I SA/Lu 312/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie WSA Halina Chitrosz,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (spr.), Protokolant Stażysta Magda Gryzek, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 listopada 2006 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. nakazuje ściągnąć od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę [...] tytułem wpisu od uiszczenia którego skarżący był zwolniony. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 228 § 1 pkt. 2 Ordynacji podatkowej stwierdziło, że odwołanie J. W. od decyzji Wójta Gminy J. z dnia [...] [...] w sprawie odmowy zmiany ostatecznych decyzji wymiarowych za lata 2003-2004 zostało wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] odmawiająca zmiany decyzji ostatecznych za lata 2003-2004 w sprawie łącznego zobowiązania podatkowego doręczona została stronie w dniu 1 grudnia 2005r. Zgodnie z art. 223 § 2 pkt. 1 Ordynacji podatkowej termin do wniesienia odwołania od decyzji wynosi 14 dni. W tej sytuacji termin do wniesienia odwołania upłynął J. W. w dniu 15 grudnia 2005r. Odwołanie z dnia 19 grudnia 2005r. wysłane zostało pocztą w dniu 19 grudnia 2005r., o czym świadczy stempel na kopercie, a zatem po upływie ustawowego terminu. Strona nie wnosiła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 162 Ordynacji podatkowej. Uchybienie terminu nie podlega żadnym ocenom ani stopniowi skali tego naruszenia, a nawet nieznaczne, jednodniowe przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie. Uchybienie terminu do wniesienia środka zaskarżenia jest okolicznością obiektywną i gdy organ stwierdzi, że wystąpiło uchybienie terminu – nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, lecz ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu ( wyrok NSA SA/Gd 2865/99, SA/Ka 2111/94). W tym stanie faktycznym i prawnym orzeczono jak w postanowieniu. Na powyższe postanowienie J. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. W skardze wnosił o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i rozpatrzenie odwołania z dnia 19 grudnia 2005r. Podnosił, iż ma 78 lat, samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, a stan jego zdrowia powoduje, że wymaga stałej opieki innej osoby, co potwierdza orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Od 26 listopada 2005r. do 18 grudnia 2005r. przebywał u córki w odległości 75 km od miejsca zamieszkania, a do domu powrócił 18 grudnia 2005r. i wtedy otrzymał decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...]. Na potwierdzeniu doręczenia tej przesyłki brak jest jego podpisu, a decyzja została mu dostarczona w dniu 18 grudnia 2005r. przez kuzyna, który podczas jego nieobecności przychodził napalić w piecu i podlać kwiaty. Natychmiast w dniu 19 grudnia 2005r. wniósł odwołanie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o jej oddalenie, podnosząc iż decyzja doręczona została stronie w trybie art. 149 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod kątem jego zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), i nie będąc związany w myśl art. 134 § 1 tej ustawy zarzutami i wnioskami skargi stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą faktyczną wydania zaskarżonego postanowienia było ustalenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, iż decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] doręczona została stronie w dniu 1 grudnia 2005r. (str. 2 zaskarżonego postanowienia). Fakt doręczenia tej decyzji strona kwestionuje w skardze, twierdząc, iż nie potwierdziła dowodu jej doręczenia własnoręcznym podpisem. Ze zwrotnego poświadczenia odbioru decyzji, jak należy sądzić znajdującego się w aktach sprawy na karcie po decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 lutego 2006r. (karty akt administracyjnych są nie ponumerowane), nie wynika, by decyzja ta doręczona została stronie. W miejscu "podpis odbiorcy" widnieje nieczytelny podpis, a pod datą doręczenia dopisano – "W. J.". Widniejący na dowodzie doręczenia podpis odbierającego przesyłkę w sposób oczywisty różni się od innych podpisów strony znajdujących się na dowodach doręczeń w aktach sprawy, a w szczególności z jej podpisami na pismach kierowanych do organu podatkowego w toku postępowania. Przeprowadzone po wydaniu zaskarżonego postanowienia postępowanie wyjaśniające wykazało, że podpis na zwrotnym poświadczeniu dowodu doręczenia złożyła osoba o imieniu i nazwisku W. M., zaś imię i nazwisko "J. W." umieścił na nim doręczyciel. Tak więc przyjęcie w zaskarżonym postanowieniu, że decyzja Wójta Gminy J. z dnia [...] doręczona została stronie w trybie art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej w dniu 1 grudnia 2005r. nie znajduje uzasadnienia faktycznego w aktach sprawy. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaprezentowanym w odpowiedzi na skargę, decyzja ta doręczona została skarżącemu w dniu 1 grudnia 2005r. w trybie art. 149 Ordynacji podatkowej, a wynika to z treści pisemnego oświadczenia doręczyciela z dnia 8 maja 2006r. Z pisemnego oświadczenia doręczyciela, na które powołuje się organ odwoławczy wynika m.in., że W. M. zobowiązał się doręczyć list adresatowi, a J. W. zgłosił do doręczyciela ustną prośbę o doręczanie wszystkich przesyłek W. M. (k.-?). Zgodnie z art. 149 § 1 Ordynacji podatkowej, w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, gdy osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Zawiadomienie o doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy domu umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata lub w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Warunkami skuteczności doręczenia w trybie art. 149 są: 1/ nieobecność adresata w mieszkaniu; 2/ pokwitowanie odbioru przez domownika, sąsiada lub dozorcę, a osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi; 3/ figurowanie w aktach sprawy adresu, pod którym doręczono pismo, jako aktualnego ( fakt bezsporny); 4/ w przypadku doręczenia do rąk sąsiada lub dozorcy – umieszczenie stosownego zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej lub na drzwiach mieszkania adresata albo w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Z dołączonego do akt zwrotnego potwierdzenia odbioru dowodu doręczenia decyzji z dnia [...] nie wynika jednak wprost, by została ona doręczona w ww. trybie, a warunki skuteczności doręczenia nie były przedmiotem badania w toku postępowania przed wydaniem zaskarżonego postanowienia. W tych okolicznościach stwierdzenie, że decyzja skutecznie doręczona zastała stronie w dniu 1 grudnia 2005r. jest oczywiście sprzeczne z rzeczywistym stanem rzeczy, a zaprezentowane w odpowiedzi na skargę stanowisko, że została ona doręczona w trybie art. 149 Ordynacji podatkowej nie było w ogóle przedmiotem oceny w zaskarżonym postanowieniu, co wskazuje, że zaskarżone postanowienie wydanie zostało z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c w zw. z art. 134 § 1 oraz art. 223 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjni (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) należało orzec jak w sentencji.