I SA/Lu 320/07
PostanowienieWSA w Lublinie2007-11-29
Skład orzekający: Erwin Srebrny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowodowałoby uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania dla niej i rodziny, ale pozostałe środki pozwalają na uiszczenie części tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej zasługuje na uwzględnienie w części, gdy strona wykaże, że poniesienie pełnych kosztów postępowania spowodowałoby uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania dla niej i rodziny, ale jednocześnie pozostałe środki finansowe pozwalają na uiszczenie części tych kosztów, nie powodując rażącego uszczerbku dla sytuacji materialnej i bytowej.Stan faktyczny
Skarżący E.G. złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie, który oddalił jego skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe Sp. z o.o. z tytułu VAT. W ramach skargi kasacyjnej skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej, powołując się na trudną sytuację materialną, stan zdrowia i koszty leczenia, a także obowiązek utrzymania małoletnich wnuków. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano E.G. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad kwotę 400 zł; II. W pozostałym zakresie odmówiono zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Erwin Srebrny po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe Sp. z o.o. [...] z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące I - III 2001 r. - w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej; postanawia: I. przyznać E.G. prawo pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad kwotę 400 (czterysta) zł; II. w pozostałym zakresie odmówić zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 7 września 2007 r. oddalił skargę E.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącego radca prawny K.B. wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku wnosząc m.in. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Jednocześnie do skargi kasacyjnej załączono na urzędowym formularzu PPF wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z uzasadnienia złożonego na urzędowym formularzu wniosku wynika, iż w przekonaniu skarżącego podstawową przesłanką do przyznania prawa pomocy jest bardzo trudna sytuacja materialna. Wnioskodawca wraz z żoną są emerytami. O kilku lat stan jego zdrowia ulega znacznemu pogorszeniu. Z tego tytułu skarżący ponosi koszty leczenia i zakupu leków w wysokości [...] zł miesięcznie. Do tego dochodzą stałe koszty utrzymania mieszkania z tytułu czynszu, opłat za gaz, energię elektryczną, abonamentu RTV i abonamentu telefonicznego. Koszty te wynoszą łącznie ponad [...] zł. Z tego powodu wnioskodawca nie może ponieść dodatkowych wydatków bez rażącego uszczerbku dla sytuacji jego rodziny i jego stanu zdrowia. Ze złożonego oświadczenia wynika, iż we wspólnym gospodarstwie domowym skarżący pozostaje żoną i dorosłym nie pracującym synem. Majątek wnioskodawcy stanowi spółdzielcze własnościowe mieszkanie o powierzchni [...] m2. Dochody wspólnego gospodarstwa domowego skarżącego pochodzą z tytułu świadczeń emerytalnych małżonków w łącznej wysokości [...] zł (wnioskodawca - [...] zł, współmałżonek - [...] zł). Syn skarżącego obecnie poszukuje pracy i nie uzyskuje dochodów. Jako dane, które składający oświadczenie uznał za istotne wskazano to okoliczność, iż na skarżącym i jego małżonce spoczywa obowiązek pomocy w utrzymaniu dwójki małoletnich dzieci ich obecnie nie pracującego syna.
Referendarz sądowy rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdził, co następuje:
Z uwagi na obecny etap postępowania sądowoadministracyjnego oceniając złożony w skardze kasacyjnej wniosek w sprawie przyznania prawa pomocy wraz
z wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu referendarz sądowy doszedł do przekonania, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w swoim zakresie dotyczy jedynie zwolnienia od wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej. Z kolei przyjmując, iż możliwość poniesienia kosztów sądowych lub ich części musi być realna i istnieć w momencie składania wniosku o przyznanie prawa pomocy należy stwierdzić, iż złożony wniosek w takim zakresie w jakim przyjęto go do rozpoznania tj. w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej zasługuje w części na uwzględnienie. Zakres przyznawanego prawa pomocy określa art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", stanowiąc, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyjęty do rozpoznania wniosek skarżącego o zwolnienie od wpisu sądowego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym – art. 245 § 3 ppsa. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ppsa przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, o którym mowa w ww. przepisie, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych.
Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana
w dwóch aspektach – z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu z drugiej strony jej możliwości finansowych. Jako, że wpis sądowy od wniesionej skargi kasacyjnej wynosi połowę wpisu od skargi wpis ten wynosi 1000 zł (§ 3 w związku z § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 221, poz. 2193). Przedstawione przez skarżącego oświadczenie na okoliczność jego obecnej sytuacji finansowej pozwala na przyjęcie, iż poniesienie w całości przez skarżącego opłaty sądowej w postaci wpisu od skargi kasacyjnej spowodowało by uszczerbek w koniecznych kosztach utrzymania dla siebie
i rodziny. Nie oznacza to jednak, iż skarżący nie może ponieść przynajmniej części tych kosztów. Dlatego też, biorąc to pod uwagę zwolniono skarżącego od obowiązku ponoszenia kosztów wpisu sądowego od skargi kasacyjnej ponad kwotę 400 zł. Jednak w pozostałym zakresie brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy. Należy stwierdzić, iż wspólne gospodarstwo domowe wnioskodawcy liczące trzy dorosłe osoby uzyskuje stałe miesięczne dochody w łącznej wysokości około [...] zł.
Z uzasadnienia złożonego wniosku nie wynika, iż dwoje małoletnich dzieci syna wnioskodawcy pozostawałoby we wspólnym gospodarstwie domowym. Także okoliczność, iż dorosły syn wnioskodawcy poszukuje nadal pracy skłania do wniosku, że taka a nie inna sytuacja finansowa gospodarstwa domowego skarżącego może mieć tylko tymczasowy charakter. Pozostałe po odjęciu stałych kosztów utrzymania mieszkania jak i leczenia będące w dyspozycji skarżącego środki finansowe pozwalają w ocenie referendarza sądowego na uiszczenie przez skarżącego kosztów wpisu sądowego w wysokości 400 zł i nie powinny spowodować uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania dla skarżącego i jego rodziny w ten sposób, iż mogłoby to spowodować zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej.
Biorąc pod uwagę powyższe, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło