].12.2015 r. (k-39 akt sprawy). Przepisy u.p.e.a. nie regulują kwestii doręczeń, należy zatem odwołać się w tej materii do unormowań k.p.a. (por. art. 18 u.p.e.a.), z których wynika w szczególności, że zasadą jest, że pisma doręcza się stronom (ewentualnie ich przedstawicielom lub pełnomocnikom; por. art. 40 § 1 i 2 k.p.a.), a więc konkretnym, oznaczonym z imienia i nazwiska lub nazwy, podmiotom. Zgodnie z art. 45 k.p.a. stronom będącym jednostkami organizacyjnymi, w tym osobom prawnym, pisma doręcza się w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism, przy czym przepis art. 44 stosuje się odpowiednio. Z powołanego art. 44 k.p.a. wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 (tj. – w odniesieniu do osoby fizycznej - do rąk adresata albo do rąk dorosłego domownika, sąsiada lub dozorcy, o ile osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi), w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego: - operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (§ 1), - zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2), - w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3), - doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). Doręczenie dokonane w sposób określony w art. 44 k.p.a. jest doręczeniem zastępczym, opierającym się na domniemaniu, że pismo doszło do rąk adresata (tzw. fikcja doręczenia). Ta konstrukcja prawna służy w systemie prawa zapewnieniu sprawności postępowania i poszanowaniu zasady ekonomii tego postępowania, przy jednoczesnym zabezpieczeniu praw strony tego postępowania, w szczególności zapewnieniu możliwości obrony jej interesów. Przywołana treść art. 44 k.p.a. wskazuje, że zawiera on unormowania o charakterze technicznym – określa czynności doręczyciela i urzędu pocztowego w sytuacji, gdy przesyłka, prawidłowo zaadresowana, nie może być wydana adresatowi stosownie do, w szczególności, art. 45 k.p.a. Zdaniem sądu, w stanie niniejszej sprawy art. 45 i art. 44 k.p.a. zostały zastosowane prawidłowo i w związku z tym uzasadnione jest przyjęcie, że zawiadomienie z [...].11.2015 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostało skutecznie doręczone spółce. Jak wskazano wyżej, przesyłka zawierająca to zawiadomienie została wyekspediowana przez organ egzekucyjny, za pośrednictwem operatora pocztowego, ze wskazaniem spółki jako adresata przesyłki oraz adresu: C., ul. [...], będącego adresem siedziby spółki ujawnionym wówczas w KRS. Istotne jest przy tym, że wskazany adres pozostawał prawidłowy i aktualny także w dacie podjęcia przez doręczyciela próby wydania przesyłki w siedzibie spółki zgodnie z art. 45 k.p.a., tj. [...].11.2015 r. Brak możliwości doręczenia przysyłki w ten sposób spowodował zastosowanie art. 44 k.p.a. i rozpoczęcie realizowania przewidzianych w nim czynności, tj. złożenie przesyłki w urzędzie pocztowym i pozostawienie spółce powiadomień o tym fakcie (pod wskazanym adresem). W ocenie sądu zmiana siedziby i adresu siedziby spółki w trakcie dokonywania tych czynności i w czasie biegu terminów określonych w art. 44 k.p.a. nie ma znaczenia dla oceny skuteczności doręczenia, o którym mowa. W tym względzie sąd podziela pogląd prawny przedstawiony w wyroku NSA z 26.04.2013 r., sygn. akt II OSK 2619/11. Art. 70 § 1 o.p. stanowi, że zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, z mocy zaś § 4 tego artykułu bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony, a po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Należy także podnieść, że z art. 80 § 1-3 u.p.e.a. wynika w szczególności, że organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego przez przesłanie do banku, a jeżeli bank posiada oddziały - do właściwego oddziału, zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi, że zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi przedmiotowego zawiadomienia o zajęciu, oraz że jednocześnie z przesłaniem przedmiotowego zawiadomienia bankowi organ egzekucyjny zawiadamia także zobowiązanego o zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis zawiadomienia skierowanego do banku. Skuteczne (prawidłowe w świetle art. 45 i art. 44 k.p.a.) doręczenie spółce przez organ egzekucyjny zawiadomienia z [...].11.2015 r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego było zatem – zdaniem sądu - zarówno realizacją obowiązku organu wynikającego z art. 80 § 3 u.p.e.a., jak i zawiadomieniem podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego, o którym mowa w art. 70 § 4 o.p., powodującym przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych spółki w podatku od towarów i usług za grudzień 2009 r. i w podatku dochodowym od osób prawnych za 2009 r. Wobec powyższego nie mogą być – w ocenie sądu - uznane za uzasadnione zarzuty i argumenty spółki zmierzające do zakwestionowania ustalenia, że nie uległy przedawnieniu należności podatkowe ujęte w zawiadomieniu o zagrożeniu ujawnieniem w RNP. W związku z drugim ze spornych w sprawie doręczeń należy wskazać, że zgodnie z art. 18c § 1 u.p.e.a. wierzyciel obowiązany jest, przed wprowadzeniem do rejestru danych, o których mowa w art. 18b § 2, doręczyć zobowiązanemu zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem w rejestrze. Z art. 18t u.p.e.a. wynika przy tym, że w zakresie nieuregulowanym w rozdziale 1a działu I u.p.e.a. stosuje się przepisy k.p.a. Oznacza to, że także doręczenie, o którym tu mowa, powinno być dokonane stosownie w szczególności do art. 40 § 1 i art. 45 k.p.a., a więc dla spółki i na adres jej siedziby, pod którym to adresem przesyłka powinna być wydana "osobie uprawnionej do odbioru pism". Jak wynika z akt sprawy, wierzyciel podjął próbę doręczenia zawiadomienia zgodnie z powołanymi przepisami k.p.a., jednak okazała się ona bezskuteczna, gdyż ujawniony w KRS adres siedziby spółki był niewątpliwie nieaktualny – z adnotacji poczty wynikało, że adres ten nie istnieje. W tej sytuacji, nie mając informacji o innym adresie siedziby spółki, wierzyciel wyekspediował przesyłkę zawierającą skierowane do spółki zawiadomienie o zagrożeniu ujawnieniem należności w RNP na znany mu adres prezesa zarząd spółki. Przesyłka ta została odebrana przez adresata, który następnie wniósł sprzeciw stosownie do art. 18i u.p.e.a. Nie ulega wątpliwości, że wskazane wyżej doręczenie nie zostało dokonane zgodnie z art. 45 k.p.a., jednakże – w ocenie sądu – nie mogło to mieć wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". Należy bowiem mieć na względzie, że przewidziane dla poszczególnych procedur przepisy o doręczeniach mają na celu z jednej strony zapewnienie sprawności postępowania, a z drugiej – zabezpieczenie praw podmiotu, wobec którego postępowanie jest prowadzone (strony tego postępowania). Nie każde uchybienie wymogom prawnym doręczenia niweczy te cele i uzasadnia przyjęcie, że doręczenie nie było skuteczne. W szczególności – w ocenie sądu - nie daje podstaw do takiej oceny sytuacja, w której doręczane pismo trafiło bezpośrednio do strony, a dokładniej – jak w stanie niniejszej sprawy – do osoby, która uprawniona jest nie tylko do odbioru pism kierowanych do strony, ale także do składania w imieniu strony oświadczeń woli. Trafnie bowiem wskazał w tym zakresie organ odwoławczy, że stosownie do art. 368 § 1 k.s.h. spółkę reprezentuje zarząd, przy czym z mocy art. 373 § 2 k.s.h. doręczenia pism spółce mogą być dokonywane wobec jednego członka zarządu. Zdaniem sądu, skoro zastosowany przez wierzyciela sposób doręczenia bez wątpliwości doprowadził do doręczenia pisma spółce, tj. stronie, o której mowa w art. 42 k.p.a., i to w taki sposób, że mogła ona podjąć obronę swych praw, to doręczenie to należy ocenić jako skuteczne. Tym bardziej w sytuacji, gdy jedyny dostępny dla wierzyciela adres siedziby spółki okazał się nieaktualny, czego spółka nie kwestionuje, bowiem nie wywiązała się ona ze swoich prawem przewidzianych obowiązków (por. art. 321 § 1 w związku z art. 318 pkt 1 ustawy o KRS). Dodać można, że analogiczną ocenę omawianej tu materii przyjął NSA w wyroku z [...].01.2009 r., sygn. akt II FSK [...]. Dla porządku dodać w tym miejscu należy, że organ odwoławczy nie oceniał skuteczności doręczenia spółce zawiadomienia o zagrożeniu ujawnieniem należności w RNP w kontekście regulacji art. 151a o.p. Uwzględniając powyższe należy – zdaniem sądu - stwierdzić, że również zarzuty i twierdzenia spółki kwestionujące realizację przez wierzyciela obowiązku z art. 18c § 1 u.p.e.a. nie mogą być ocenione jako uzasadnione. Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło