I SA/Lu 356/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Halina Chitrosz po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia I. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień za 2008 r. postanawia: - przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie doradcy podatkowego oraz zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 21 kwietnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wpłynęła skarga Stowarzyszenia I. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...]. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 kwietnia 2010 r. strona została wezwana do uiszczenia wpisu w wysokości 1.701 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu pod rygorem odrzucenia skargi. Dnia 19 maja 2010 r. Stowarzyszenie złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego oraz doradcy podatkowego. Z wniosku wynikało, iż podmiot jest w trudnej sytuacji finansowej. Nie posiada ona żadnych środków trwałych ani pracowników. Strata podmiotu za ostatni rok obrotowy wyniosła wstępnie 589.711,33 zł, a na podanym przez siebie rachunku bankowym stan środków wynosi 10,07 zł. W dniu 29 czerwca 2010 r., na wezwanie sądu, strona jednoznacznie wskazała, iż wnosi o ustanowienie doradcy podatkowego. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Lublinie odmówił stowarzyszeniu przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu referendarz sądowy powołując się na statut podmiotu wskazał, iż strona skarżąca może pozyskiwać środki finansowe ze składek członkowskich, których opłacanie na mocy § 8 ust. 2 statutu jest obowiązkiem członków. Skoro strona nie wykorzystała możliwości pozyskania środków finansowych na prowadzenie postępowania sądowego ze składek członkowskich jej wniosek o przyznanie prawa pomocy jest nieusprawiedliwiony bowiem należy uznać, iż strona dobrowolnie pozbawiła się spodków finansowych, które mogłaby przeznaczyć na poczet kosztów postępowania. Od powyższego postanowienia Stowarzyszenie wniosło sprzeciw wskazując, iż z uwagi na działania organów skarbowych utraciło ono członków, wolontariuszy darczyńców i sympatyków. Stwierdziło nadto, że w zakresie składek nie ma instrumentu pozwalającego na ich wyegzekwowanie, a jedynym skutkiem ich nieopłacania jest usunięcie z listy członków. Podmiot wyjaśnił także, iż zgromadzona na rachunku bankowych kwota 10 zł pochodzi waśnie ze składek członkowskich. Obecnie Stowarzyszenie nie prowadzi żadnej działalności i pobór nowych składek byłby sprzeczny z regulacji dotyczących funkcjonowania organizacji pozarządowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje. Wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, na mocy art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) powoływanej dalej jako p.p.s.a., iż zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwana dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.ps.s.a). Z kolei osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznanie w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 p.p.s.a.). W ocenie sądu sytuacja finansowa stowarzyszenia nie pozwala na uznanie, iż byłoby ona w stanie ponieść jakiekolwiek koszty sądowe, czy byłoby w stanie zapewnić wynagrodzenia pełnomocnikowi w osobie doradcy podatkowego. Wysoka strata, brak majątku i symboliczne saldo dodatnie (10 zł) na rachunku bankowym świadczą o tym, iż strona skarżąca nie posiada żadnych wolnych środków finansowych pozwalających na finansowanie postępowania przed tutejszym sądem W świetle powyższych okoliczności należało orzec jak na wstępie.