I SA/Lu 248/05

WyrokWSA w Lublinie2005-09-30

Skład orzekający: Ewa Gdulewicz, Anna Kwiatek, Irena Szarewicz-Iwaniuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy tytuł wykonawczy, w którym jako podstawa prawna obowiązku podano jedynie ogólne akty normatywne (ustawę o ubezpieczeniu społecznym rolników i ordynację podatkową) zamiast danych identyfikujących konkretną decyzję administracyjną, może stanowić podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego?
Ratio decidendi
Tytuł wykonawczy musi zawierać precyzyjne dane identyfikujące decyzję administracyjną, na mocy której ustalono obowiązek podlegający egzekucji, jego podstawę prawną oraz wymagalność. Ogólne powołanie się na akty normatywne, takie jak ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników czy ordynacja podatkowa, nie jest wystarczające do uznania tytułu wykonawczego za prawidłowy i nie może stanowić podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiające uznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie dotyczyło egzekucji zaległych składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Skarżąca kwestionowała odpowiedzialność za składki syna oraz podnosiła zarzut przedawnienia. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżone postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K.; stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Gdulewicz (spr.), Sędziowie NSA Anna Kwiatek,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2005 r. sprawy ze skargi W. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] nr [...]; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania . Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia W. P. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Jak wynika z akt sprawy Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny w L. Placówka Terenowa w K. przekazała do egzekucyjnej realizacji tytuły wykonawcze o numerach od [...] do [...] wystawione na W. P. w dniu 6 stycznia 2004 r. Tytułami tymi objęto zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników za lata 1994-1997 w łącznej kwocie 1.835,60 zł wraz z odsetkami za zwłokę. Zawiadomieniem z dnia 19 lipca 2004 r. nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności pieniężnej z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego. W dniu 28 lipca 2004 r. W. P. złożyła pismo zatytułowane "skarga na czynności egzekucyjne", w którym między innymi zakwestionowała ponoszenie odpowiedzialności za składki syna. Wyżej wymienione pismo zakwalifikowane zostało jako zarzut zgłoszony na podstawie art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 z późn. zm.). Po zwróceniu się do wierzyciela, na podstawie art. 34 § 1 w/w ustawy, z uwagi na niewyrażenie stanowiska w sprawie zgłoszonych zarzutów w formie postanowienia w terminie 14 dni, Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. zawiesił postanowieniem z dnia 8 września 2004 r. nr [...] postępowanie egzekucyjne oraz zawiadomieniem z dnia 8 września 2004 r. nr [...] uchylił dokonane zajęcie. Po otrzymaniu w dniu 13 października 2004 r. postanowienia wierzyciela z dnia 11 października 2004 r. nr [...], uznającego zarzuty za nieuzasadnione, organ I instancji zawiadomieniem z dnia 3 marca 2005 r. nr [...] dokonał ponownego zajęcia, a następnie, postanowieniem z dnia [...] nr [...] odmówił uznania zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie podnosząc, obok zarzutu nieistnienia obowiązku, zarzut przedawnienia. Rozpatrując zażalenie, organ odwoławczy podniósł, że wypowiedź wierzyciela, stosownie do art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Wskazał, że z treści wypowiedzi wierzyciela wynika, że decyzją z dnia 18 lipca 2003 r. strona została zobowiązana do zapłaty należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za syna J. P. i nie odwołała się od tej decyzji do Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w L.. W związku z powyższym, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca opisuje stan faktyczny sprawy dotyczący przepisania gospodarstwa przez syna. Podnosi, że KRUS przysłał jej "do zapłaty 10 lat wstecz" oraz wskazuje na zły stan zdrowia i trudną sytuację materialną rodziny. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosi o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W rozpatrywanej sprawie podstawę zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej stanowiły przesłanki wskazane w art. 33 pkt 1 (nieistnienie obowiązku) i pkt 4 (błąd co do osoby zobowiązanego) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 z późn. zm.). Art. 27 w/w ustawy zobowiązuje wierzyciela m.in. do podania (§ 1 pkt 3) w tytule wykonawczym treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny. W sytuacji, gdy obowiązek jest konkretyzowany w drodze decyzji administracyjnej wymaga podania w tytule wykonawczym informacji o tej decyzji (por. wyroki NSA z dnia 17 listopada 2000 r. sygn. akt I SA/Ka 1187/99 oraz z dnia 12 listopada 2002 r. sygn. akt III SA 3457/00). Nie jest wystarczające w takim przypadku, tak jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, powołanie się tylko w sposób ogólny na dwa akty normatywne – ustawę o ubezpieczeniu społecznym rolników "z dn. 20.12.1990 r." i ordynację podatkową "z dn. 29.08.1997 r.". Wskazane w tytułach wykonawczych akty prawne stanowią swoistą kodyfikację regulacji prawnych dotyczących egzekucji administracyjnej i postępowania podatkowego, nie można zatem uznać, że wynika z nich treść konkretnego, podlegającego egzekucji obowiązku i jego podstawa prawna a także wymagalność. Do zbadania przez organ egzekucyjny z urzędu dopuszczalności egzekucji, stosownie do art. 29 § 1 w/w ustawy niezbędna jest wiedza o decyzjach mocą których obowiązek został ustalony, zawarta w swoistym dokumencie urzędowym jakim jest tytuł egzekucyjny, warunkujący wszczęcie egzekucji. Dlatego też w rubryce tytułu wykonawczego dotyczącej podstawy prawnej w tego rodzaju przypadkach powinny być podane dane identyfikujące decyzję administracyjną. Z tych względów, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 135 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło