I SA/Lu 309/09
WyrokWSA w Lublinie2009-09-30
Skład orzekający: Małgorzata Fita, Wiesława Achrymowicz, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny, ustalając wartość celną importowanego samochodu, jest związany wartością wskazaną w rachunku sprzedaży, czy może ją zakwestionować w przypadku wątpliwości co do rzetelności transakcji?Ratio decidendi
Organ celny nie jest związany wartością wskazaną w rachunku sprzedaży, jeśli istnieją wątpliwości co do rzetelności transakcji. Wartość celna jest kategorią celną, a nie podatkową, i podlega weryfikacji na podstawie przepisów prawa celnego. Kwestionowanie tej wartości powinno odbywać się w trybie właściwym dla przepisów celnych, a ustalenia w tym zakresie są wiążące dla postępowań podatkowych.Stan faktyczny
Skarżący importował samochód osobowy z Szwajcarii, podając w zgłoszeniu celnym wartość pojazdu wynikającą z rachunku. Władze celne, w związku z wątpliwościami co do rzetelności wartości, przeprowadziły weryfikację, która wykazała niemożność odnalezienia firmy wystawcy rachunku. W konsekwencji organ celny określił wyższą wartość celną i podatek akcyzowy. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, odmawiając przeprowadzenia wnioskowanego dowodu z uwagi na to, że wartość celna została już ustalona w postępowaniu celnym. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Fita, Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Julita Urbaś, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 września 2009 r. sprawy ze skargi Ł. L. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu importu samochodu osobowego - oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] w przedmiocie określenia kwoty podatku akcyzowego w związku z importem samochodu osobowego marki Ford Mondeo.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że w dniu 11 października 2006 r. Ł. L. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu wg dokumentu SAD nr [...] sprowadzony ze Szwajcarii samochód osobowy Ford Mondeo rok produkcji 2002. Do zgłoszenia celnego dołączony został rachunek nr [...] z dnia 22 września 2006 r. określający wartość pojazdu na 1000 CHF.
W związku z wątpliwościami w zakresie rzetelności wartości pojazdu określonej w umowie, dokumenty przesłano do weryfikacji przez władze celne Szwajcarii. Wyniki weryfikacji zawarto w piśmie z dnia 28 listopada 2007 r. nr [...], w którym szwajcarskie władze celne poinformowały, że list wysłany na adres [...], został zwrócony z adnotacją, że pod wskazanym adresem nie odnaleziono firmy wystawcy rachunku. Nie znaleziono również żadnej firmy o wskazanej nazwie.
Na skutek przeprowadzonej weryfikacji Naczelnik Urzędu Celnego w [...]wydał decyzję określającą kwotę cła podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 1.101 zł, a następnie wszczął z urzędu postępowanie podatkowe i decyzją z dnia [...] określił kwotę podatku akcyzowego na 5 823 zł.
Od ww. decyzji pełnomocnik podatnika wniósł odwołanie, w którym zarzucił naruszenie przepisów:
- art. 122 w zw. z art. 180 § 1 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z niezebraniem i nierozpatrzeniem w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego prowadzącym do wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie,
- art. 20 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 29, poz. 257 z późno zm.), poprzez jego zastosowanie i stwierdzenie wykazania przez skarżącego przy zgłoszeniu celnym nieprawidłowej wysokości akcyzy, w związku z określeniem przez organ celny kwoty długu celnego, mimo że organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności dotyczących przedmiotowego samochodu.
Odwołujący się podkreślił, że organ celny nie miał podstaw do ustalenia wartości celnej w oparciu o opinię biegłego, gdyż nie została wykazana w sposób rzetelny i miarodajny nieautentyczność transakcji dotyczącej nabycia ww. samochodu. Wniósł jednocześnie o przeprowadzenie dowodu polegającego na zwróceniu się do władz szwajcarskich z wnioskiem o rzetelne zbadanie statusu przedsiębiorstwa [...] w Szwajcarii.
Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Celnej w [...] wskazał, że zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku akcyzowym podstawą opodatkowania w imporcie towarów w przypadku wyrażenia stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania, jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło, z uwzględnieniem ust. 6-9. Podstawa opodatkowania w imporcie wyrobów akcyzowych obejmuje również prowizję oraz koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, jeżeli nie zostały do niej włączone, a zostały już poniesione, do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju (art. 10 ust. 8 ww. ustawy).
Zgodnie z art. 75 ust 1 ustawy o podatku akcyzowym, stawka akcyzy na wyroby akcyzowe niezharmonizowane wynosi 65% podstawy określonej w art. 10 ustawy o podatku akcyzowym, z wyjątkiem stawki na energię elektryczną. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może w drodze rozporządzenia obniżać stawki akcyzy określone w ust. 1 i 2 oraz różnicować je w zależności od rodzaju wyrobu, a także określać warunki ich stosowania (art. 75 ust. 3 w/w ustawy).
Na podstawie w/w przepisu Minister Finansów w dniu 22 kwietnia 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego (Dz.U. Nr 87 poz. 825 ze zm.). Zgodnie z § 7 ust. 2 tego rozporządzenia, obowiązującego na dzień powstania obowiązku podatkowego, stawki akcyzy w przypadku sprzedaży, dostawy wewnątrzwspólnotowej, nabycia wewnątrzwspólnotowego lub importu samochodów osobowych, gdy czynności te zostały dokonane po upływie 2 lat kalendarzowych od roku produkcji, wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy, stosuje się procentowe stawki podatku obliczone wg wskazanego wzoru, przy czym obliczona w ten sposób stawka nie może być wyższa niż stawka akcyzy, o której mowa w art. 75 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym. Zgodnie z w/w rozporządzeniem stawka procentowa podatku akcyzowego dla pojazdu w sprawie niniejszej tj. o pojemności silnika do 2000 cm3, roku produkcji 2002 wynosi 39,1%.
Za niezasadne organ odwoławczy uznał zarzuty: dotyczące naruszenia przepisów postępowania, a mianowicie: art. 122 w zw. z art. 180 § 1 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez niezebranie, a co za tym idzie nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, co doprowadziło do wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie, a także zarzut ustalenia wartości celnej pojazdu na podstawie opinii rzeczoznawcy.
Organ wskazał, że decyzja organu I instancji dotyczy postępowania podatkowego - określa zobowiązanie w podatku akcyzowym na podstawie zgłoszenia celnego SAD Nr [...] z dnia 11 października 2006r. złożonego w związku z importem samochodu osobowego marki Ford Mondeo. Decyzja podatkowa została wydana na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu celnym zakończonym wydaniem ostatecznej decyzji określającej wartości celną importowanego pojazdu na kwotę 13.539 zł (decyzją z dnia [...] nr [...]). Decyzja w przedmiocie wartości celnej ma charakter wiążący dla postępowań podatkowych prowadzonych w związku z zaistnieniem zdarzenia prawno-gospodarczego, jakim jest import towaru m.in. stanowi podstawę określenia kwoty podatku akcyzowego.
Organ odwoławczy podkreślił, że wartość celna importowanego towaru nie jest kategorią podatkową, lecz celną i podlega weryfikacji i ewentualnemu określeniu na podstawie przepisów prawa celnego zawartych w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającym Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992r. ze zmianami; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne rozdział 2 tom 4, str. 307). Fakt ten implikuje tę konsekwencję, że wszelkie zastrzeżenia dotyczące wartości celnej towarów kwestionować można jedynie we właściwym trybie, wynikającym z przywołanych wyżej przepisów celnych.
Z tych względów organ uznał podniesione w odwołaniu zarzuty za bezzasadne jako dotyczące wartości celnej importowanego towaru, która została określona w postępowaniu celnym i nie podlega weryfikacji w postępowaniu podatkowym.
Wobec powyższego, Dyrektor Izby Celnej w [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...] odmówił przeprowadzenia wnioskowanego dowodu polegającego na zwróceniu się do władz szwajcarskich z wnioskiem o rzetelne zbadanie statusu faktycznego i prawnego przedsiębiorstwa [....] w Szwajcarii.
Jako bezpodstawny ocenił organ również zarzut naruszenia art. 20 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym, ponieważ w sytuacji, gdy organ celny jak miało to miejsce w sprawie niniejszej, stwierdza, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, jest uprawniony do wydania decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości.
Konkludując wywody uzasadnienia organ podkreślił, że organ I instancji wydał decyzję w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i dokonał jego oceny w oparciu o posiadaną wiedzę i doświadczenie, co znalazło wyraz w uzasadnieniu.
Na powyższą decyzję pełnomocnik Ł. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 122 w zw. z art. 180 § 1 oraz 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezebranie, a co za tym idzie, nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego przez organ celny, co doprowadziło do wydania błędnego rozstrzygnięcia w sprawie;
- art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym poprzez jego zastosowanie mimo braku podstaw do jego zastosowania. W ocenie pełnomocnika skarżącego organy I i II instancji nie dokonały kompleksowego i wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy dotyczących zakupu samochodu osobowego w Szwajcarii.
W uzasadnieniu podkreślono, że zaskarżona decyzja narusza w sposób rażący interesy skarżącego poprzez przeniesienie na niego odpowiedzialności za brak możliwości zweryfikowania przez organy celne autentyczności transakcji dokonanej przez niego z firmą [....].
Pełnomocnik skarżącego podkreślił, że nie kwestionuje i nie odnosi się do wywodów i twierdzeń organu II instancji w przedmiocie samego sposobu ustalenia nowej wartości celnej i nowej wysokości podatku akcyzowego, gdyż w jego ocenie są one całkowicie bezprzedmiotowe w związku z nabyciem samochodu w cenie wskazanej na rachunku wystawionym przez [...] w dniu 22 września 2006 r. Dodał, że skarżący osobiście dokonał zakupu pojazdu w miejscu, w którym prowadzony był profesjonalny handel samochodami i otrzymał z tego tytułu rachunek. Jako nabywca-nieprofesjonalista nie miał możliwości weryfikacji danych sprzedawcy. Nie może zatem ponosić odpowiedzialności (i to ponad 2 lata po dokonaniu kwestionowanej transakcji) za brak informacji o firmie-zbywcy w rejestrze przedsiębiorców.
W związku z powyższym, zdaniem wnoszącego skargę, w niniejszej sprawie nie było podstaw do ustalenia wartości celnej na podstawie opinii biegłego, bowiem nie została wykazana w sposób rzetelny i miarodajny nieautentyczność transakcji z dnia 22 września 2006 r. Biorąc pod uwagę podaż używanych samochodów na rynku szwajcarskim i wiek pojazdu (5 lat) cena uwidoczniona na rachunku nie powinna być kwestionowana.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
W sprawie niniejszej nie jest sporne, iż w dniu 11 października 2006 r. skarżący zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu samochód Ford Mondeo o pojemności silnika 1998 cm3, wyprodukowany w 2002 r., zakupiony w Szwajcarii, który to kraj nie jest członkiem Wspólnoty Europejskiej.
Nie jest również kwestionowane przez skarżącego, a prawidłowo wywiedzione zostało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że we wskazanej dacie obowiązywała ustawa z dnia 23 stycznia 2004r. o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 29, poz.257 ze zm.), zgodnie z którą opodatkowaniu akcyzą podlega import wyrobów akcyzowych (art. 4 ust.1 pkt 4), w tym samochodów osobowych (art. 2 pkt 1; poz. 59 załącznika nr 1 do ustawy) niezarejestrowanych na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym (art.80 ust.1). Przez import rozumie się przywóz wyrobów akcyzowych z terytoriów państw trzecich na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym państwo trzecie to państwo inne niż Rzeczpospolita Polska lub inne państwo członkowskie Wspólnot Europejskich (art. 2 pkt 9, 7, 5 i 4). W przypadku importu samochodów osobowych obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego (art. 80 ust. 3 pkt 2) Podstawą opodatkowania akcyzą w przypadku importu samochodu osobowego jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło (art.10 ust.1 pkt 4). Podstawa ta obejmuje również prowizję oraz koszty opakowania, transportu i ubezpieczenia, jeżeli nie zostały do niej włączone, a już poniesione, do pierwszego miejsca przeznaczenia na terytorium kraju, przy czym przez pierwsze miejsce przeznaczenia rozumie się miejsce wymienione w dokumencie przewozowym lub innym dokumencie, na podstawie którego wyroby są importowane (art.10 ust.8). Podatnik dokonujący importu wyrobu akcyzowego jest obowiązany do obliczenia i wykazania kwoty akcyzy w zgłoszeniu celnym, z uwzględnieniem obowiązujących stawek (art. 20 ust.1).
Stawka akcyzy na wyroby akcyzowe niezharmonizowane wynosi 65 % podstawy określonej w art. 10 (z wyjątkiem niemającym zastosowania w niniejszej sprawie), z tym że Minister Finansów upoważniony został do jej obniżania oraz różnicowania w zależności od rodzaju i określenia warunków stosowania obniżonej stawki w drodze rozporządzenia (art. 75 ust.1 i 3). Na podstawie wskazanego upoważnienia Minister w dniu 22 kwietnia 2004 r. wydał rozporządzenie w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego. Do sprzedaży samochodów osobowych, dostawy wewnątrzwspólnotowej, nabycia wewnątrzwspólnotowego lub importu dokonywanego po upływie 2 lat kalendarzowych od roku produkcji, wliczając rok produkcji jako pierwszy rok kalendarzowy, stosuje się procentowe stawki akcyzy obliczone według wzoru: Su= Sn+12x (W-2), gdzie Su – oznacza stawkę akcyzy, wyrażoną w procentach, dla sprzedaży w kraju dostawy wewnątrzwspólnotowej, nabycia wewnątrzwspólnotowego lub importu samochodu osobowego po upływie 2 lat od jego produkcji, Sn – oznacza stawki akcyzy dla samochodów osobowych w zależności od pojemności silnika tych samochodów, określone w pozycji 21 załącznika nr 2 do rozporządzenia w przypadku dostawy wewnątrzwspólnotowej, nabycia wewnątrzspólnotowego i importu, W – oznacza wiek samochodu osobowego wyrażony w latach kalendarzowych liczonych począwszy od roku produkcji do roku dokonania dostawy wewnątrzwspólnotowej, nabycia wewnątrzwspólnotowego i importu, liczony począwszy od roku produkcji do roku dokonania zgłoszenia celnego włącznie (§7 ust. 2 rozporządzenia MF z dnia 22 kwietnia 2004 r. Dz.U. z 2004 r. Nr 87 poz. 825 ze zm.). Ponadto stawka podatku akcyzowego obliczona w przedstawiony wyżej sposób nie może być wyższa niż stawka akcyzy, o której mowa w art. 75 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym.
W rozpatrywanej sprawie obliczona w oparciu o powyższe regulacje stawka podatku akcyzowego wyniosła 39, 1 %.
W świetle powyższego, w szczególności biorąc pod uwagę, że obowiązek podatkowy w akcyzie z tytułu importu samochodu osobowego powstaje z dniem powstania długu celnego, tj. – jak wynika z art. 201 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE. L 92.302.1; Dz.U.UE-sp. 02-4-307 ze zm.) – z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego, a nadto, że podatnik dokonujący importu obowiązany jest w zgłoszeniu celnym zadeklarować podatek z uwzględnieniem obowiązujących stawek, za zgodny z prawem uznać należy pogląd organów podatkowych, iż w sprawie niniejszej zastosowanie znajdowały przywołane wyżej przepisy ustawy o podatku akcyzowym w brzmieniu obowiązującym w dniu 11 października 2006 roku, a także stawki podatku akcyzowego określone w wydanym na podstawie art. 75 ust. 3 powołanej ustawy rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 roku w sprawie obniżenia stawek podatku akcyzowego w brzmieniu obowiązującym w tym dniu.
Zatem organy celne prawidłowo ustaliły podstawę opodatkowania w oparciu o art.10 ust.1 pkt 4 i ust. 8 ustawy o podatku akcyzowym. Rację ma przy tym organ podkreślając, że jest w tym zakresie związany ustaleniami w przedmiocie wartości celnej towaru dokonanymi w ostatecznej decyzji celnej.
W świetle powyższego za nieuzasadnione uznać należy także sformułowane w skardze zarzuty wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem art.122, oraz art.180 § 1 oraz art.187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz. 60 ze zm.), gdyż z okoliczności sprawy niniejszej wynika, iż organy podatkowe zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy zgodnie z regułami postępowania podatkowego, co pozwoliło w sposób nie budzący zastrzeżeń ustalić stan faktyczny sprawy.
Biorąc pod uwagę powyższe skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło