I SA/Lu 316/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej p o s t a n a w i a zwolnić R. M. z obowiązku uiszczania kosztów sądowych w całości. Wnioskiem złożonym w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł, skarżący zwrócił się o zwolnienie go od kosztów sądowych, z uwagi na złą sytuację finansową. Z uzasadnienia wniosku oraz akt sprawy wynika, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z małżonką oraz trójką dzieci w wieku 19, 25 i 26 lat. Skarżący jest osobą bezrobotną, a cała rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę jego małżonki w kwocie 2.400 zł netto. Cała rodzina zamieszkuje w domu należącym do rodziców skarżącego, ponosząc koszty utrzymania związane z jego użytkowaniem. Jedyny majątek wnioskodawcy to nieruchomość rolna (łąka) o pow. 0,50 ha. Strona nie posiadają przy tym żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani innych wartościowych przedmiotów. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek strony obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. Na te koszty składają się opłaty i wydatki sądowe. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona wnioskująca zobowiązana jest udowodnić, że poniesienie kosztów sądowych w postaci opłat sądowych i wydatków sądowych, spowoduje znaczne obniżenie warunków minimalnej egzystencji. Jak bowiem stanowi art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym jest możliwe, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. W aktualnej sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się skarżący oraz jego małżonka, koszty sądowe obejmują wpisy sądowe w dwóch zawisłych jednocześnie przed sądem sprawach w łącznej wysokości 1.000 zł (2x500 zł). Oprócz tej kwoty skarżący mogą na kolejnych etapach być zobowiązani do uiszczenia wpisów należnych z tytułu wniesienia zażalenia, skargi kasacyjnej czy opłaty kancelaryjnej z tytułu sporządzenia uzasadnienia wyroku. Należy natomiast zauważyć, że pięcioosobowa rodzina strony dysponuje dochodem wynoszącym około 2.400 zł miesięcznie (wynagrodzenie za pracę małżonki skarżącego), który dodatkowo obciążony jest potrąceniami komorniczymi. Za wiarygodne przy tym referendarz sądowy uznał podane przez stronę wydatki dotyczące leczenia małżonki skarżącego, których wysokość w znacznym stopniu pochłania dochody rodziny. W tej sytuacji opłacenie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek w utrzymaniu koniecznym rodziny, co uzasadnia uwzględnienie złożonego wniosku. Ponadto przy rozpoznawaniu wniosku wzięto pod uwagę, iż strona nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Podsumowując, w ocenie referendarza sądowego, strona nie ma możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego, a tym samym wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić jednocześnie należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z tych względów oraz na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.