I SA/Lu 305/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca) Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer WSA Andrzej Niezgoda Protokolant starszy inspektor sądowy Marta Ścibor po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2016 r. na rozprawie sprawy ze skargi Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] na uchwałę Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie: określenia wzoru deklaracji dotyczącej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a - umorzyć postępowanie sądowe. Prokurator Prokuratury Rejonowej w T. (Prokurator) zaskarżył uchwałę Rady Gminy K. (Rada Gminy) z dnia 22 marca 2013 r. nr [...] w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, składanej przez właściciela nieruchomości oraz warunków i trybu składania deklaracji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w części obejmującej załącznik nr 1 pod lit. C oraz załącznik nr 2 pod lit. C, dotyczącej obowiązku podania przez składającego deklarację danych identyfikacyjnych w zakresie numeru Regon, Pesel, NIP, imienia ojca i matki. Zdaniem Prokuratora, w zaskarżonym zakresie uchwała rażąco narusza art. 6n ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U.2012.391 ze zm. – u.c.p.g.) w związku z art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.1997.78.483 ze zm.), gdyż obowiązek zadeklarowania numeru Regon, Pesel, NIP, imienia ojca i matki nie ma podstawy w ustawowym upoważnieniu. W następstwie, powołując się na art. 147 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2016.718 ze zm. - p.p.s.a.), Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Gminy K. z dnia 22 marca 2013 r. nr [...] w zaskarżonej części, a więc w zakresie obowiązku zadeklarowania numeru Regon, Pesel, NIP, imienia ojca i matki, według załącznika nr 1 pod lit. C oraz załącznika nr 2 pod lit. C. W uzasadnieniu skargi Prokurator zasadniczo motywował, że wymaganie od składającego deklarację podania w niej numeru Regon, Pesel, NIP, imienia ojca i matki nie jest konieczne do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Natomiast ustawowe upoważnienie, zawarte w art. 6n ust. 1 u.c.p.g., dotyczy wyłącznie informacji koniecznych do prawidłowego obliczenia wysokości tej opłaty. Podsumowując, Prokurator przyjął, że ochrona praworządności oraz wzgląd na interes społeczny w pełni uzasadniają wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej uchwały w opisanej części. Odpowiadając na skargę, Wójt (działający w postępowaniu sądowym w myśl uchwały sygn. I OPS 3/12), co do zasady, zgodził się ze stanowiskiem Prokuratora. Jednak wniósł o umorzenie postępowania sądowego z tego powodu, że na mocy uchwały nr [...] z dnia 28 kwietnia 2016 r. zaskarżona uchwała z dnia 22 marca 2013 r. została zmieniona z uwzględnieniem stanowiska prezentowanego przez Prokuratora w skardze. W piśmie z dnia 16 listopada 2016 r. (data wpływu do sądu - 18 listopada 2016 r.) Prokurator cofnął skargę w sprawie niniejszej. Wniósł o umorzenie postępowania sądowego. Tej treści stanowisko prokurator ponowił na rozprawie w dniu 22 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Postępowanie sądowe podlega umorzeniu, a więc wniosek - w istocie obu stron tej sprawy - należało uwzględnić. W stanie prawnym obowiązującym w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały, stosownie do art. 6n u.c.p.g., rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ułatwienia składania deklaracji, określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego: 1) wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego; uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji; 2) warunki i tryb składania deklaracji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności: a) ich format elektroniczny oraz układ informacji i powiązań między nimi zgodnie z przepisami o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, b) sposób ich przesyłania za pomocą środków komunikacji elektronicznej, c) rodzaje podpisu elektronicznego, którym powinny być opatrzone (ust. 1). Rada gminy w uchwale, o której mowa w ust. 1, może określić wykaz dokumentów potwierdzających dane zawarte w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (ust. 2). W świetle przytoczonego brzmienia upoważnienia ustawowego zasadnie Prokurator zauważył, że wymaganie od składających deklaracje podania numeru Regon, Pesel, NIP, imienia ojca i matki wykracza poza to, co konieczne dla prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Rada Gminy błędnie przyjęła, że są to informacje niezbędne do obliczenia prawidłowej wysokości takiej opłaty. Zbyt szeroko zinterpretowała zakres upoważnienia ustawowego zawartego w art. 6n ust. 1 u.c.p.g. W następstwie naruszyła prawo, jednak nie w sposób istotny. Rada Gminy nie postąpiła sprzecznie z prawem, z treścią upoważnienia ustawowego, ale błędnie, zbyt szeroko je zinterpretowała i nałożyła na mieszkańców gminy dodatkowy obowiązek, obiektywnie niepowiązany z koniecznością obliczenia prawidłowej wysokości omawianej opłaty. Zgodnie z treścią art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym (Dz.U.2016.446 ze zm. - u.s.g.) uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Z kolei w myśl art. 90 ust. 4 tej ustawy w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Wobec tego stwierdzenie nieważności uchwały następuje w sytuacjach, w których doszło do istotnego naruszenia prawa. Za istotne naruszenie prawa uznaje się uchybienie prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym (z uzasadnienia wyroku TK z dnia 9 grudnia 2003 r., P 9/02). Może ono polegać na naruszeniu prawa materialnego albo procesowego, o ile naruszenie norm procesowych mogło mieć wpływ na materialne ukształtowanie treści aktu (por. A. Matan w opracowaniu komentatorskim do art. 91 u.s.g., dostępnym w elektronicznym systemie LEX). Natomiast w okolicznościach nin. sprawy, jakkolwiek Rada Gminy, zgodnie z wprowadzonym w 2013 r. wzorem, zobowiązała składających deklaracje do podania danych, które - obiektywnie i ściśle rzecz biorąc - nie są konieczne do obliczenia prawidłowej wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, to jednak nie można mówić o nieuprawnionej ingerencji w sferę materialnych praw i obowiązków składających deklaracje, zobowiązanych do uiszczenia wymienionej opłaty. W razie uzasadnionej potrzeby (jeśli jest to konieczne dla zweryfikowania tożsamości osoby zobowiązanej) organ ma dostęp do takich danych. Co więcej, w razie niepodania w deklaracji informacji zakwestionowanych przez Prokuratora, organ, co do zasady, miał możliwość obliczenia prawidłowej wysokości opłaty, a więc deklaracja bez omawianych informacji wywoływała skutki prawne, dokładnie takie, jakie zostały określone w przytoczonym wyżej ustawowym upoważnieniu. Zatem, jeśli osoba zobowiązana zadeklarowała omawiane dane, to w istocie ułatwiła organowi weryfikację jej tożsamości. Jeśli natomiast ich nie podała, wówczas organ nie był pozbawiony możliwości obliczenia prawidłowej wysokości opłaty, o której mowa w sprawie, przy uwzględnieniu pozostałej treści deklaracji. Skoro w okolicznościach analizowanej sprawy nie było podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały w zaskarżonej części, cofnięcie skargi przez Prokuratora było dopuszczalne i wiązało sąd, zgodnie z art. 60 p.p.s.a. Okoliczność, że Rada Gminy wycofała się z kwestionowanego wzoru deklaracji i w uchwalonym nowym wzorze odstąpiła od wymogu podania informacji, do których nawiązuje Prokurator, nie mogła samodzielnie uzasadniać umorzenia postępowania sądowego. Do tego czasu obowiązywał przecież nieprawidłowy wzór formularza deklaracji, a w przypadku stwierdzenia nieważności uchwała podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego z mocą wsteczną, od chwili kiedy zaczęła obowiązywać. W ocenie sądu jednak, stanowisko Rady Gminy, która zdecydowała się wyeliminować omawiane nieistotne naruszenie prawa, dodatkowo przemawia za umorzeniem postępowania sądowego, skoro czas, w którym organ wymagał dodatkowych i niekoniecznych informacji został zamknięty. Natomiast podanie analizowanych informacji przez zobowiązanych w tym zamkniętym przedziale czasu bądź nie, obiektywnie rzecz biorąc, nie mogło wiązać się z nałożeniem opłaty w błędnej wysokości czy na podmiot nieuprawniony. Nie mogło również wpływać na zakres obowiązków ściśle dotyczących opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W następstwie nie mamy do czynienia z istotnym naruszeniem prawa. Dlatego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postępowanie sądowe zostało umorzone.