I SA/Lu 286/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz (spr.), Sędziowie Asesor WSA Jerzy Drwal,, WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent stażysta Kamil Rutkowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 września 2007 r. sprawy ze skargi B. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odmowy umorzenia zaległości podatkowej I. oddala skargę II. przejmuje na rachunek Skarbu Państwa nieuiszczony wpis od skargi od którego skarżący był zwolniony. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], na podstawie art. 163 § 2 , w zw. z art. 162 i 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / tekst jedn. Dz. U .Nr 8 z 2005 r., poz. 60, ze zm. / po rozpatrzeniu wniosku B. B. z dnia 18 października 2006r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie odmowy umorzenia zaległości w podatku rolnym – odmówiło jego uwzględnienia. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, iż decyzją z dnia [...] Wójt Gminy W. odmówił skarżącemu umorzenia zaległości w podatku rolnym w łącznej kwocie 492,40 zł, od której skarżący wniósł odwołanie z dnia 18 października 2006r., z jednoczesnym wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż zgodnie z art. 162 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli zostaną łącznie spełnione następujące przesłanki: 1/ strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, 2/ złoży wniosek o przywrócenie terminu, przy czym wniosek ten 3/ złoży w terminie 7 dni od dnia ustania przeszkody uchybienia terminowi oraz 4/ w tym terminie dopełni czynności, dla której był on określony. W przedmiotowym wniosku, strona jako powód uchybienia terminowi podniosła nieprawidłowe doręczenie decyzji "zwykłą pocztą". Organ II instancji zauważył, iż nieprawidłowe doręczenie decyzji można zaliczyć do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy zainteresowanego w uchybieniu terminu, jednak nieprawidłowości doręczenia powinny wynikać wprost z naruszenia przepisów prawa w tym zakresie i mieć oparcie w materiale dowodowym. Badając okoliczności doręczenia decyzji przesłanej listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, co wynika z załączonej do akt korespondencji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopatrzyło się nieprawidłowości w tym zakresie. Przede wszystkim podniesiono, że w niniejszej sprawie doręczenie nastąpiło w trybie art.150 Ordynacji podatkowej. Ze zwrotnych potwierdzeń odbioru oraz adnotacji na kopertach wynika, iż z powodu nieobecności Podatnika w dniach 3 sierpnia i 24 sierpnia 2006r. przedmiotową decyzję doręczano dwukrotnie, zawiadamiając jednocześnie o pozostawieniu jej w organie pocztowym ( 2x awizo ). Przesyłki tej podatnik nie odebrał, w związku z czym została zwrócona do organu podatkowego i pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Ustalenia te wskazują, że organ pocztowy dopełnił wymogów określonych powyższymi przepisami, co oznacza, że doręczenie decyzji jest skuteczne z dniem 8 września 2006r. (tj. po upływie terminu awiza z 24 sierpnia 2006r.) i od tej daty rozpoczął swój bieg 14-dniowy termin do wniesienia odwołania. Nie zostały – w ocenie organu odwoławczego – spełnione warunki przywrócenia terminu określone powołanymi na wstępie przepisami art. 162 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej, albowiem podatnik nie wykazał takiej przeszkody powodującej uchybienie terminu, która wskazywałaby bądź uprawdopodobniałaby brak jego winy w uchybieniu terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż o braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia ( por. wyrok NSA z dnia 5.12.1997 r. sygn. akt I SA/Po 495/97, nie publ.). Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak winy, czyli uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (np. obłożna choroba). Takiej argumentacji podatnik nie przedstawił. Od tego postanowienia skarżący B. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając temu orzeczeniu niezgodność z prawem. W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z motywów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U.Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) – wskazać należy, iż w myśl przepisu art. 162§1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, a podanie w tym przedmiocie należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi z jednoczesnym dopełnieniem czynności, dla której był on określony / §2 /. Przywrócenie terminu do złożenia podania przewidzianego w § 2 jest niedopuszczalne / § 3 /. Pojęcie terminu, także na gruncie sprawy niniejszej, należy rozumieć jako czas wyznaczony na dokonanie określonej czynności / por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2000r., III SA 1716/99 , LEX nr 45409 /. Zgodnie z przepisem art. 223§1 i §2 pkt.1 Ordynacji podatkowej, odwołanie wnosi się do właściwego organu podatkowego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję w terminie 14 dni od jej doręczenia. Termin do wniesienia środka zaskarżenia jest terminem ustawowym zawitym, a jego uchybienie powoduje, że dokonanie czynności jest bezskuteczne prawnie. Powołany przepis dla jego prawidłowego zastosowania wymaga przede wszystkim "uprawdopodobnienia" braku winy strony w jego uchybieniu, który należy w każdym przypadku pojmować w sposób obiektywny, przy uwzględnieniu okoliczności konkretnego przypadku. W rozpatrywanej sprawie, skarżący we wniosku z dnia 18 października 2006r. / k – 11 akt podatkowych / wskazywał, iż uchybienie terminu nastąpiło z powodu nieprawidłowego doręczenia decyzji polegającego na jej wysłaniu "zwykłą pocztą". Analiza materiału dowodowego zebranego w sprawie wskazuje, iż powyższe twierdzenie jest gołosłowne. Na kartach 9 i 10 akt podatkowych znajdują się bowiem koperty wraz ze zwrotnymi potwierdzeniami odbioru doręczenia zaskarżonej decyzji, z których wynika, iż została ona dwukrotnie nadana na adres skarżącego listami poleconymi. W obu przypadkach B. B. decyzji nie odebrał, zaś z adnotacji poczty wynika, iż był on nieobecny. Zgodnie z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się osobom fizycznym w ich miejscu zamieszkania lub miejscu pracy, natomiast w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi / art. 149 Ordynacji podatkowej /. Przepis art. 149 Ordynacji podatkowej regulujący tzw. doręczenie zastępcze, wprowadził - jako jeden z warunków - wymóg «nieobecności adresata w mieszkaniu», pojmowany jako każde spowodowane przejściowymi okolicznościami niezastanie odbiorcy w miejscu, które dla doręczeń jest właściwe i może znaleźć zastosowanie w każdym przypadku czasowej nieobecności adresata w miejscu zamieszkania. Stosownie zaś do przepisu art. 150 Ordynacji podatkowej, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę / §1 /. Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni /§ 1a /, a zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy / § 2 /. Jeśli zatem w rozpatrywanym przypadku decyzja Wójta Gminy W. była doręczana przez pocztę dwukrotnie i to listami poleconymi, a nie zwykłymi, jak twierdzi skarżący, zaś on dwukrotnie jej nie odebrał z powodu swojej nieobecności, organ podatkowy prawidłowo zastosował przepis art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej i pozostawił ją w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia na dzień 8 września 2006r. (tj. po upływie terminu drugiego awiza z dnia 24 sierpnia 2006r.), od której to daty rozpoczął bieg 14-dniowy termin do wniesienia odwołania. Poza sporem pozostaje, iż skarżący w żaden inny sposób nie uprawdopodabniał przed organem podatkowym przyczyn uchybienia terminowi bez jego winy. Nie czyni tego także we wniesionej skardze będącej przedmiotem rozpoznania. Nie wskazuje także, na czym w jego ocenie miałaby polegać "niezgodność z prawem" zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, co obliguje do jej oddalenia na podstawie przepisu art. 151 powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nieuiszczony wpis sądowy od skargi, Sąd przejął na rachunek Skarbu Państwa, albowiem skarżący był od obowiązku jego uiszczenia zwolniony / vide: postanowienie z dnia 2 maja 2007r., k – 23 akt sądowych /.