I SA/Lu 313/10
WyrokWSA w Lublinie2010-09-24
Skład orzekający: Wiesława Achrymowicz, Anna Kwiatek, Irena Szarewicz-Iwaniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, która opiera się na kontroli administracyjnej i stwierdzeniu zawyżenia powierzchni zadeklarowanej przez rolnika, została wydana z naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w szczególności w zakresie wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego nie odpowiada prawu, ponieważ organ nie przedstawił w uzasadnieniu konkretnych okoliczności faktycznych sprawy, które stały się podstawą zakwestionowania powierzchni działek zadeklarowanych we wniosku. Organ nie wyjaśnił, kto, na podstawie jakich dokumentów i z jakiej daty dokonał odczytu i pomiarów powierzchni, a sama czynność pomiaru nie została udokumentowana protokołem. Brak oceny wiarygodności dokumentów i odniesienia do danych z ewidencji gruntów sprawia, że stwierdzenie zawyżenia powierzchni jest dowolne i narusza przepisy k.p.a. oraz PPSA, co skutkuje koniecznością uchylenia decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi H.N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 r. Rolnik ubiegał się o różne rodzaje płatności, deklarując określone powierzchnie. Organ stwierdził zawyżenie powierzchni w stosunku do powierzchni kwalifikującej się do płatności, co skutkowało przyznaniem niższej kwoty. Rolnik w skardze zarzucił błędny odczyt powierzchni ze zdjęcia i wniósł o przyznanie płatności zgodnie z zadeklarowaną powierzchnią.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, orzekł, że nie podlega ona wykonaniu w całości i zasądził od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz H.N. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz (sprawozdawca), Sędziowie NSA Anna Kwiatek,, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant Stażysta Paulina Zając, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 września 2010 r. sprawy ze skargi H. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz H. N. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
I SA/Lu 313/10
UZASADNIENIE
1. Zaskarżoną decyzją Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa /ARiMR/, po rozpatrzeniu odwołania H.N., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm. – k.p.a./ utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR / Dyrektor / uzasadniał, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 strona ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej /JPO/ i zadeklarowała powierzchnię działek rolnych 11,01 ha. Dyrektor przytoczył art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego / Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm. – u.p.b. /. Wskazał załącznik XX do rozporządzenia Komisji /WE/ 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady /WE/ 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców / Dz. UE. L. 345.1 ze zm. /.
Dyrektor uzasadniał, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 strona ubiegała się o przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych /UPO/ i zadeklarowała powierzchnię działek rolnych 5,10 ha. Dyrektor przytoczył art. 7 ust. 2 u.p.b.
Dyrektor uzasadniał, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 strona ubiegała się o przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych /PZ/ i zadeklarowała powierzchnię działek rolnych 5,21 ha. Dyrektor argumentował, że przesłanki przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego / Dz. U. Nr 40, poz. 326 /.
Dyrektor uzasadniał, że wniosek strony o przyznanie płatności na rok 2009 przeszedł kontrolę administracyjną w myśl art. 30 ust. 1 pkt 1 u.p.b., którą przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności / art. 23 ust. 1 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. /. Kontrole te dotyczą między innymi zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w jednym wniosku a działkami odniesienia w systemie identyfikacji działek rolnych, weryfikują kwalifikacje do pomocy określonych terenów jako takich / art. 24 ust. 1 lit. c/ rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 /. Podstawą prawną do kontroli wniosków o przyznanie płatności na rok 2009 w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS /System Identyfikacji Działek Rolnych/ stanowią przepisy prawa wspólnotowego:
• art. 17 rozporządzenia Rady /WE/ 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zamieniającego rozporządzenia /WE/ 1290/2005, /WE/ 247/2006, /WE/ 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie /WE/ 1782/2003, który stanowi, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych /ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych/, tzw. system LPIS,
• art. 12 ust. 3 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady /WE/ 1782/2003 i /WE/ 73/2009, oraz wdrażanie zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady /WE/ 479/2008 / Dz. U. UE. L. 141.18 ze zm. /, który stanowi, że rolnikowi wraz z wnioskiem spersonalizowanym przekazywane są informacje dotyczące maksymalnego obszaru kwalifikującego się do jednolitej płatności obszarowej na danej działce referencyjnej oraz że rolnik, na załączniku graficznym zawierającym granice działek referencyjnych oraz ich unikalną identyfikację, wskazuje położenie działek rolnych,
• art. 24 ust 1 lit. c/ rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004, który stanowi, że należy przeprowadzać kontrole administracyjne dotyczące zgodności pomiędzy działkami rolnymi zadeklarowanymi we wniosku a działkami referencyjnymi w systemie LPIS i kwalifikacji powierzchni do przyznania płatności.
Na podstawie art. 12 ust. 3 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 została rolnikowi przekazana informacja /karta informacyjna/ zawierająca dane o maksymalnej powierzchni kwalifikowanej do celów systemu jednolitej płatności obszarowej w ramach poszczególnych działek ewidencyjnych - powierzchnia PEG JPO wyliczana na podstawie danych wektorowych pozyskanych z obrazu Ortofotomapa i będąca odpowiednikiem powierzchni kwalifikującej się do jednolitej płatności obszarowej w ramach działki ewidencyjnej. Stosownie do art. 12 ust. 4 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 rolnik poprawia wstępnie zadrukowany formularz wniosku, jeżeli jakakolwiek podana w nim informacja jest błędna, a w stosownych przypadkach wskazuje nowy obrys działki ewidencyjnej oraz działki rolnej. Jeżeli stan faktyczny na zadeklarowanych we wniosku działkach ewidencyjnych nie uzasadnia zmian powierzchni wyznaczonego maksymalnego obszaru kwalifikowanego, powierzchnię stwierdzoną należy wyznaczyć zgodnie z treścią art. 24 ust. 1 lit. c/ rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004. Wszystkie państwa członkowskie UE zobowiązane są do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych, ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy czym korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, najlepiej obrazów lotniczych lub satelitarnych /art. 17 rozporządzenia Rady /WE/ 73/2009 /. Zgodnie z rozporządzeniem Rady /WE/ 1782/2003 oraz rozporządzeniem Rady /WE/ 73/2009 od roku 2005 System Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) działa w technologii geograficznych systemów informacyjnych. System Identyfikacji Działek Rolnych jest częścią Zintegrowanego System Zarządzania i Kontroli / IACS /. Jego celem jest jednoznaczna w skali kraju identyfikacja i określenie położenia deklarowanych przez rolników działek rolnych, a także kontrola prawidłowości zadeklarowanych powierzchni łącznie z oceną i sprawdzeniem ich kwalifikowalności / sprawdzeniem uprawnień do dopłat w odniesieniu do schematu pomocowego / oraz kontrola ilości złożonych wniosków na każdą działkę rolną lub jej część. Ortofotomapa, będąca elementem systemu LPIS i stanowiąca podstawowy materiał wykorzystywany do oceny kwalifikowalności deklarowanych powierzchni, powstała ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych, przetworzonych do postaci metrycznej. Oznacza to, że pomiary zarówno odległości jak i powierzchni można wykonywać tak jak na mapie. Ortofotomapa gwarantuje wykonanie wszystkich pomiarów na płaszczyźnie, co jest niezbędnym wymogiem poprawnego określenia powierzchni. Charakteryzuje się określoną dokładnością położenia punktu i gwarantuje dokładność pomiaru punktowego na poziomie 0,25 m do 0,5 m, co zapewnia dokładność pomiaru nawet dwukrotnie wyższą niż pomiar wykonywany podczas kontroli na miejscu. Ortofotomapy cyfrowe pozyskane w trybie art. 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne / Dz. U. z 2005 Nr 240, poz. 2027 ze zm. – u.p.g.k.), po wykonaniu prac, podlegają przekazaniu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego / zasobu centralnego / i gromadzone są w Centralnym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej. Ortofotomapy cyfrowe wykonane w układzie współrzędnych płaskich prostokątnych "1992", państwowym systemem odniesień przestrzennych stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów, stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki. Wszystkie prace wykonywane na potrzeby systemu LPIS są zatwierdzane przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne. ARiMR posiada w stosunku do każdej działki ewidencyjnej informacje na temat źródła pochodzenia danych, terminu ich aktualności oraz daty wykonania zdjęcia lotniczego lub satelitarnego. Jednym z elementów bazy danych systemu identyfikacji działek rolnych są dane wektorowe granic działek ewidencyjnych pozyskane od starostów, organów prowadzących ewidencję gruntów i budynków zgodnie z art. 22 ust.1 u.p.g.k. lub zostały opracowane przez wykonawców zewnętrznych wyłonionych w postępowaniach przetargowych prowadzonych przez ARiMR oraz Główny Urząd Geodezji i Kartografii, na podstawie map ewidencyjnych prowadzonych w formie analogowej. Wyniki prac zostały przekazane do starostów, w tym raporty rozbieżności baz danych prowadzonych przez starostów, to jest bazy opisowej zawierającej między innymi identyfikatory działek ewidencyjnych i ich powierzchnie, bazy graficznej zawierającej granice działek i ich numery oraz rozbieżności przebiegu granic działek w stosunku do ich obrazu na ortofotomapie cyfrowej. Te dane powstają w wyniku przeprowadzenia prac geodezyjnych, które podlegają zgłoszeniu do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej oraz kontroli technicznej przy odbiorze również w PODGiK. Dane wektorowe granic działek ewidencyjnych zweryfikowane w oparciu o ortofotomapę cyfrową, wykonane w tym samym układzie współrzędnych płaskich prostokątnych pozwalają na prawidłowe wyznaczenie powierzchni uprawnionych do płatności oraz powierzchni nieuprawnionych do dopłat / grunty trwale lub czasowo wyłączone z produkcji rolniczej /. Rolnicy we wszystkich państwach członkowskich UE podlegają takim samym zasadom weryfikacji powierzchni, a żadna dowolność państw członkowskich w tym zakresie nie może być stosowana. System Identyfikacji Działek Rolnych / LPIS / ustanowiony jest w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa wspólnotowego i jako takie muszą być przez Polskę stosowane. System Identyfikacji Działek Rolnych ma na celu jednoznaczną w skali kraju identyfikację deklarowanej działki rolnej i jej położenia, kontrolę prawidłowości zadeklarowanej powierzchni łącznie z oceną i kontrolą uprawnienia do dopłat w odniesieniu do danego schematu pomocowego oraz kontrolę jednokrotnej deklaracji dla poszczególnych działek rolnych lub ich części przez jednoznacznie zidentyfikowanych potencjalnych beneficjentów. Obejmuje on swoim zasięgiem niemal wszystkie podstawowe moduły Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli, a więc ewidencję producentów, ewidencję gospodarstw rolnych, ewidencję wniosków o przyznanie płatności oraz zintegrowany system kontroli i opiera się na bazie danych działek referencyjnych, działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych dane z ewidencji gruntów i budynków. Ustalenie maksymalnej powierzchni kwalifikującej się do płatności w ramach działki ewidencyjnej / PEG / następuje w trakcie kontroli administracyjnej wniosku w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej / LPIS / oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika ARiMR na aktualnym obrazie ortofotomapy. Ustalona w wyniku kontroli administracyjnej wniosku powierzchnia kwalifikująca się do płatności wyniosła: w przypadku działki rolnej I położonej na działce ewidencyjnej 57 oraz 58 - 1,54 ha; w przypadku działki rolnej II położonej na działce ewidencyjnej 57 oraz 58 - 1,54 ha ; w przypadku działki rolnej F położonej na działce ewidencyjnej 434, 431, 430/2, 432 oraz 433 - 2,36 ha; w przypadku działki rolnej Ł położonej na działce ewidencyjnej 185/2, 183 oraz 185/1 - 0,69 ha.
Reasumując Dyrektor uzasadniał, że w przypadku jednolitej płatności obszarowej /JPO/, biorąc po uwagę system informacji geograficznej, powierzchnia działek rolnych stwierdzona wyniosła 10,77 ha. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną do JPO a uprawnioną do płatności wyniosła 0,24 ha, co stanowi 2,23 % powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni deklarowanej. Zgodnie z art. 50 ust. 3 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 wnioskodawca otrzymuje jednolitą płatność obszarową do powierzchni stwierdzonej 10,77 ha x 506,98 zł. W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych /UPO/, biorąc po uwagę system informacji geograficznej, powierzchnia działek rolnych stwierdzona wyniosła 4,88 ha. Różnica między powierzchnią zadeklarowaną a powierzchnią stwierdzoną, uprawnioną do tej płatności wyniosła 0,22 ha, co stanowi 4,51 % powierzchni stwierdzonej w stosunku do powierzchni deklarowanej. Zgodnie z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 dokonana została redukcja przyznanej kwoty. Sankcja ta powoduje przyznanie płatności do powierzchni 4,44 ha / 4,44 ha x 356,47 zł /. W przypadku uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych /PZ/, z odwołaniem do § 6 ust. 1, ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego argumentował, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 strona zadeklarowała działki rolne o łącznej powierzchni 5,21 ha do tej płatności. Do naliczenia przedmiotowych płatności za rok 2009 uwzględnia się powierzchnię, do której została przyznana płatność do trwałych użytków zielonych lub traw na gruntach ornych lub mieszanek roślin motylkowatych drobnonasiennych z trawami w 2006 r. Powierzchnia, do której przyznaje się płatność PZ w 2009 roku nie może być większa niż powierzchnia trwałych użytków zielonych i traw na gruntach ornych lub mieszanek roślin motylkowatych drobnonasiennych z trawami, do której została przyznana płatność w 2006 r. Biorąc po uwagę powyższe oraz system informacji geograficznej powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wyniosła 5,20 ha. Dlatego strona otrzymuje uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych /PZ/ na rok 2009 do powierzchni 5, 20 ha x 502,62 zł.
Dyrektor uzasadniał, że zgodnie z art. 15 ust. 2 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 strona miała prawo złożyć zmianę do rozpatrywanego wniosku do dnia 31 maja 2009 r. Zmiana składana zgodnie z art. 15 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 mogła obejmować dodanie nowych działek ewidencyjnych i rolnych oraz zmianę już zdeklarowanych danych. W myśl art. 21 ust. 2 rozporządzenia Komisji /WE/ 796/2004 rolnik mógł zgłaszać poprawki do wniosku po terminie 31 maja 2009 r., ale przed ostatecznym terminem wyznaczonym na złożenie wniosku, tj. do 9 czerwca 2009 roku z sankcjami terminowymi. Termin 9 czerwca 2009 r. jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu. Termin ten zakreśla ramy czasowe, w których może nastąpić ukształtowanie praw lub obowiązków strony i jako taki nie może być zmieniany lub przedłużany. Przekroczenie tego terminu wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym, powodując wydanie negatywnego rozstrzygnięcia. Składając wniosek o przyznanie płatności na rok 2009 strona podpisała wniosek, co jest równoznaczne z odpowiedzialnością za jego wypełnienie. Jednocześnie oświadczyła we wniosku / Oświadczenia i Zobowiązania /, że znane są jej zasady przyznawania płatności, pomocy do rzepaku oraz pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności.
2. H. N.złożył skargę na ostateczną decyzję Dyrektora ARiMR. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie płatności zgodnie z powierzchnią 1,76 ha.
Uzasadniał, że powierzchnia stwierdzona została błędnie odczytana ze zdjęcia / przy uwzględnieniu, że obszar cienia lasu stanowi las /.
3. Dyrektor ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
4. Zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Naruszenie prawa podlegało stwierdzeniu poza granicami skargi stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – ustawa p.p.s.a. /. Sama skarga nie podważa legalności zaskarżonej decyzji.
5. Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.b. z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 u.p.b. w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, pomocy do rzepaku oraz pomocy do plantacji trwałych organ rozstrzygający sprawę: 1/ stoi na straży praworządności; 2/ jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3/ udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania.
Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.
Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
Zgodnie z art. 107 § 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać między innymi uzasadnienia. Stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
6. Zaskarżona decyzja nie odpowiada tym ustawowym wymaganiom, w następstwie nie spełnia kryterium legalności.
7. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji szeroko uzasadniał stan prawny, w tym reżim prawny i obowiązujące metody stwierdzenia powierzchni uprawniającej do wnioskowanych płatności. Następnie przedstawił powierzchnię stwierdzoną, uprawniającą do płatności i rozmiar zawyżenia powierzchni zadeklarowanej we wniosku.
Natomiast organ odwoławczy nie przedstawił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji żadnych konkretnych okoliczności faktycznych tej konkretnie rozpatrywanej sprawy, które stały się podstawą zakwestionowania powierzchni konkretnych działek zadeklarowanych we wniosku o płatności. Organ odwoławczy nie wyjaśnił kto konkretnie, na podstawie jakich konkretnie dokumentów / map, zdjęć /, z jakiej daty pochodzących i przez kogo sporządzonych, dokonał odczytu i pomiarów powierzchni stwierdzonej, uprawniającej do płatności skarżącego wnioskodawcę. Nie można pominąć, że jak wynika z przedstawionych akt postępowania przed organem, ta czynność, jej przebieg / pomiar powierzchni stwierdzonej odczytanej z dokumentacji w postaci map czy zdjęć / sama nie została stwierdzona żadnym dokumentem / protokołem /, pozwalającym stwierdzić kto, kiedy, na podstawie jakich konkretnie dokumentów, jaką metodą i jak zastosowaną odczytał i zamierzył powierzchnię stwierdzoną, uprawniającą do płatności. Raport z kontroli administracyjnej nazywa metodę i wskazuje rezultat jej zastosowania, nie przedstawia konkretnych ustaleń dotyczących konkretnych działek, nie odnosi się do konkretnych dokumentów źródłowych / map, zdjęć / przyjętych do zastosowania wskazanej metody w tej sprawie, nie zawiera oceny wiarygodności, prawidłowości wykorzystanych dokumentów / map, zdjęć /, nie opisuje przebiegu czynności w toku stosowania przyjętej metody. Ten raport powinien podlegać ocenie w świetle całokształtu okoliczności faktycznych i zgromadzonych dowodów na konkretne zakwestionowane okoliczności.
Organ odwoławczy nie przedstawił argumentacji przemawiającej za wiarygodnością dokumentów konkretnie tych / map, zdjęć /, które stały się podstawą zakwestionowania tej konkretnej powierzchni zadeklarowanej we wniosku. Nie przedstawił argumentacji przemawiającej za wiarygodnością, prawidłowością odczytu danych dotyczących konkretnych działek konkretnego wnioskodawcy, wynikających z posiadanej dokumentacji. Organ odwoławczy nie odniósł się do powierzchni wynikającej z dokumentacji gromadzonej w ewidencji gruntów, dotyczącej tych konkretnych działek, których powierzchnię zakwestionował.
8. Stwierdzone zaniechania organu odwoławczego istotnie naruszają art. 3 ust. 1, ust 2 pkt 1 - 2 u.p.b., art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. w sposób mogący istotnie wpływać na wynik sprawy w rozumieniu przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a.
W tych warunkach stwierdzenie przez organ odwoławczy zawyżenia powierzchni uprawniającej do płatności jest dowolne. Zostało przedstawione w zaskarżonej decyzji przy całkowitym pominięciu przedstawienia istotnych okoliczności faktycznych tej konkretnie rozpatrywanej sprawy / dotyczących konkretnych działek / oraz przy całkowitym pominięciu przedstawienia i oceny konkretnych dowodów dotyczących właśnie tych okoliczności faktycznych / wykorzystanych w sprawie map, zdjęć /. Ta dowolność postępowania organu odwoławczego spowodowała, że na tym etapie postępowania stwierdzenie zawyżenia powierzchni uprawniającej do płatności nie ma podstaw w konkretnych dowodach, ich ocenie, w następstwie w konkretnych ustaleniach faktycznych mających za przedmiot konkretne działki, konkretnego wnioskodawcy.
Stanowisko organu odwoławczego sprowadziło się do przedstawienia podstawy prawnej zasad, metod ustalenia powierzchni stwierdzonej, które bez odniesienia do konkretnych dowodów i konkretnych ustaleń faktycznych, dotyczących konkretnych działek, konkretnego wnioskodawcy nie jest wystarczające.
Organ powinien wykazać, że przedstawiony reżim prawny, zastosowany w konkretnych okolicznościach rozpatrywanej sprawy, w świetle konkretnych i wiarygodnych dowodów dotyczących zakwestionowanych działek, prowadzi do rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji. W przeciwnym razie stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji jest dowolne i jako takie nie spełnia kryterium legalności.
9. Z tych względów zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ i przy zastosowaniu art. 152 ustawy p.p.s.a. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło