I SA/Lu 270/06

PostanowienieWSA w Lublinie2006-05-08

Skład orzekający: Ewa Gdulewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej należność celną, które zostało zawieszone z powodu śmierci strony, powinno zostać umorzone, jeśli przepisy prawa celnego nie przewidują odpowiedzialności spadkobierców za długi celne spadkodawcy?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowe w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej należność celną podlega umorzeniu, jeśli strona postępowania zmarła, a przepisy prawa celnego nie przewidują odpowiedzialności spadkobierców za długi celne spadkodawcy. Należności celne mają charakter publicznoprawny, a przejście tych praw i obowiązków na następców prawnych jest możliwe tylko wtedy, gdy wynika to z przepisów ustawy. W analizowanym przypadku brak było takich przepisów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. C. na postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Ceł odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego ustalającej należność celną. Postępowanie zostało zawieszone z powodu śmierci J. C. Następnie, po wskazaniu spadkobierców, sąd rozpoznał sprawę i stwierdził, że podlega ona umorzeniu z uwagi na brak przepisów przewidujących odpowiedzialność spadkobierców za długi celne spadkodawcy.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Gdulewicz po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. C., J. C., H. W., L. C., P. C. na postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a - umorzyć postępowanie. W dniu 27 września 1999 r. wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy skarga J. C. na postanowienie Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...], Nr [...] odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] o nr [...]. Dnia [...] Sąd powziął wiadomość o tym, że J. C. w dniu [...] zmarł. W związku z tym, postanowieniem z dnia [...] /k.17 akt/ postępowanie w sprawie zostało zawieszone na podstawie art. 97 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. Nr 74, poz.368 z późno zm./. Z dniem 1 stycznia 2004 r. w/w ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc i przestały funkcjonować ośrodki zamiejscowe tego Sądu, a w ich miejsce powstały wojewódzkie sądy administracyjne, a to zgodnie z art. 3, art. 85 i art.1 06 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1271/. Stosownie przy tym do art. 97 § 1 powołanej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sądem właściwym w niniejszej sprawie jest, zgodnie z art.13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn.zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Wskazanie spadkobierców zmarłego J. C. /postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym J. C. - k.33 akt/ oraz wskazanie spadkobierców zmarłego P. C. - syna J. C. /postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...] - k. 71/ pozwoliło na podjęcie zawieszonego postępowania stosownie do art.128 § 1 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co było konieczne, gdyż w czasie, gdy postępowanie jest zawieszone sąd może podejmować jedynie czynności zmierzające do podjęcia postępowania lub wstrzymania wykonania aktu lub czynności /art.127 § 3 powołanej ustawy/o Rozpoznając sprawę z udziałem spadkobierców skarżącego stwierdzić natomiast należało, że przedmiotowe postępowanie podlega umorzeniu. Wskazać bowiem należy, iż przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...], którą to decyzją organ celny po wznowieniu postępowania uchylił decyzję zawartą w dowodzie odprawy celnej nr [...] z dnia [...] dot. odprawy celnej nadwozia samochodu osobowego m-ki Ford Sierra, zaklasyfikował towar do pozycji [...] taryfy celnej importowej ze stawką celną 35 %, lecz nie mniej niż 2 500 ECU, ustalił wartość celną wprowadzonego na polski obszar celny samochodu osobowego na kwotę [...], wymierzył cło przywozowe w kwocie [...] i wezwał skarżącego J. C. do uiszczenia różnicy pomiędzy cłem w/w wymierzonym a przez niego wpłaconym w kwocie [...]. Nie powinno budzić wątpliwości, że z chwilą śmierci strony będącej osobą fizyczną ustaje zdolność prawna, a tym samym wygasają prawa i obowiązki mające charakter osobisty i niezbywalny. Bezspornym też jest, że należności celne mają charakter publicznoprawny. Przejście praw i obowiązków publicznoprawnych na następców prawnych możliwe jest jedynie wówczas, gdy wynika to z przepisów ustawy. Materialnoprawną podstawę wynikającego z decyzji z dnia [...] obowiązku celnego J. C. stanowiła ustawa z dnia 28 grudnia 1989 r. Prawo celne /Dz. U. Nr 71 z 1994 r., poz. 312 z późno zm.!, która nie przewidywała odpowiedzialności spadkobierców za długi celne spadkodawcy. Także obowiązująca w chwili śmierci J. C. ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz. U. Nr 23, poz. 117 ze zm./nie zawierała regulacji w tym przedmiocie. Do toczącego się postępowania w sprawie wymiaru cła zastosowanie miały przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /art. 262 Kodeksu celnego/. Jednakże w zakresie odpowiedzialności spadkobierców za dług celny spadkodawcy nie miały zastosowania przepisy art. 97 i nast. Działu III Rozdziału XIV Ordynacji podatkowej, bowiem stosownie do art. 262 ustawy Kodeks celny do postępowania w sprawach celnych stosuje się tylko przepisy Działu IV tej ustawy. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż przedmiot niniejszego postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a wynik tego postępowania nie dotyczy interesu prawnego spadkobierców, co uzasadnia umorzenie tego postępowania na podstawie art.161 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego też biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło