I SA/Lu 294/09

WyrokWSA w Lublinie2009-12-04

Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Krystyna Czajecka-Szpringer, Anna Kwiatek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy naruszenie art. 10 k.p.a. (brak możliwości wypowiedzenia się strony co do zebranych dowodów) może stanowić podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej, jeśli nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy?
Ratio decidendi
Naruszenie art. 10 k.p.a. nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji administracyjnej, jeśli strona skarżąca nie uprawdopodobniła związku przyczynowego między tym naruszeniem a pozbawieniem jej możliwości oceny materiału dowodowego lub przedstawienia nowych dowodów, które mogłyby wpłynąć na wynik sprawy. W sytuacji, gdy stan faktyczny jest bezsporny i wynika z braku złożenia wymaganych oświadczeń przez stronę, a przepisy prawa jasno określają skutki niedotrzymania terminów, naruszenie art. 10 k.p.a. nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący ubiegał się o płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Decyzją z 2006 r. przyznano mu płatność na 5 lat, z zastrzeżeniem konieczności realizacji przedsięwzięcia i złożenia oświadczenia o jego realizacji w określonych terminach. Organ I instancji wstrzymał płatności za 4 i 5 rok z powodu niezłożenia przez skarżącego wymaganego oświadczenia. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy, odrzucając argumenty skarżącego dotyczące jego stanu zdrowia. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a., w tym art. 10 k.p.a., oraz brak uwzględnienia jego słusznego interesu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer (sprawozdawca), NSA Anna Kwiatek, Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności dla gospodarstwa niskotowarowego - oddala skargę. UZASADNIENIE. Zaskarżoną decyzją z dnia 24.03.2009r., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa po rozpatrzeniu odwołania W. S. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 5.02.2009r., o wstrzymaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w 4 i 5 roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Z akt sprawy wynika, iż w dniu 24.03.2005r., do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dalej "ARiMR" wpłynął wniosek W. S. o pomoc finansową na działanie wspieranie gospodarstw niskotowarowych. Decyzją z dnia 14.02.2006r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał wnioskodawcy płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w kwocie 4.818,66 zł i wskazał, iż płatność będzie wypłacana przez 5 kolejnych lat z zastrzeżeniami: 1. przyznana kwota jest przeliczana zgodnie z zasadami określonymi w art. 4 ust. 2 rozporządzenia 2808/1998/WE z dnia 22.12.1998r., ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania agromonetarnego systemu dla euro w rolnictwie (Dz. Urz. WE L 349 z dnia 24.12.1998r., ze zm.) z kwoty ustalonej w euro jej wysokość w złotych w kolejnych latach może ulec zmianie; 2. zgodnie z § 8 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich, warunkiem płatności w czwartym i piątym roku będzie realizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności. W ciągu 7 dni po upływie ww. terminu należy złożyć oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia. Wymaganym załącznikiem do tego oświadczenia będzie dokument potwierdzający zrealizowanie zadeklarowanego przedsięwzięcia. Decyzją z dnia 5.02.2009r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wstrzymał płatności dla gospodarstwa niskotowarowego za 4 i 5 rok z uwagi na nie złożenie przez wnioskodawcę stosownego oświadczenia. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wnioskodawca złożył odwołanie z dnia 23.02.2009r. , w którym wskazał, iż w dniu 9.11.2006r., przeszedł operację na skutek nagłej niedrożności jelita, następnie z powodu utrzymującego się złego stanu zdrowia w dniu 29.11.2007r., na skutek nagłego ataku przeszedł drugą operację. Do odwołania dołączył: kartę informacyjną o pobycie w szpitalu w dniach 29.11.2007r. - 3.12.2007r., zaświadczenie o ukończeniu szkolenia. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR po przeanalizowaniu dokumentacji zgromadzonej w sprawie wskazał na treść § 3 ust. 1 pkt 3 i § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.12.2004r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 286, poz. 2870 ze zm.) dalej "rozporządzenia" wydanego na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28.11.2003r., o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) i wyjaśnił, iż wypłata trzeciej płatności w kwocie 4.491,87 zł nastąpiła w dniu 21.04.2008r. Sześciomiesięczny termin na zrealizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego (zakup maszyn rolniczych, ukończenie szkolenia oraz rozpoczęcie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej i osiągnięcie w okresie pobierania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego, corocznego przychodu w wysokości co najmniej 20.000 zł) od dnia wypłaty płatności w trzecim roku realizacji planu, upłynął w dniu 21.10.2008r. Zatem ostatecznym terminem na złożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, bezskutecznie upłynął w dniu 28.10.2008r. Do tego dnia W. S. nie złożył oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, do którego był zobowiązany w przypadku ubiegania się o płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku. Siedmio dniowy termin na złożenie oświadczenia o którym mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu, uchybienie temu terminowi wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw i obowiązków o charakterze materialnym. Sześcio miesięczny termin na zrealizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego również jest terminem prawa materialnego. W tym przypadku § 9 ust. 2 rozporządzenia przewiduje, że płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku, może być wypłacona, jeżeli realizacja przedsięwzięć określonych w palenie rozwoju była niemożliwa ze względu na zaistnienie chociażby jednej z następujących okoliczności: 1. długotrwała niezdolność do pracy producenta rolnego; 2. wystąpienie klęski żywiołowej; 3. zniszczenie budynków inwestorskich w gospodarstwie na skutego na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych; 4. wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego. W przypadku wystąpienia powyższych okoliczności producent rolny zamiast oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć, składa oświadczenie o zaistnieniu powyższych okoliczności. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy uznał, iż określone w § 8 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 8 ust. 2 rozporządzenia warunki konieczne do wypłaty płatności z tytułu wsparcia gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku realizacji planu, nie zostały spełnione. Odnosząc się do treści odwołania organ odwoławczy wskazał, iż wypłata płatności niskotowarowych w czwartym i piątym roku realizacji planu, uzależniona jest od spełnienia dwóch przesłanek: zrealizowania przedsięwzięcia w terminie i złożenia oświadczenia. Organ jest obowiązany do stosowania przepisów prawa, nie może kierować się słusznym interesem strony. W przedmiotowej sprawie przepisy jasno i precyzyjnie określają skutki niedotrzymania warunków określonych w rozporządzeniu, a decyzja z dnia 14.02.2006r., o przyznaniu płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w swojej treści precyzyjnie informowała skarżącego o terminie wynikającym § 8 rozporządzenia. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem W. S. wniósł skargę (nazwaną odwołaniem skarżącego z dnia 29 kwietnia 2009r.), w której domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i skierowania jej do ponownego rozpoznania i zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy a w szczególności art. 7, 10 i 77 kpa. Wskazał, iż organy nie uwzględniły słusznego interesu strony oraz nie podjęły się wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Wykazany okres choroby i brak możliwości należytego postulowania, zostały uznane za okoliczności obciążające skarżącego. Przed wydaniem decyzji strona nie została powiadomiona o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem, ustosunkowania się do niego i zgłoszenia wniosków dowodowych. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / - na wstępie należy podkreślić, iż poza sporem pozostaje, że skarżącemu na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 24 marca 2006r., została przyznana płatność w kwocie 4 818,66 zł, która miała być wypłacana przez 5 kolejnych lat, między innymi z tym zastrzeżeniem, że w myśl § 8 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004 r. Nr 286, poz. 2870 ze zm.) dalej "rozporządzenia", warunkiem płatności w czwartym i piątym roku będzie zrealizowanie przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności, przy czym w ciągu 7 dni po ww. terminie należało złożyć oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięcia, dołączając dokumenty powyższe potwierdzające. Zgodnie z dyspozycją § 9 ust. 1 rozporządzenia płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty, jeżeli producent rolny nie dotrzymał warunków określonych w § 8 ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, płatność dla gospodarstwa niskotowarowego może być wypłacona, jeżeli realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie chociażby jednej z następujących okoliczności: 1) długotrwała niezdolność do pracy producenta rolnego; 2) wystąpienie klęski żywiołowej; 3) zniszczenie budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych; 4) wystąpienie choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego (ust. 2). W przypadku gdy realizacja przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego była niemożliwa ze względu na zaistnienie okoliczności wymienionych w ust. 2, zamiast oświadczenia, o którym mowa w § 8 ust. 1 pkt 2, producent rolny składa oświadczenie o zaistnieniu tych okoliczności (ust. 3). Stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.) pomoc, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1-7 ( tj. uzyskiwania rent strukturalnych, wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, wspierania przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, zalesiania gruntów rolnych, wspierania gospodarstw niskotowarowych, dostosowania gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej i wspierania grup producentów rolnych), jest udzielana, wstrzymywana, zawieszana lub zmniejszana w drodze decyzji administracyjnej kierownika jednostki organizacyjnej Agencji, a pomoc, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 8 ( tj. pomoc techniczna dla jednostek organizacyjnych i organów realizujących zadania związane z rozwojem obszarów wiejskich), - na podstawie umowy cywilnoprawnej. Zapis ten wskazuje, że rozpoznanie wniosku dotyczącego płatności określonych w art. 1 pkt 1-7 ww. ustawy następuje na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wniosek skarżącego dotyczył pomocy przeznaczonej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych (art. 1 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy), uznać wiec należy, iż rozpoznanie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem przepisów kpa. Zgodnie z art.10 § 1 kpa organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Niesporne jest, iż zarówno organ I jak i II instancji nie umożliwiły skarżącemu zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, stwierdzić więc należy, iż postępowanie przeprowadzone zostało z naruszeniem art. 10 k.p.a. Należy wskazać jednak, iż uchybienie to w ocenie sądu, nie może stanowić przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem jest to możliwe jedynie wtedy, jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą do uchylenia zaskarżonej decyzji byłaby w szczególności sytuacja, w której strona skarżąca, uprawdopodobniłaby istnienie związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem przez organ obowiązku wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego, a pozbawieniem prawa do oceny całego zebranego materiału dowodowego i zaoferowania nowych dowodów, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy. W skardze skarżący stwierdził, iż nie został zawiadomiony o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, ustosunkowania się do tego materiału ewentualnego złożenia wniosków dowodowych. Poza tym stwierdzeniem nie przedstawił istotnych argumentów dotyczących zebranego w sprawie materiału dowodowego ani też nie sformułował żadnych wniosków dowodowych, które winny być rozpoznane przed wydaniem decyzji. Oznacza to, że naruszenie przepisu art.10 k.p.a. nie mogło mieć wpływu na wynik sprawy. Także zarzuty naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. nie zasługują na uwzględnienie. Jest w sprawie okolicznością bezsporną, iż skarżący do dnia wydania zaskarżonej decyzji nie złożył oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, do czego był zobowiązany na podstawie § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, ani też oświadczenia o zaistnieniu okoliczności określonych w § 9 ust. 2 pkt 1-4 rozporządzenia uniemożliwiających realizację przedsięwzięć. Skarżący mimo niezrealizowania przedsięwzięć mógł zachować prawo do przyznanych płatności, jeżeli - zgodnie z § 9 w ust. 3 rozporządzenia złożyłby oświadczenie o zaistnieniu okoliczności uniemożliwiających realizację ww. przedsięwzięć,tj. długotrwałej niezdolności do pracy producenta rolnego; wystąpieniu klęski żywiołowej, zniszczeniu budynków inwentarskich w gospodarstwie na skutek ognia lub innych zdarzeń losowych, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych; wystąpieniu choroby zakaźnej zwierząt w gospodarstwie niskotowarowym producenta rolnego. Skarżący takiego oświadczenia nie złożył. Dlatego też należy uznać, iż tak ustalony stan faktyczny był wystarczający do wydania decyzji na podstawie § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, bowiem okolicznościami uzasadniającymi pozbawienie skarżącego płatności był brak oświadczeń, o których mowa wyżej. W tym zakresie zbędnym było prowadzenie jakiegokolwiek postępowania dowodowego, tym bardziej, iż skarżący nie przejawiał żadnej inicjatywy dowodowej w tym względzie. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło