I SA/Lu 238/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Niezgoda po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. V. Spółka z o.o. Spółka komandytowa w B. P.(obecnie – I. Sp z o.o. Spółka komandytowa w W.) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na wypłatę środków pieniężnych z zajętych w celu zabezpieczenia rachunków bankowych p o s t a n a w i a : I. odrzucić skargę, II. zwrócić I. Sp z o.o. Spółka komandytowa w W. kwotę [...] zł/[...]złotych/ tytułem uiszczonego w sprawie wpisu. P. V. Spółka z o.o. Spółka komandytowa (obecnie – I. Sp z o.o. Spółka komandytowa w W.) zaskarżyła do tutejszego Sądu postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w sprawie odmowy wyrażenia zgody na wypłatę środków pieniężnych z zajętych w celu zabezpieczenia rachunków bankowych. Jak wynika z akt, zaskarżone postanowienie zostało wydane w trybie art. 166a § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2017 r. poz. 1201 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. Strona została pouczona o przysługującym jej na to postanowienie zażaleniu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje. Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej: P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Należy zwrócić uwagę, że w odniesieniu do postępowań egzekucyjnych i zabezpieczających ustawodawca wyraźnie ograniczył zakres kognicji sądów administracyjnych wskazując w pkt 3 ww. przepisu jedynie postanowienia, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Tak zredagowany przepis nie pozostawia zatem wątpliwości interpretacyjnych co do zakresu kontroli dokonywanej przez sądy administracyjne orzeczeń wydanych w postępowaniu egzekucyjnym. W niniejszej sprawie skarżąca domaga się kontroli przez sąd administracyjny postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.P.z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy zwolnienia środków pieniężnych z zabezpieczonego rachunku bankowego. Podstawą prawną wydanego przez organ egzekucyjny postanowienia z dnia [...] r. był art. 166a u.p.e.a. Komentowany przepis nie określa formy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wyrażenia lub odmowy wyrażenia zgody na dokonanie wypłaty z zajętego w celu zabezpieczenia rachunku bankowego. Niemniej jednak podkreślić należy, że w zakresie formy rozstrzygnięć wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym, regulacja zawarta w art. 17 § 1 zd. 1 u.p.e.a. przyjmuje domniemanie wydawania postanowienia. Przepis ten stanowi, że rozstrzygnięcie i zajmowane przez organ egzekucyjny lub wierzyciela stanowisko w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następuje w formie postanowienia, o ile przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej. W judykaturze akcentuje się, że ma on zastosowanie w szczególności w przypadkach, gdy ustawa expressis verbis wymaga od organu przedstawienia "stanowiska", a także w tych sytuacjach, gdy ustawa wymaga wyrażenia "zgody" na dokonanie pewnych czynności w postępowaniu egzekucyjnym (por. np. wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 374/08 z 13 stycznia 2009 r.). Na postanowienie w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na wypłatę środków pieniężnych z zajętych w celu zabezpieczenia rachunków bankowych nie służy zażalenie, co wyłącza możliwość zastosowania w niniejszej sprawie art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., a zatem – w konsekwencji – niedopuszczalna jest skarga na postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie niezaskarżalne. W ocenie Sądu błędne pouczenie nie tworzy uprawnienia strony do zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego, wydanego na podstawie art. 166a u.p.e.a., a w konsekwencji, ze względu na treść powołanego wyżej art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., prawa do zaskarżenia rozstrzygnięcia wydanego wskutek rozpatrzenia takiego zażalenia do sądu administracyjnego. To, czy rozstrzygnięcie podlega zaskarżeniu, czy nie, wynika bowiem z przepisu prawa. Na marginesie można zauważyć, że obowiązkiem organu nadzoru przed merytorycznym rozpatrzeniem zażalenia jest rozważenie, we wstępnej fazie postępowania, czy zażalenie jest dopuszczalne i czy wniesione zostało w terminie, co wynika z treści art. 134 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowiącego, iż organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania lub uchybienie terminu do jego wniesienia. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd odrzuci skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, przy czym w myśl § 3 tego przepisu postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Zwrotu uiszczonej kwoty wpisu dokonano na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 powołanej ustawy. Mając powyższe na względzie sąd orzekł jak w sentencji.